Het ConsultOvulatie-apps

Ovulatie-apps: handig of toch niet zo'n goed idee?

Zwanger worden, of juist niet. De app vertelt precies of wanneer je wel of geen seks moet hebben.  

Cyclus Kalender, FloPeriod, Clue: een willekeurige greep uit het aanbod van menstruatie- en ovulatie-apps die vrouwen tegenwoordig gratis op hun telefoon kunnen downloaden. De apps beloven meer inzicht in de maandelijkse cyclus, om zo de meest vruchtbare dagen te bepalen, en dat is handig voor vrouwen met een kinderwens. 

Wie juist niet zwanger wil worden en pilmoe is, gebruikt de app als alternatieve, hormoonvrije anticonceptiemethode. Maar hoe werken deze femtech-apps en nog belangrijker: hoe betrouwbaar zijn ze?

Oud trucje

“Ik zie tegenwoordig nauwelijks meer een patiënt die geen menstruatie- of ovulatie-app gebruikt”, vertelt Inge Custers, gynaecologe en seksuologe in het Amsterdam UMC. Ze merkt op de voortplantingspoli dat het gebruik van ovulatie-apps de afgelopen jaren flink is toegenomen, al zijn er geen exacte cijfers. 

“Dat is opmerkelijk, want in de basis passen dit soort apps een oud trucje toe om de eisprong, en dus de meest vruchtbare dagen, te bepalen. Je vult op de app de eerste dag van je menstruatie in en telt daar het aantal dagen van je cyclus bij op, dat zijn er meestal 28. Als je daar de helft van afhaalt, kom je uit bij de dag waarop je eisprong ongeveer plaatsvindt.”

Hip jasje

Niets nieuws onder de zon dus, maar het komt nu wel in een hip jasje. Dat geldt ook voor apps die de basale lichaamstemperatuur van vrouwen opmeten om de ovulatie nauwkeuriger te kunnen bepalen, legt Custers uit. Vlak na de eisprong is de lichaamstemperatuur net iets hoger. 

Die moet je dan dus wel iedere ochtend braaf opmeten en zij kan ook door andere factoren schommelen, bijvoorbeeld alcoholconsumptie. Sommige apps zijn geavanceerder. Daarmee kan een vrouw nog veel meer monitoren om haar cyclus in kaart te brengen. Denk aan stemming, symptomen, medicijngebruik en slaap.

Prestatiedruk

Custers noemt de apps onbetrouwbaar en raadt het gebruik ervan af, zowel voor vrouwen die zwanger proberen te worden als vrouwen die de apps gebruiken als alternatieve vorm van anticonceptie. “Bij vrouwen met een kinderwens zorgen deze apps voor meer prestatiedruk en dat werkt niet bepaald erotiserend. 

Vrouwen staren zich blind op het moment, waarop ze volgens de app vruchtbaar zijn en dus seks moeten hebben. Seks wordt daardoor een verplichting. Terwijl stellen beter gewoon wat vaker seks kunnen hebben om de kans op zwangerschap te vergroten.”

Veilige dagen

Vrouwen die een ovulatie-app gebruiken als alternatief voor hormonale anticonceptie, moeten zich volgens Custers realiseren dat dit soort apps weliswaar een aardige inschatting kunnen maken van de vruchtbare dagen, maar dat het monitoren van de cyclus niet betekent dat je van seks op ‘veilige dagen’ niet zwanger kunt raken. Waarmee deze apps geen rekening houden, is dat een zaadcel tussen de drie en zeven dagen overleeft in de baarmoeder.

Custers heeft nog een reden waarom ze de toenemende populariteit van ovulatie-apps een zorgelijke ontwikkeling vindt: het verdienmodel. “Net als bij andere apps betaal je met je persoonlijke gegevens. Er wordt big data verzameld en die wordt doorverkocht aan de farmaceutische industrie, die dit natuurlijk maar wat graag wil hebben.”

Vertrouwen in eigen lichaam

Dat we ons eigen lichaam steeds intensiever lijken te willen monitoren, ziet Custers als typerend voor de huidige tijd. “Het lijkt wel alsof mensen het vertrouwen in zichzelf en in hun lichaam hebben verloren, en op een app kijken om te weten of alles goed gaat daarbinnen. Dat zie ik ook aan vrouwen die op mijn spreekuur komen. Dat monitoren veroorzaakt vaak onnodig een gevoel van stress bij ze, waardoor ze zich uiteindelijk slechter gaan voelen.”

In Het Consult beantwoorden experts wekelijks gezondheidsvragen van lezers. Ook een gezondheidsvraag? Stuur een mailtje naar gezondheid@trouw.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden