15

Sinds oktober 1992 spitst de aarde de oren: radiotelescopen speuren de hemel af op zoek naar intelligentie elders. Hoe talrijk die is, volgt uit de formule van Drake: N = 1011 x 0,2 x 0,1 x 0,1 x 106 x 0,5 x L/LMW Flessenpost rekent die formule door.

Nu beschikken we wel over een bijzondere postbode: vandaag verstuurd is de flessenpost morgen om deze tijd al 300 000 (kilometer) maal 86 400 (seconden), dus 25 920 000 000 kilometer van huis. Kom eens om zo'n man bij de PTT. Toch is de flessenpost voor kosmische begrippen dan nog maar amper onderweg. We zoeken conversatie met wezens op enorme afstand.

Daar hebben we tijd van leven voor nodig. Pas een eeuw geleden ontdekte Guglielmo Marconi dat boodschappen niet per se door een draadje hoeven. In 1918 stuurde hij de eerste radioberichten van Engeland naar Australie. We weten dus amper 85 jaar hoe te zenden en te ontvangen. Maar vorige week becijferden we al dat de flessenpost voor een retourtje naar de dichtstbijzijnde buur in het heelal duizenden jaren onderweg is.

Heeft een met zenders uitgeruste beschaving wel zo'n lange adem? Willen we nog hopen op enige aanspraak in het heelal, dan moeten we ons bekeren tot het onwereldse optimisme dat de mensheid niet de hand aan zichzelf zal slaan. We doen niet aan kernoorlogen, redden op tijd het milieu en kijken voor onze voedsel- en energiebronnen ver vooruit in de toekomst. Wellicht heeft de technologie een wereldoorlog voor altijd de markt uitgeprijsd.

Laten we dat aannemen. Hebben we dan tijd genoeg voor een interstellair praatje? Misschien: het hangt ervan af of het heelal ons geen asteroiden op ons dak stuurt van het formaat dat 65 miljoen jaar geleden de dinosaurus wegvaagde. Astronomen schatten dat de aarde gemiddeld een keer in de ongeveer 100 miljoen jaar een aanvaring van jewelste heeft.

Die daverende knal kan morgen komen maar ook pas over 100 miljoen jaar. Gemiddeld zullen we het 50 miljoen jaar kunnen uitzingen. Laten we die periode maar als, optimistische, schatting gebruiken voor de levensduur van onze en andere radiogebruikende beschavingen. Wij leven nu. Hoeveel van de honderd anderen ook?

Aan het tijdstip waarop wij bestaan, is kosmisch gesproken niets bijzonders. 'Nu' is een pijltje dat je gooit in het dartboard van de tijd. De kans dat je behalve je eigen beschaving nog een beschaving aantreft, is afhankelijk van hoe vol het dartboard is: hoeveel beschavingen zijn verdeeld over hoeveel tijd?

Daarom is de laatste factor in de formule van Drake een dubbele: de vijftig miljoen moeten we delen door de levensduur van de Melkweg, waarin die honderd bewoonde planeten hun tijd uitdienen. Sterrenkundigen schatten die levensduur op tien miljard jaar.

En dat was het dan. De laatste factor L/LMW = 0,005. De totale uitslag voor de formule van Drake is: N = 0,5. In een Melkweg als de onze is, met andere woorden, de kans op het ontstaan van een beschaving die van 'kop of munt'.

En is die kans nu opgebruikt met ons eigen ontstaan? Gelukkig niet! In de formule van Drake stop je kansen, geen tellingen. En net zo min als het winnen van de hoofdprijs de kans om hem weer te winnen verkleint, zal het enkele feit van ons bestaan een beschaving elders in die grote Melkweg in de kiem smoren. Die is er dus - als tenminste de munt goed gevallen is.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden