06/05/94 - Den Haag verwacht eerst onderzoek paarse coalitie

De nieuwe D66-Kamerfractie van 24 leden heeft gisteren Hans van Mierlo opnieuw aangewezen als fractieleider. Zijn eerste inzet bij de kabinetsformatie is een paarse coalitie van PvdA, VVD en D66.

Nummer twee op de kandidatenlijst, Gerrit-Jan Wolffensperger is opnieuw gekozen tot vice-fractievoorzitter. De eerste zes van de D66-lijst vormen met partijvoorzitter Vrijhoef en voorzitter Vis van de Senaatsfractie een clubje, waarmee Van Mierlo de formatiebesprekingen steeds zal terugkoppelen.

De verkiezing van Wolffensperger tot vice-fractievoorzitter kan er op duiden dat hij fractieleider wordt, zodra Van Mierlo is toegetreden tot een nieuw kabinet. Maar hij wordt in D66-kringen ook voortdurend getipt als minister van justitie.

D66 vergaderde gisteren in Amsterdam, omdat het Kamergebouw wegens bevrijdingsdag gesloten was. De fractie heeft het advies opgesteld dat Van Mierlo vandaag zal uitbrengen aan koningin Beatrix over de kabinetsformatie. Dat advies wordt pas openbaar na het bezoek aan de koningin. Wel herhaalde Van Mierlo gisteren zijn standpunt dat in eerste instantie de mogelijkheid van een coalitie van PvdA, D66 en VVD onderzocht moet worden. “Het advies zal er dus op gericht zijn dat doel te bereiken”, aldus Van Mierlo.

Hij heeft woensdag informele gesprekken gevoerd met de leiders van de PvdA en de VVD, Kok en Bolkestein. Daarbij zijn volgens Van Mierlo geen afspraken over de formatie gemaakt. “We hebben vrijblijvend vergaderd over de adviezen die wij aan de koningin moeten uitbrengen. Onderlinge afspraken zijn echter niet gemaakt, dat willen wij in dit stadium ook niet.”

Paars

Beatrix ontvangt vandaag ook de andere fractieleiders. In Den Haag wordt er van uitgegaan dat de D66-wens voor een paarse coalitie eerst zal worden onderzocht. Kok heeft al gezegd dat D66 en PvdA 'een progressieve basis' moeten vormen van de komende coalitie. Hij heeft ook niet uitgesloten dat de VVD deel zal uitmaken van het komende kabinet. De CDA-fractie zou ook vinden dat de optie 'paars' eerst moet worden onderzocht. Als vervolgens een dergelijke coalitie niet mogelijk blijkt, kan het CDA des te sterker meedoen aan de onderhandelingen over samenwerking met PvdA en D66 of over een kabinet met VVD en D66. De vraag is of D66 aan dit laatste zal willen meewerken, Van Mierlo heeft het niet uitgesloten. De combinatie VVD, CDA en D66 heeft de voorkeur van de VVD.

De koningin ontving vandaag de voorzitters van de Eerste en Tweede Kamer, Tjeenk Willink en Deetman en de vice-voorzitter van de Raad van State Scholten. Hun adviezen blijven geheim.

Vanavond of morgen wordt duidelijk of de koningin direct een formateur aanwijst of eerst één of twee informateurs. Dit laatste is het waarschijnlijkst. Het is mogelijk dat zij een D66'er als informateur aan zal wijzen,maar het meest wordt rekening gehouden met de mogelijkheid van twee informateurs: een uit de grootste winnaar (D66) en een uit de grootste partij (PvdA).

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden