Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Wapperde Aboutaleb bij intocht Sinterklaas te snel met noodbevel?

Home

Kristel van Teeffelen

Sinterklaas en burgemeester Aboutaleb vorig jaar tijdens de intocht in Rotterdam. © ANP

Onder juristen klinkt kritiek op de beslissing van de Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb om alle demonstraties in het centrum van de stad te verbieden tijdens de intocht van Sinterklaas afgelopen zaterdag.

"Een burgemeester moet zoveel mogelijk doen om het recht op demonstratie te beschermen", zegt Berend Roorda, die eerder dit jaar aan de Rijksuniversiteit Groningen promoveerde op het demonstratierecht. "Maar hij moet ook de openbare orde handhaven. Hij mag een demonstratie in beginsel alleen verbieden als hij kan aantonen dat er sprake is van bestuurlijke overmacht, als de politie bijvoorbeeld ergens anders al nodig is."

Dat dat in Rotterdam het geval was, lijkt Roorda 'onwaarschijnlijk'. "Er was blijkbaar wel voldoende politie aanwezig om de tweehonderd demonstranten te arresteren." Een woordvoerder van de gemeente bestrijdt dat. Volgens hem is de handhaving van de openbare orde bij een demonstratie iets anders dan de aanhouding van arrestanten. Veel Rotterdamse agenten waren aan het werk in Maassluis, waar de landelijk intocht van Sinterklaas was.

Lees verder na de advertentie
Er was blijkbaar wel voldoende politie aanwezig om de tweehonderd demonstranten te arresteren.

Berend Roorda

Tegendemonstranten

In Nederland hoef je geen toestemming te vragen om te demonstreren, je moet het alleen wel melden bij de gemeente. De demonstranten die afgelopen zaterdag naar Rotterdam kwamen, deden dat niet voor het verrassingseffect.

Toen Aboutaleb er via de politie vrijdagavond toch hoogte van kreeg, gingen op het gemeentehuis de alarmbellen af.  Zo'n anti-Zwarte Piet-geluid zou een aanzuigende werking kunnen hebben op tegendemonstranten, waardoor de kans op escalaties groter werd. Dus besloot Aboutaleb tot een demonstratieverbod in het stadscentrum.

Noodsituatie

Henny Sackers, hoogleraar bestuurlijk sanctierecht aan de Radboud Universiteit in Nijmegen, zegt dat burgemeesters veel te snel een noodbevel gebruiken. "Een noodbevel is bedoeld voor noodsituaties. Ik grap altijd tegen mijn studenten: voor als de Russen komen. Bij een Sinterklaasintocht is er geen sprake van een noodsituatie."

Een burgemeester mag ook op basis van de Wet openbare manifestaties een demonstratie verbieden of beperken als daar goede redenen voor zijn. Volgens Sackers heeft zo'n besluit misschien dezelfde uitwerking voor de demonstranten, maar tast dit het grondrecht van andere burgers minder aan.

Aboutaleb koos voor beide. De demonstratie tegen Zwarte Piet werd verboden op basis van de Wet openbare manifestaties. Maar de handhaving, en dus ook de arrestaties van de demonstranten, gebeurde op basis van het noodbevel. Overigens is onbekend hoe vaak burgemeesters precies naar dat laatste middel grijpen. Volgens Ruud van Bennekom, directeur van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters, is dat niet te vaak. Een oordeel over het afgelopen weekend is volgens hem aan de rechter, dan wel de Rotterdamse raad, die donderdag over de kwestie praat.

Bij een Sin­ter­klaas­in­tocht is er geen sprake van een noodsituatie.

Henny Sackers, hoogleraar bestuurlijk sanctierecht

Deel dit artikel

Er was blijkbaar wel voldoende politie aanwezig om de tweehonderd demonstranten te arresteren.

Berend Roorda

Bij een Sin­ter­klaas­in­tocht is er geen sprake van een noodsituatie.

Henny Sackers, hoogleraar bestuurlijk sanctierecht