Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Wat uit de kluiten gewassen is, hoeft niet altijd uit de klauw te lopen

Home

Ton den Boon

© anp
Taal

'Een uit de klauwen gewassen lepelaar', daar lijkt de Australische ibis op. Dat stond althans afgelopen dinsdag in Trouw. Misschien heeft u er overheen gelezen, maar 'uit de klauwen gewassen' is een contaminatie van 'uit de kluiten gewassen' (fors) en 'uit de klauw gelopen' (uit de hand gelopen).

In dit geval is die contaminatie enigszins begrijpelijk: de ibis is een uit de kluiten gewassen vogel en de omvang van de populatie in Australische steden loopt uit de klauw. Het verband tussen ibis en overlast werkt de associatie van 'uit de kluiten gewassen' en 'uit de klauw lopen' in de hand.

Lees verder na de advertentie

Maar de contaminatie staat niet op zichzelf. Zo signaleerde het Algemeen Dagblad vorig jaar een 'uit de klauwen gewassen gloeilamp', schreef De Telegraaf een paar jaar terug over een 'uit de klauwen gewassen tabakszaak' en had Vrij Nederland het over een 'uit de klauwen gewassen pestkop'. In de pakweg 25 vindplaatsen van deze contaminatie in de afgelopen tijd gaat het meestal simpelweg om iets groots.

Een van de ideale ingrediënten voor een contaminatie is een woordvorm waarvan de betekenis niet (meer) meteen duidelijk is. In dit geval is dat 'uit de kluiten gewassen'.

Die uitdrukking verwijst van oorsprong naar grote planten die uit de aarde (de kluiten) groeien, maar ook naar andere forse dingen. Hierin betekent 'wassen' niet schoonmaken, maar heeft het de oude, vrij onbekende betekenis groeien/toenemen. Net zoals in 'het wassende water', dat deze week in de uit de kluiten gegroeide grote rivieren niet over de dijk (en dus niet uit de klauw) liep. 

Lees hier waar de uitdrukking 'uit de klauw lopen' vandaan komt.

Deel dit artikel