Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Zoektocht naar een beerput die niemand wil openen

Home

Sietske Galama

Francine van der Velde zoekt in Libanon de laatste rustplaats van haar vader, die in 1975 omkwam bij een vliegtuigongeluk. Een schier onmogelijke missie.

Toen het vliegtuig waarin Koop van der Velde zat op 30 september 1975 vijf kilometer voor de kust van Beiroet neerstortte, stond die stad letterlijk en figuurlijk in brand. De burgeroorlog, die 15 jaar zou duren, was vijf maanden eerder begonnen toen een bus met Palestijnen in een christelijke wijk onder vuur werd genomen. Sindsdien waren de gevechten niet opgehouden.

Het operagebouw in het centrum brandde die week volledig af, de havenopslagplaats was leeggeplunderd en er waren tekorten aan levensmiddelen. Scherpschutters maakten het gevaarlijk om van het ene stadsdeel naar het andere te gaan en mensen met een ’verkeerde’ religie verdwenen van de aardbodem.

„Een vliegtuigongeluk, ach, dat was eigenlijk triviaal vergeleken bij wat er om ons heen gebeurde”, vertelt Walid Noshie (50), die zich het ongeluk herinnert omdat zijn leraar Frans aan boord zat. „Scholen waren dicht. Ik mocht van mijn ouders het huis niet uit vanwege de schietpartijen voor de deur, dus een vliegtuig dat neerstortte kon er ook nog wel bij.”

Hoessein was een van de vissers die de zee op ging om te zoeken naar overlevenden, maar die vonden ze niet. „Veel kussentjes en kleding. En lichamen. Sommigen waren intact, maar het waren veelal stukken.” Samen met het leger en de brandweer werd alles naar de wal gebracht.

Francine van der Velde wil nu weten wat er met haar vader Koop is gebeurd. Ze weet dat van de 60 man aan boord, 37 uit zee zijn gevist. 22 van hen werden geïdentificeerd door nabestaanden in twee ziekenhuizen; het Amerikaanse ziekenhuis en het ziekenhuis van de havenwijk Karantina. Wellicht omdat de mortuaria van de ziekenhuizen barstensvol zaten en de stroom voortdurend uitviel, werd twee dagen later besloten de overige 17 slachtoffers te begraven. En daar loopt het spoor dood. Want waar liggen die 17?

Libanon staat niet bekend om zijn transparantie. Wie de archieven van een ziekenhuis wil inzien, moet toestemming krijgen van het ministerie van gezondheid, dat weer verwijst naar het ziekenhuis. Men wordt van het kastje naar de muur gestuurd.

Terwijl Francine een autopsierapport heeft waarin beide ziekenhuizen worden genoemd, meldt het Amerikaanse ziekenhuis dat in zijn archieven „geen enkel bewijs te vinden is dat er lichamen van dat ongeluk naar ons zijn gebracht”. Karantina beweert dat zijn archieven zijn verbrand. Michel, een dokter in het Karantina ziekenhuis moet er een beetje om lachen. „Weet u wel wat u vraagt? U bent op zoek naar een massagraf. Ik ben ook nog een tante en een neef kwijt. Straks staat heel Libanon te spitten.” Ruim 17.000 Libanezen ’verdwenen’ tijdens de burgeroorlog. Allen zijn wel ergens begraven, maar waar, is onbekend.

Massagraven is een pijnlijk onderwerp”, zegt journalist Wafic Hawari. „Dat is een beerput die niemand wil openen.”

Voor de misdaden in voormalig Joegoslavië is er een Tribunaal; in Zuid-Afrika zorgen ze via de Commissie van Verzoening dat de waarheid naar boven komt. In Libanon doen ze het anders. Daar schold een amnestieregeling in 1991 iedereen kwijt van alle moorden en slachtpartijen die tussen 1975 en 1991 plaatsvonden. Enkel de moord op belangrijke publieke figuren mag worden vervolgd, maar de gewone man is letterlijk onder de grond gestopt. En daar ligt de Nederlander Koop van der Velde waarschijnlijk ook tussen.

Lees verder na de advertentie
De foto op de voorpagina van L¿Orient le Jour, daags na het vliegtuigongeluk: zoeken naar slachtoffers. (Trouw)



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie