null Beeld

ColumnRosita Steenbeek

In de Santa Croce wacht een lege tombe op het lichaam van Dante

Nu ik in Florence ben, grijp ik de kans om in dit Dantejaar de plek te bezoeken waar ‘de goddelijke dichter’ het levenslicht zag. Zijn graf bezocht ik al eens, in Ravenna, waar hij woonde als balling en 700 jaar geleden stierf.

Tot nu toe is het de Florentijnen niet gelukt het stoffelijk overschot van ‘hun grootste zoon’ terug te krijgen. De Medicipaus Leo X gaf opdracht dat eenvoudigweg te gaan halen, maar de Franciscaner monniken waren het Toscaanse gezantschap te slim af en hadden het gebeente verstopt.

De markante kop van Dante Alighieri, al dan niet gelauwerd

Dit jaar kon je de krant niet openslaan of je zag de markante, al dan niet gelauwerde kop van Dante Alighieri. Er werden tentoonstellingen aangekondigd, theaterstukken, voorlezingen in de catacomben, nieuwe studies, biografieën en onlangs een kinderboek van de muis Geronimo Stilton over zijn vriend Dante. De ‘vader van de Italiaanse taal’ werd vaker geciteerd dan ooit, door geleerden, kunstenaars, televisiesterren, de paus, president Mattarella, een gedeputeerde van de Lega Nord, maar diens citaat bleek afkomstig van Mickey Mouse.

Het Museo Casa di Dante staat op de plek van het geboortehuis. Ik druk er op knoppen waarna digitaal briefwisselingen verschijnen, een plattegrond opdoemt van Middeleeuws Florence, Dantes’ leermeester Latini het woord neemt en tenslotte in het donker de verlichte pagina’s van de Divina Commedia ritselend worden omgeslagen en voorgelezen. In het schemerdonker klinkt de slotregel: ‘De liefde die de zon beweegt en de andere sterren’.

Klokgebeier davert door de ruimte, niet digitaal maar in het echt. Door een open raam zie ik de koepel van de Santa Croce waar de lege tombe wacht.

‘De kardinaal van Florence, un criminale!’

Weer buiten ontdek ik schuin aan de overkant een kleine kerk, de ‘Kerk van Dante’.

“Dicht”, zegt een Florentijnse heer die ook naar binnen wilde.
Naast de gesloten kerk zit een oude, magere man in de deuropening achter een tafeltje met boeken.
“Ja, de kerk is dicht”, zegt hij grimmig. “Door die delinquente, criminale di un cardinale.”
“Scusi, wie?”
“De kardinaal van Florence. Un criminale! Hij heeft de kerk gesloten en mij eruit gegooid.”
Ja, hij was parochiepriester van de kerk van Dante.
“Ik heb over de kerk geschreven”, zegt hij wijzend op boeken met zijn naam Padre Roberto Tassi. “Mijn rekening is leeggehaald.”
“Dantesk”, zeg ik.
“Meesterwerken blijven actueel”, gromt hij. “Die crimineel past in alle negen kringen van de hel, bij de verraders, de hovaardigen, afgunstigen, toornigen, hebzuchtigen, de..!”
“Hier zag Dante Beatrice toch voor het eerst?”, kapt de heer die restaurateur blijkt de tirade af.
“Ja, en hier trouwden ze, elk met een ander. In 1990 hebben we herdacht dat Beatrice 700 jaar tevoren stierf, 24 jaar jong.”
“In de kerk kun je haar aanwezigheid nog ervaren­­”, zegt de restaurateur. “Er hangt een sfeer van vrede en verstilling. Men liet briefjes voor haar achter.”
“Nu worden ze op de deur geplakt”, zegt padre­­ Tassi. “Het enige wat ik nog doe, is de post verzorgen voor Beatrice.”

Rosita Steenbeek is schrijfster en woont deels in Rome. Meer van haar columns leest u hier.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden