OpvoedvraagVirusangst

Hoe stel je kinderen gerust over het coronavirus?

Een moeder vraagt zich af of ze haar zoontje van vijf moet bijpraten over het coronavirus. Ze vermoedt dat de uitbraak hem beangstigt. Hoe neemt ze zijn zorgen weg?

Het coronavirus bereikt ­inmiddels ook klaslokalen. Docenten en leerlingen verspreid door het land zijn besmet of verblijven uit voorzorg in thuisquarantaine. Op basisscholen is de uitbraak het gesprek van de dag, ziet de moeder van een 5-jarige. De school van haar zoontje is nog coronavrij, maar in het dorp is al een leeftijdsgenootje besmet. Ze vreest dat ­paniekverhalen de jongen beangstigen, waardoor hij geen reëel beeld krijgt van het virus. De moeder wil haar zoontje geruststellen, maar vraagt zich af hoe.

“Kinderen van die leeftijd betrekken alles op zichzelf. Als iemand doodgaat aan corona, kan dat dus ook bij hem ­gebeuren”, zegt opvoedcoach Annelies Bobeldijk. “Probeer je kind dan ook weg te houden bij ‘paniekberichten’, zoals het journaal. Bespreek juist de nuance en benadruk dat het maar een griepje is. Oudere mensen gaan misschien dood, maar jij zeker niet.”

Kinderen die jonger zijn dan vijf kunnen de virusuitbraak beter zoveel mogelijk mijden, zegt Bobeldijk. “Zij ­leven in hun eigen sprookjeswereld en plaatsen corona niet in het juiste perspectief. De verhalen over corona wekken alleen maar angsten op, dat je doodgaat als je hoest bijvoorbeeld.”

Maak het niet te groot

Kinderen van vijf jaar of ouder kunnen corona al beter vatten, zegt Bobeldijk. Maar ze adviseert ouders pas over het virus te beginnen als het dichtbij komt, zoals een besmet klasgenootje of vriendje in de buurt. Ouders in bijvoorbeeld Groningen kunnen corona vooralsnog laten voor wat het is. “Even ­informeren of hij al iets hoorde en daardoor bang is”, stelt Bobeldijk. “Maak het ook niet te groot, maar trek zijn beeld van het virus recht met de werkelijkheid.” 

Is het niet beter om te wachten tot het kind zelf begint over het coronavirus? “Misschien is je zoontje of dochter wel een enorme binnenvetter“, zegt Bobeldijk. “Misschien gaan er wel allemaal paniekverhalen rond op school waar je kind bang voor blijkt. Als je zelf even informeert, dan weet je het ­zeker.“

Van kinderpsycholoog Roxanne ­Hosemans hoeven ouders niet zelf over het virus te beginnen, omdat zo‘n ­gesprek de uitbraak juist beladen maakt. Vooral angstig aangelegde kinderen kunnen een uitbraak als corona niet relativeren, zegt ze. “Toen ebola heerste in Afrika, waren kinderen hier bang dat het ook in Nederland zou uitbreken. Als ze een vliegtuigramp op het journaal zien, durven kinderen soms niet meer te vliegen”, zegt Hosemans. 

Schaaf het beeld bij waar nodig

En als het aan de keukentafel ­gebeurt dat kinderen zelf vragen stellen over de virusuitbraak, adviseert Hosemans de ouders om het woord corona niet in de mond te nemen. Dat maakt het veel te ingewikkeld, zegt ze. “Jonge kinderen weten vaak niet eens wat China is, laat staan wat corona is. Houdt de uitleg praktisch en wat voor jouw kind relevant is. Het is een griepje dat erg ­besmettelijk is, dus moet iedereen wat vaker de handen wassen. Meer niet.”

Nog beter is het, zegt Hosemans, om zo min mogelijk te zeggen over het ­virus. Stel enkel vragen om erachter te komen wat het kind al weet van corona. Het maakt daarbij niet uit of het kind vijf, acht of misschien al tien jaar is. “Van wie heb je erover gehoord? Wat denk je dat het is? Wat vind je ervan?” soms Hosemans op. “Laat hem maar ­nadenken en praten en schaaf zijn beeld bij waar nodig.”

Als kinderen vragen of ze dood kunnen gaan aan het coronavirus, kun je gerust ‘nee’ zeggen, stelt Hosemans. Ze noemt de verhalen rond het virus al overtrokken genoeg. Het gaat in de ­media vooral over uitzonderingen, ziet ze. “Natuurlijk kunnen kwetsbare ­ouderen doodgaan, maar voor veruit de meeste mensen is het maar een griepje waar ze gewoon weer van herstellen. Niet meer en niet minder.”

Lastige pubers, dreinende tieners of krijsende kleuters? Elke week behandelt Trouw een opvoedvraag van lezers. Zelf een kwestie indienen? Mail naar opvoedvraag@trouw.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden