null Beeld
Beeld

ColumnLoethe Olthuis

Najaar: tijd om te zaaien!

Loethe Olthuis

Het voelt misschien logisch om planten en bloemen in het voorjaar te zaaien, maar voor vele is het najaar het beste zaaimoment. Veel een- of tweejarige bloemen, zeker de inheemse soorten, vormen vanaf de na­zomer zaadjes en zaaien zich vanzelf uit. Laat de uitgebloeide bloemen zitten, de zaden vallen op de grond en zullen ontkiemen. Eén bloem kan tientallen zaadjes produceren, maar gelukkig komen die niet allemaal uit: vogels, slakken, muizen en zelfs egels weten ze te waarderen. En er komt nog genoeg op!

Prima ‘zelfzaaiers’ zijn groot ­akkerscherm, goudsbloem, juffertje-in-’t-groen, judaspenning, klaproos en andere papavers, ­korenbloem, leeuwenbek, Oost-Indische kers, prikneus, slaapmutsje, stokroos en vingerhoedskruid. Als je zulke planten eenmaal hebt, hoef je weinig te doen. Zelfzaaiers komen elk jaar vanzelf terug, soms op verrassende plekken. Zo klimt Oost-­Indische kers bij mij de bomen in en zaaien stokrozen zich langs én op het pad uit.

Rammelende zaaddoos

Veel zaadjes hebben de koude winterperiode nodig om goed te kunnen ontkiemen. Maar tweejarige planten zoals judaspenning, stokrozen en vingerhoedskruid komen vaak al in de herfst op en gaan als klein plantje de winter in, om in het voorjaar los te barsten.

Je kunt zaadjes kopen, maar vraag eerst eens rond of je ze kunt oogsten bij vrienden of kennissen. Hoor je ze rammelen wanneer je de zaaddoos schudt of wanneer de zaaddozen al vanzelf opengaan, dan kun je de zaden opvangen in een zakje of de complete zaaddoos afknippen.

null Beeld Colourbox
Beeld Colourbox

TIP

Bestel groenbemesterzaden bij moestuinweetjes.com en najaarszaden bijvoorbeeld bij sprinklr.co of cruydthoeck.nl.

Zaadjes verzameld? Laat ze een paar dagen goed drogen en schud ze uit de zaaddoos. Zet de naam op het zakje!

Groenbemesters zaaien

Zorg dat de grond waarin je wilt zaaien onkruidvrij en lekker los is. Zaai dan in een pot of in rijen in een bloembed om later te verplanten, of zaai rechtstreeks op de plek waar je ze wilt hebben. Markeer de plaats waar je hebt gezaaid, zodat je ze straks niet per ongeluk wiedt. Als je het zaaibed voldoende vochtig houdt, verschijnen na zo’n zes weken de eerste kiemplantjes.

September is ook dé tijd voor het zaaien van groenbemesters, zoals bijenbrood (phacelia), gele mosterd, wikke of lupine. Fijn voor de moestuin, maar ook voor (tijdelijk) lege plekken in je border. Groenbemesters groeien razendsnel en beschermen de bodem tegen droogte, kou, harde regen en onkruid. En zoals de naam al zegt, verrijken ze de grond. Bij (strenge) vorst gaan ze vanzelf dood en kun je ze in het voorjaar onderharken.

Als je groenbemesters in de lente zaait, bloeien ze prachtig en trekken ze bijen aan. Dan zijn het minder bemesters en opvullers, maar tuinplanten op zich.

Loethe Olthuis schrijft wekelijks een column over tuinieren. Lees hier eerdere afleveringen terug.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden