Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Voor gyneacoloog Van der Lugt is het ziekenhuis een heilige ruimte

Home

ALDERT SCHIPPER

HAARLEM - In vroeger tijden waren dokter en priester elkaars verwanten, soms vielen ze zelfs samen. In sommige culturen is dat nog zo. In de westerse wereld zijn geneeskunde en het heilige uiteengegaan. Zo ontstond ruimte in het ziekenhuis voor veel techniek. Maar of de mens daarin tot zijn recht komt, betwijfelen sommigen.

Deze week trekken enkele artsen en verpleegkundigen zich terug rondom het Australische echtpaar Ian en Grace Gawler; volgend weekeinde houden 150 medici de conferentie 'The hospital as a temple' in Noordwijk.

De Gawlers organiseren kankersteungroepen sinds Ian in de jaren zeventig herstelde van een kwaadaardig gezwel. In deze groepen bereiden mensen zich, ondanks hun kanker, voor op een volwaardig leven. Dank zij de inzichten van de Gawlers herstellen sommigen. Hun methode is gericht op het scheppen van hoop op genezing. Hun programma omvat onder meer het verminderen van angst, het ontwikkelen van positieve houdingen, het ontwikkelen van inzicht in de zin van het leven en het opwekken van 'peace of mind'.

In overeenstemming met de hospice-beweging mikt men op levensverlenging via passende medische behandeling en stimulering van het immuunsysteem via zelfhulp-technieken.

De Gawlers zijn naar Nederland gehaald door de Haarlemse gynaecoloog dr. Bart van der Lugt, die ook de conferentie organiseert. In zijn kamer in het Kennemer Gasthuis in Haarlem hangt een groot achttiende eeuws schilderij met daarop twee engelen. Er klinkt klassieke muziek. Een onalledaagse omgeving voor iemand die zich bezighoudt met gecompliceerde zwangerschappen en problematische bevallingen.

“Het probleem waar de geneeskunde op stuit”, zegt Van der Lugt, “is dat de verwondering over het ontstaan van nieuw leven en het sterven is uitgebannen. Het lichaam is niet alleen stof. Er is ook geest, een ziel. Als ik het daarover heb met collega's, wordt er doorgaans wat wazig gekeken. Een enkeling luistert ademloos. Velen vinden het al gauw gezwam in de ruimte en zijn bevreesd voor dogmatisme. Maar we hebben een klein netwerk rond het spiritueel geboortecentrum het Davidhuis in Rotterdam, waar deze 'luizen in de pels van de gezondheidszorg' elkaar maandelijks treffen voor diepgaande discussies.”

“We noemen onszelf het 'Forum gezondheidszorg'. Dit forum is de eigenlijke organisator van de conferentie komend weekeinde. Het forum voert niet uitsluitend gesprekken. De Maya-stichting komt eruit voort, die een pilot-project uitvoert in de Daniel den Hoedt-kliniek in Rotterdam. Zij werkt met kankerpatiënten die samen met artsen en verpleegkundigen, aanvullend op de reguliere geneeskunde, zoeken naar nieuwe vormen van genezing.”

In Alkmaar wordt er ook samen met kankerpatiënten gezocht hoe de kwaliteit van hun leven te verbeteren. Meestal zijn het mensen die de laatste periode van hun leven inhoud willen geven. Ze vragen zich af hoe waardig te kunnen sterven. Hoe afscheid te nemen van familie en vrienden. Men probeert dan niet alleen aan het lijf, maar ook aan de ziel iets te doen. Bijvoorbeeld via meditaties.''

Het consult in de spreekkamer van dokter Van der Lugt duurt - net als in die van zijn collega-specialisten - ongeveer tien minuten per patiënt. “Mensen die in een ziekenhuis terechtkomen, gaan iets bijzonders meemaken. Dat geldt voor het hele ziekenhuis, maar als het over geboorte of dood gaat, is dat toch iets intenser. Ik merk dat het vrouwen opvalt als er wezenlijk aandacht is, en dat ze het waarderen.”

“Als ik zelf met iets ernstigs in een ziekenhuisbed terechtkom, zal ik me afvragen wat mijn leven betekent. Dat hebben mijn patiëntes ook. Ik heb ervaren dat man en vrouw soms bij elkaar gebracht worden door een geboorte of een miskraam. Er zijn vragen die mensen dieper raken dan alleen een curettage. Het zijn vragen die het leven zelf aan alle mensen stelt.”

Van der Lugt voelde er niet voor zijn vader op te volgen in de houthandel van de familie. “Ik was 26 jaar en al gesetteld, toen ik besloot iets anders met mijn leven te gaan doen. Het kostte vader moeite te aanvaarden dat ik medicijnen ging studeren.” Van der Lugt werd huisarts en werkte veel onder druggebruikers. Later besloot hij gynaecoloog te worden.

“Geboorte en dood lijken veel op elkaar. Je sterft uit het hogere naar de aarde toe, maar je wordt geboren in het stof. Bij sterven wordt je geboren in het hogere en verlaat je de stof. Zelf werk ik met zwangeren die iets mankeren. Mijn opdracht is ervoor te zorgen dat een stuitligging toch leidt tot een gezond kind en een gezonde moeder. Maar in dit vak moet je ook openstaan voor de verwondering, zelfs als je een keizersnede doet. Het is een samengaan van verantwoordelijkheid en ontzag. Samen met de patiënt kun je achteraf zeggen, dat we het heel moeilijk hebben gehad, maar dat er iets is gewonnen. Dan merk je dat het ziekenhuis ook een 'heilige ruimte' is.”

Denkbeelden

Sinds kort is de Haarlemse gynaecoloog voorzitter van het hospice in deze stad. Het past bij de denkbeelden die leven in het Forum gezondheidszorg. “We hebben veel nagedacht over de zin van het lijden en over de vraag of lijden uiteindelijk met euthanasie behandeld moet worden. Uitzonderingen daargelaten, zie ik niet zoveel in euthanasie. Ik streef er meer naar, dat de levenden actief betrokken raken bij de stervenden.”

“Net als geboren worden, sterf je ook thuis in een geheelde omgeving, wanneer je klaar bent met je kinderen en je vrouw. Bij een sterfbed hoort eeuwenoude harpmuziek of de gezangen van Cluny. Het zou mooi zijn als de internist een stapje terug kon doen. Het zijn geen onmogelijke dingen. In Amerika werken ze al zo in een drietal ziekenhuizen. Wij streven ernaar in het hospice. Maar het moet geen zooitje worden. Het moet allemaal toetsbaar zijn. We werken met vrijwilligers, maar die moeten getraind worden, en er moet vakwerk geleverd worden.”



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie