Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Vooral antroposofen enten kinderen niet in

Home

Emiel Hakkenes

Een meisje wordt ingeent tegen mazelen. © ANP

Sinds eind mei woedt er op de Nederlandse refostrook een mazelenepidemie. Maar de grootste groep niet-inenters bestaat volgens het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) uit antroposofen, bijvoorbeeld bekend van de vrije scholen.

Het vooroordeel kan de wereld uit: reformatorische christenen vormen niet één massief blok tegen kindervaccinatie. Veel eensgezinder daarin zijn de antroposofen. Dat blijkt uit onderzoek van Trouw op basis van gegevens van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Sinds eind mei woedt er op de Nederlandse refostrook (die loopt van Zeeland via de Betuwe naar Overijssel, en waar veel bevindelijk-gereformeerden wonen) een mazelenepidemie. Het aantal geregistreerde ziektegevallen nadert de achthonderd. Kinderen die ziek worden hebben meestal geen vaccinatie gehad, omdat hun ouders dat niet kunnen verenigen met hun geloof.

Volgens het RIVM is ongeveer een vijfde van alle niet-inenters van reformatorischen huize.

Refobolwerken
Dat dit aandeel niet groter is, komt vermoedelijk door hun onderlinge verdeeldheid ten aanzien van vaccineren. Trouw identificeerde de tien grootste 'refobolwerken' van Nederland, gemeten naar aantallen leerlingen op reformatorische scholen (cijfers van het CBS) per duizend inwoners. Veel van deze gemeenten, zoals Scherpenzeel en Tholen, hebben een lage vaccinatiegraad. Maar niet álle refoplaatsen zijn bastions van prikweigeraars. In Gorinchem bijvoorbeeld is het percentage tienjarigen dat tegen mazelen is ingeënt - ondanks het sterk reformatorische karakter van de gemeente - niet lager dan het landelijk gemiddelde.

De grootste groep niet-inenters bestaat volgens het RIVM uit antroposofen. Deze aanhangers van de filosoof Rudolf Steiner (bijvoorbeeld bekend van de vrije scholen) zijn van mening dat een uitgebalanceerd voedingspatroon voldoende weerstand biedt tegen een kinderziekte als mazelen. En als een kind toch besmet raakt, vinden antroposofen dat goed voor de lichamelijke en mentale ontwikkeling. "Het klinkt misschien hard, maar een kind mag best leren een beetje te vechten", zegt antroposofe Yolande te Giffel vandaag in deze krant.

In de tien voornaamste Nederlandse 'steinersteden' is het aantal gevaccineerde kinderen lager dan gemiddeld. In antroposofisch Bergen en Zutphen zijn procentueel minder kinderen gevaccineerd dan in reformatorisch Gouda en Nederlek. Een vorige mazelenuitbraak, in de regio's Den Haag en Utrecht in 2008, begon op een Haagse vrije school.

Minder radicaal
Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat sommige antroposofen van vaccinaties afzien omdat zij twijfelen aan de werkzaamheid van het vaccin. Anderen vinden het een bezwaar dat vaccins in cocktails tegen meerdere ziekten tegelijk worden toegediend. Zij ervaren dit als een inperking van hun keuzevrijheid.

Antroposofen zijn eensgezinder in hun afwijzing van inentingen dan reformatorische christenen. Maar de Steiner-aanhangers zijn minder radicaal. Zij maken onderscheid tussen 'gevaarlijke ziekten', zoals kinkhoest en polio, en 'minder gevaarlijke ziekten', zoals mazelen. Tegen ernstige ziekten laten antroposofen zich doorgaans wel vaccineren. Dat gaat sommige refo's te ver: in een aantal refobolwerken worden kinderen in het geheel niet ingeënt. De allerlaagste vaccinatiegraad van Nederland is te vinden in plaatsen als Kesteren en Opheusden. Die liggen in de gemeente Neder-Betuwe, de navel van de bible belt.

Correctie: De conclusie in dit artikel is onjuist. Hoewel het RIVM weet dat er onder niet-inenters veel antroposofen zijn, heeft het instituut geen harde gegevens waaruit blijkt dat er meer antroposofische niet-prikkers zijn dan reformatorische. Dat valt ook niet af te leiden uit de gegevens over mazelenbesmetting in steden met scholen waar veel kinderen op zitten uit antroposofische gezinnen.

Lees verder na de advertentie

 
Als een kind toch besmet raakt, vinden antroposofen dat goed voor de lichamelijke en mentale ontwikkeling.

Deel dit artikel