12.000 gebruikers doen mee met Facebook-zaak

Al 12.000 Facebookgebruikers hebben zich aangesloten bij een Europese rechtszaak tegen het sociale netwerk. Onder hen zijn achthonderd Nederlanders. En de aantallen lopen op.

De Oostenrijkse advocaat Max Schrems heeft alle Facebookgebruikers buiten de Verenigde Staten en Canada opgeroepen zich aan te sluiten omdat de sociale netwerksite openlijk de privacywetten aan zijn laars lapt.

Schrems heeft in de Oostenrijkse hoofdstad een class action suit aangespannen. Dat is een rechtszaak waarin een grote groep mensen collectief een vordering voor de rechter brengt. Voor iedere deelnemer eist Schrems 500 euro, waardoor de totale claim nu al 6 miljoen beloopt, een laag bedrag in vergelijking met andere privacyrechtszaken, zegt Schrems. Meestal wordt een bedrag tussen de 750 en 2000 euro per deelnemers geëist. Maar Schrems kiest voor 500 euro omdat het totaalbedrag toch een aardige impact heeft op Facebook en hij niet een buitensporige schadeclaim naar Amerikaans model wil indienen.

Volgens Hans de Zwart, directeur van Bits of Freedom, een burgerrechtenbeweging die zich inzet voor digitale privacy, schendt Facebook bewust de privacywetgeving. "Zijn verdienmodel is gestoeld op het verkopen van persoonsgegevens. Ze volgen je door het hele internet. Facebook is een soort winkelcentrum aan het worden, waar het zoeken is naar de berichten van vrienden. Het bedrijf neemt het niet zo nauw met de Europese wetgeving, maar daar moet het zich wel aan gaan houden."

De Zwart heeft ook zijn bedenkingen bij het toezicht op de naleving. "Ierland (waar het Europese hoofdkantoor van Facebook staat) laat wat dat betreft niet echt zijn tanden zien. De toezichthouder die op Facebook moet letten, is gehuisvest in een klein kantoortje boven een supermarkt en is slecht bemand."

Facebookgebruikers die zich benadeeld voelen kunnen zich nog aanmelden via www.fbclaim.com. Daar heeft Schrems ook zijn zaak uiteengezet. Hij klaagt Facebook aan voor het overtreden van de Europese privacywet, het steunen van de Amerikaanse geheime dienst NSA, het volgen van internetgedrag van gebruikers op basis van de like-knop, het monitoren van gebruikers met big-datasystemen, de onwettige introductie van zoekfunctie Graph Search en het zonder toestemming doorgeven van informatie aan derden.

Het Europese hoofdkantoor van Facebook, dat de gegevens van gebruikers buiten de VS en Canada beheert, is de beklaagde in de rechtszaak. Omdat het in Ierland staat - wegens het gunstige belastingklimaat - moet Facebook de Europese wetgeving naleven. Het bedrijf heeft acht weken om op de zaak te reageren. Naar verwachting vindt de eerste zitting plaats aan het einde van dit jaar.

De rechtszaak heeft best kans van slagen, zegt Hans de Zwart "Ten eerste is het helder dat Facebook zich niet aan de regelgeving houdt. Dat moet de rechter wel inzien. Ten tweede heeft Schrems een financier gevonden die de procesgang betaalt. Die heeft er blijkbaar vertrouwen in, want hij krijgt alleen geld terug als Facebook moet uitkeren."

Facebook is al eerder aangeklaagd op dezelfde gronden, en De Zwart weet dat deze zaak financieel gezien nog geen deuk in een pakje boter slaat. "Het is vooral een signaal van Europa aan Facebook. Het bedrijf moet zich gewoon aan de regels houden. Maar er is nieuwe en strengere Europese privacywetgeving in de maak. Als een bedrijf zich daar niet aan houdt, moet het een torenhoge boete betalen. En dan gaat het om een aantal procenten van de omzet."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden