Het Consult Erfelijke afwijking

Met de ‘hamerduim’ is het moeilijk bowlen maar makkelijk moorden

De ‘hamerduim’ mag dan als lelijk worden ervaren, een medisch probleem is het niet, zeggen experts.

Klompduimpje’, ‘knuppelduim’ of ‘teenduim’, er zijn genoeg geestige termen voor een afwijkende, brede duim met een verkort kootje, in de volksmond bekend als de ‘hamerduim’. Hoe kan het dat sommige mensen in het bezit zijn van deze bijzondere duimen?

“Een verkorting en verbreding van het laatste kootje van de duim komt regelmatig voor”, legt klinisch geneticus Paulien Terhal van het UMC Utrecht uit. “Daar is niets mis mee, je kunt alles met zo’n duim. Hamerduimen zijn vaak auto­somaal dominant erfelijk, wat inhoudt dat kinderen van personen met hamerduimen 50 procent kans hebben om de afwijking te krijgen.” 

Dit betekent niet dat die aanleg altijd tot uiting komt, en dat iemand ook daadwerkelijk een hamerduim krijgt. “Hamerduimen zonder andere verschijnselen hebben medisch gezien geen consequenties. Genetisch onderzoek hiernaar is dus niet zinvol”, zegt Terhal.

Uitdaging voor nagelsalons

Het kan wel onhandig zijn, zo’n hamerduim. Tijdens het appen drukken mensen met een hamerduim soms meerdere letters tegelijk in, of de verkeerde letter waardoor er onbedoeld een raar woord kan ontstaan. Voor nagelsalons is het een extra uitdaging om iets moois te maken van de hamerduim, al worden er ook oproepen geplaatst op Facebook door studenten van een nagelopleiding, die maar al te graag zo’n ‘probleemnagel’ willen bewerken voor hun eindopdracht. 

Op internetforums klagen hamerduim-eigenaren steen en been. Tijdens bowlen past hun duim niet in elke bowlingbal. Ze moeten dan met een grotere, zwaardere bal bowlen, met soms een treurige eindscore als resultaat. “Het is echt verschrikkelijk lelijk, en ik zit er erg mee”, schrijft iemand. “Ik denk serieus weleens dat mensen bij het zien van mijn duimen een beetje schrikken. Beetje hetzelfde als iemand een hand geven, en dan zien of voelen dat hij/zij een vinger mist. Zoiets.” Anderen zijn juist trots op hun unieke duimen. “Ik vind ze wel leuk. Ik hoop dat mijn kinderen ze ook krijgen.”

Volgens handchirurg Marco Ritt van The Hand Clinic klopt de term ‘hamerduim’ zoals wij hem kennen eigenlijk niet. “Misschien dat dat zo bekend staat in de volksmond, in de medische wereld wordt met een hamerduim geen aangeboren afwijking bedoeld, maar een traumatisch letsel bij de afgescheurde strekpees, door overbelasting bijvoorbeeld. De soort duim die jij omschrijft ken ik, maar naar mijn weten is daar geen medische term voor.” 

Niet op te rekken

Of er weleens mensen bij de handchirurg langskomen om hun duim te laten verbouwen? “Nee, dat niet. Mensen zeggen weleens: kijk eens wat een rare duimen ik heb. Maar er valt niet veel aan te doen, je kunt ze niet oprekken of langer maken.”

De hamerduimen zijn dus niet belangrijk genoeg voor onderzoek, en een eigen naam mogen ze ook al niet hebben. Misschien is er toch één schrale troost voor de eigenaren van de ‘moordenaarsduim’, zoals hij blijkbaar ook weleens genoemd wordt; door het rondere en bredere kootje van de duim zou de luchtpijp van een slachtoffer sneller dichtgedrukt zijn. Laat dat een waarschuwing zijn voor wie met de hamerduim spot.

In ‘Het Consult’ beantwoorden experts gezondheidsvragen van lezers. Ook een gezondheidsvraag? Stuur dan een mail naar gezondheid@trouw.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden