Tun Lwin, de meteoroloog die cycloon Nargis op waarde schatte.

Naschrift Tun Lwin

Tun Lwin (1948-2019), de weerman wiens waarschuwing werd genegeerd

Tun Lwin, de meteoroloog die cycloon Nargis op waarde schatte.

Voor veel inwoners van Myanmar was weerman Tun Lwin een bekend gezicht. Maar het was een ongekende tragedie die hem beroemd zou maken. In 2008 was hij een van de weinigen in Myanmar die alarm sloeg over de naderende cycloon Nargis.

Op Facebook zijn de beelden nog te vinden: lang uitgerekte uitzendingen waarin Tun Lwin de kijker vertelt hoe het weer de komende dagen wordt. Hier een fikse regenbui, daar blijft het droog en elders stijgt de temperatuur. Gezeten achter een laptop, die is aangesloten op een groot scherm, legt de Myanmarese weerman het allemaal haarfijn uit.

Tun Lwin werd geboren in 1948, in een klein dorp in Myanmar, dat toen nog Burma heette. Hij groeide op in een land dat net was verlost van ruim 120 jaar Britse kolonisatie. Hij ging naar school in Mandalay en kreeg een beurs aangeboden om in de Verenigde Staten te studeren. Aan de Florida State University stortte hij zich op de meteorologie, een vak dat hij nooit meer los zou laten.

Eenmaal terug van zijn studie, begon Tun Lwin zijn carrière bij een Myanmarees televisiestation. Maar het duurde niet lang voordat het Departement van Meteorologie en Hydrologie zijn talent op waarde schatte en hem een baan aanbood. Tijdens zijn 45-jarige loopbaan bij het departement klom hij op tot algemeen directeur.

Voor veel Myanmarezen werd hij door de jaren heen een bekend gezicht, een man die met duidelijke taal het weer voorspelde. Maar het was een ongekende tragedie die hem beroemd zou maken. In mei 2008 was hij een van de weinige Myanmarezen die zich zorgen maakte over een cycloon die in de Golf van Bengalen ontstond. De reusachtige storm zette koers naar de Irrawaddy Delta, een van de meest dichtbevolkte gebieden van Myanmar.

Geen massale evacuatie

Tun Lwin sloeg alarm, maar zijn voorspellingen werden genegeerd. De generaals die het land bestuurden – Myanmar was tussen 1962 en 2011 een militaire dictatuur – waren druk met een referendum over de nieuwe grondwet en namen niet de moeite een massale evacuatie op te zetten. De lokale inwoners namen zijn waarschuwingen, die via de media werden verspreid, niet serieus. De delta was in meer dan 130 jaar niet door een cycloon getroffen; waarom zou dat nu wel gebeuren?

Maar de weerman kreeg gelijk. Op 2 mei 2008 raasde Nargis het land binnen. De cycloon ging gepaard met windstoten van meer dan 200 kilometer per uur. De destructie in het straatarme land was ongehoord. ‘Die nacht, tot 5 uur ’s ochtends, ging Nargis tekeer als een agressieve mannetjesolifant die alles vernielt wat op zijn pad komt’, schreef Tun Lwin in zijn biografie ‘Nargis en ik’.

De tragedie werd nog groter toen de regering de eerste dagen na de storm internationale hulpverleners geen toegang gaf tot het rampgebied. Het dodental liep op tot meer dan 130.000. Het was de zwaarste natuurramp die Myanmar sinds mensenheugenis heeft getroffen.

Slecht management

Het hoge aantal slachtoffers kwam de generaals op zware internationale kritiek te staan. Tun Lwin sprak in een interview van ‘zeer slecht management’. In zijn biografie, die zeven jaar na de storm verscheen, schreef hij dat hij niemand de schuld wil geven voor zijn of haar falen. ‘We zijn allemaal verantwoordelijk voor wat er tijdens Nargis is gebeurd.’

Een jaar na de verwoestende storm ging Tun Lwin met pensioen. Maar hij was er nog lang niet aan toe om zijn kennis voor zichzelf te houden. Hij zette Myanmar Climate Change Watch op, een organisatie die zich bezighoudt met klimaatverandering. In Facebook vond de weerman een nieuw kanaal om weersvoorspellingen en zorgen over het klimaat te delen.

Zijn populariteit nam verder toe toen hij zich tegen de bouw van de Myitsone Dam keerde, een enorme stuwdam waarmee Myanmar stroom wil opwekken. Volgens critici zal de dam de natuur en biodiversiteit onherstelbaar beschadigen. ‘Denk hier goed over na’, waarschuwde Tun Lwin in april van dit jaar.

De weerman overleed op 4 november aan een hartaanval. Hij laat 1,8 miljoen facebookvolgers achter. ‘U bent voor altijd een rolmodel’, schreef een van hen enkele dagen na zijn dood.

Tun Lwin werd geboren op 17 januari 1948 in Kula, Myanmar. Hij overleed op 4 november 2019 in Yangon.

Trouw beschrijft het leven van onlangs overleden heel gewone of bekende mensen. Heeft u zelf een tip voor Naschrift? Mail ons via naschrift@trouw.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden