18 jaar cel voor Congolese krijgsheer Jean-Pierre Bemba

Jean-Pierre Bemba hoorde vandaag voor het Internationaal Strafhof in Den Haag dat hij tot achttien jaar cel wordt veroordeeld.Beeld epa

Het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag heeft de Congolese krijgsheer en voormalige vicepresident Jean-Pierre Bemba dinsdag veroordeeld tot achttien jaar gevangenisstraf.

Hij werd in maart schuldig bevonden aan misdaden tegen de menselijkheid, omdat militieleden die onder zijn bevel stonden hebben gemoord en verkracht in het Congolese buurland de Centraal-Afrikaanse Republiek (CAR).

Het is de eerste keer dat het ICC zich richt op verkrachting als oorlogsmisdaad en de eerste keer dat iemand is veroordeeld omdat anderen onder zijn bevel misdaden pleegden.

'Bijzondere wreedheid'
Bemba, een steenrijke zakenman en leider van de rebellenbeweging MLC, stuurde tussen oktober 2002 en maart 2003 ruim duizend strijders naar het noordelijke buurland om te helpen een poging tot staatsgreep neer te slaan. Daar roofden zij erop los en begingen "sadistische" verkrachtingen en moorden van een "bijzondere wreedheid", aldus rechter Sylvia Steiner.

Volgens Bemba's advocaten stonden de strijders in die periode niet onder zijn directe bevel, maar onder dat van CAR-president Ange-Félix Patassé. De ICC-rechters oordeelden echter dat Bemba wel degelijk de controle over zijn manschappen had en daarom strafrechtelijk verantwoordelijk is.

Bemba legde in 2003 de wapens neer en werd vicepresident onder president Joseph Kabila, van wie hij drie jaar later de presidentsverkiezingen verloor. Bemba vluchtte naar België. Daar werd hij in 2008 gearresteerd op grond van een geheim gehouden aanklacht van het Internationaal Strafhof.

Extra celstraf
De acht jaar die Bemba sinds zijn arrestatie in hechtenis heeft doorgebracht, zullen worden afgetrokken van zijn gevangenisstraf. Hem hangt mogelijk nog wel een extra celstraf boven het hoofd wegens het omkopen van getuigen.

Vier medeverdachten in deze zaak werden vorig jaar in voorlopige vrijheid gesteld. Bemba werd vastgehouden in afwachting van de uitkomst in het proces over misdaden tegen de menselijkheid.

Human Rights Watch zei in een reactie op de uitspraak dat die 'een zekere mate van rechtvaardigheid' biedt aan de slachtoffers van de gruwelijkheden. Voorbij is de rechtsgang echter nog niet. Bemba's advocaten hebben aangekondigd tegen het vonnis in beroep te gaan.

Het strafhof heeft in de zaak veel kritiek gekregen over de traagheid van de procedures. De zaak tegen Bemba is pas de derde sinds de oprichting van het strafhof waarin vonnis wordt gesproken en de feiten waarover de zaak gaat zijn inmiddels veertien jaar oud.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden