Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Zwendel met dividendbelasting kost Europese schatkisten vele miljarden

Home

Jan Kleinnijenhuis

Een van de banken in het verdachtenbankje is Deutsche Bank. © REUTERS

Via schimmige constructies vroegen banken en hedgefondsen vele tientallen miljarden euro’s aan belasting terug van Europese belastingdiensten.

Europese overheden zijn de afgelopen jaren miljarden aan inkomsten misgelopen door dubieuze constructies van banken, handelaren en hedgefondsen om dividendbelasting terug te vragen. Dat blijkt uit onderzoek van tientallen journalisten die de constructies onderzochten onder de naam CumEx Files, waarvan in Nederland het platform Follow The Money deel uitmaakt.

Lees verder na de advertentie

De naam van het onderzoek verwijst naar de methode die de handelaren gebruikten. CumEx (Latijn voor ‘met’ en ‘zonder’) verwijst naar de periode waarin er dividend op aandelen wordt uitgekeerd. Zodra dat is gebeurd, is het aandeel minder waard. Door precies rond die tijd in de aandelen te handelen, lukte het meerdere handelaren om voor eenzelfde aandeel dividendbelasting terug te vragen.

Via een iets andere truc kan ook de Nederlandse fiscus geld misgelopen zijn

Vooral in Duitsland loopt al langer een onderzoek naar een aantal banken die de constructies opzetten. Onder andere Deutsche Bank, de Australische zakenbank Macquarie en ook de Spaanse bank Santander zijn het doelwit van de Duitse justitie. Volgens Follow The Money hebben de onderzoeksjournalisten inzage in het dossier van de Duitse opsporingsdiensten.

Zwendel

De schattingen van de schade voor de Duitse schatkist lopen fors uiteen, maar het gaat om vele miljarden. Eerder liet de Duitse justitie weten dat het om minimaal 10 miljard euro zou gaan, maar de onderzoeksjournalisten verwijzen naar berekeningen van de Duitse hoogleraar belastingrecht Christoph Spengel die uitkomt op minimaal 31,8 miljard euro.

Duitsland lijkt vooralsnog het zwaarst getroffen door de zwendel, maar ook andere Europese landen zouden gezamenlijk nog eens 23,4 miljard euro te veel aan dividendbelasting hebben terugbetaald aan de samenspannende partijen.

In Denemarken loopt een onderzoek naar mogelijk illegale terugbetalingen van 1,7 miljard euro. Slechts een Deense belastingambtenaar handelde al die terugbetalingen af; de ambtenaar in kwestie zit momenteel in de gevangenis vanwege een andere fraudezaak.

Nederland

In Nederland kan de methode die in Duitsland en veel andere landen is toegepast, niet op dezelfde wijze worden gebruikt, stelt de Belastingdienst tegenover Follow The Money. De vergoedingen die kopers van aandelen betalen voor het te verwachten dividend vallen hier niet onder de dividendbelasting.

Maar via een iets andere truc kan ook de Nederlandse fiscus geld misgelopen zijn, bleek eerder dit jaar al in een rechtszaak van de Belastingdienst tegen de Amerikaanse bank Morgan Stanley. Volgens de Belastingdienst vorderde die bank ten onrechte ruim 150 miljoen euro aan dividendbelasting terug, van aandelen die eigendom van anderen waren.

Op die manier zou gepoogd zijn gebruik te maken van zwakke plekken in de Nederlandse wet. In Nederland houden bedrijven de dividendbelasting in en het hangt van het type belegger en zijn thuisland af of die belasting kan worden verrekend. Door aandelen tijdelijk onder te brengen bij Morgan Stanley, zouden beleggers die daar anders geen aanspraak op kunnen maken, toch de heffing kunnen verrekenen.

De rechter oordeelde dit voorjaar dat de Belastingdienst onvoldoende had aangetoond dat daarvan sprake was. De Belastingdienst is tegen die uitspraak in beroep gegaan.

Verscherpt toezicht

In Duitsland lopen mogelijk ook Nederlandse banken het risico op vervolging in de zaak. Zo liet ABN Amro al ten tijde van de beursgang in 2015 weten, dat het rekening houdt met een naheffing van 150 miljoen euro in de CumEx-zaak. Ook de voormalige Rabobankdochter Sarasin is in het vizier van de Duitse justitie.

In België zou volgens zakenkrant De Tijd de afgelopen jaren zo’n 200 miljoen aan onterecht geclaimde dividendbelasting zijn terugbetaald. Sinds 2015 is het toezicht op de aanvragen verscherpt, waardoor voorkomen werd dat nog eens bijna 800 miljoen euro zou zijn uitgekeerd voor onterechte claims.

Lees ook: 

Btw-fraude in Europa is zo gepleegd

De btw-heffing in de Europese Unie deugt van geen kant: ze is extreem fraudegevoelig en zadelt bedrijfjes op met veel administratieve rompslomp.

Meer lezen over belastingfraude of belastingontwijking? Lees hier ons dossier vol met internationale onderzoeksverhalen.

Deel dit artikel

Via een iets andere truc kan ook de Nederlandse fiscus geld misgelopen zijn