Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Verzekeren is geen sinecure

Home

EDWIN KREULEN

Monopolisten die alleen op geld letten: de kritiek op zorgverzekeraars is al jaren stevig. Waarom staat er dan geen nieuwe verzekeraar op?

De huidige zorgverzekaars staan ver van de mensen af. Ze bieden een krankzinnig aantal van 150 verschillende polissen dat niemand begrijpt, zorgen voor veel onnodig papierwerk en behandelen zorgverleners zoals huisartsen slecht. Dat moet anders kunnen."

Jan Rotmans, hoogleraar transitie-economie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, vat nog maar even de kritiek samen die vaak te horen is. Voor een groeiend aantal burgers is dit alles reden om over te stappen van verzekeraar. Wie eind vorig jaar zijn oude polis opzegde, kan tot en met dit weekeinde een nieuwe keuze maken.

Maar stel dat je de kritiek van Rotmans deelt: kun je dan overstappen naar een 'betere' verzekeraar? Er zijn een paar kleinere verzekeraars, zoals het Schiedamse DSW dat bewust geen budgetpolis aanbiedt. Dat is de goedkope polis waarbij je het risico loopt pas later te merken dat het ziekenhuis waar je bent, helemaal niet automatisch de behandeling krijgt vergoed. Maar verder is er geen alternatief.

Waarom komt er geen nieuwe verzekeraar? "Het stelsel gaat uit van concurrentie. Dus een nieuwkomer, die we al jaren niet hebben gezien, zou best welkom zijn", zegt Erik Schut, hoogleraar gezondheidseconomie, ook in Rotterdam.

Vorig jaar sneuvelde Anno12, de verzekering in opbouw waar men tegen inleg van 850 euro lid van kon worden. De coöperatieve verzekeraar haalde niet het minimum aantal leden - 10.000 waren er nodig. "Iedere verzekeraar moet geld in kas hebben of anders lenen, want je moet reserves opbouwen - dat is wettelijk vereist. Dat is al een flinke barrière voor nieuwkomers."

Jan Rotmans werkt mee aan een nieuwe poging: de verzekeraar 'Zorgeloos' die vanaf volgend jaar mikt op 10.000 of meer klanten. De initiatiefnemers hebben al contacten met een bank. En ze hebben het voorwerk van Anno12 - dat na lang soebatten met overheidsinstanties wel de goedkeuring om te beginnen had gekregen - overgenomen. "Wij deden het andersom: eerst peilen hoeveel belangstelling er was, en dan de weg naar goedkeuring inslaan", zegt Rotmans. De belangstelling bleek groter dan gedacht: op dit moment zijn er al 12.000 geïnteresseerden. Nu maar hopen dat die zich ook echt aanmelden als de verzekering 'opengaat' - waarschijnlijk rond de zomer.

Mede-organisator is Jos de Blok van Buurtzorg. Die heeft de laatste jaren veel succes met zijn 'bureaucratieloze' vorm van thuiszorg. Maar ook De Blok moet lang met zorgverzekeraars onderhandelen over de tarieven en voorwaarden. Dat moet allemaal anders kunnen: met zijn eigen verzekeraar Zorgeloos zou hij juist nauw kunnen samenwerken.

Schut ziet dat wel zitten. "De huidige scheiding tussen verzekeraar en zorgverlener werkt de bureaucratie flink in de hand. Men vertrouwt elkaar niet. In het buitenland zie je voorbeelden dat dokters en verzekeraars veel nauwer samenwerken. In plaats van te onderhandelen over het aantal operaties, kun je de energie bijvoorbeeld in preventie steken. Je betaalt artsen niet per ingreep, maar voor het gezond houden van de verzekerden. Met het huidige stelsel in Nederland stimuleren we preventie nauwelijks."

Zorgeloos wil ook, net als Buurtzorg, de overhead terugdringen: niet van die dure kantoren die de premie opdrijven. Dichtbij de klant. 'Lovenswaardig' noemt Schut dat plan, maar niet eenvoudig. "Met een relatief klein aantal klanten is het een behoorlijke opgave om de overhead zo klein mogelijk te houden. Je hebt zorgplicht: je moet ervoor zorgen dat je klanten terecht kunnen bij de dokter en andere zorgverleners. Misschien moet je als verzekeraar eerst in een bepaalde regio beginnen." Hoe kleiner een zorgverzekeraar hoe minder macht aan de onderhandelingstafel met ziekenhuizen.

Het is bovendien een mooi voornemen om het papierwerk terug te dringen, maar de zorg vraagt wel om bureaucratie. "Verzekeraars moeten van de wet nu eenmaal flink wat zaken vastleggen, bijvoorbeeld data aanleveren over de klanten", zegt Schut. "Je moet deskundigheid hebben om claims te beoordelen. Allemaal extra werk. Het is toch even wat ingewikkelder dan een thuiszorgorganisatie."

"De bestaande verzekeraars zullen het ons zo moeilijk mogelijk maken om aan alle eisen te voldoen", zegt Rotmans. "Natuurlijk zullen wij ook papieren moeten invullen, maar we zullen niet honderden criteria aan zorgverleners stellen, zoals nu gebeurt. En ook de inkoop niet overlaten aan accountants, zoals andere zorgverzekeraars doen. Waardoor zorgproducten een soort koekjes zijn, en de menselijkheid verdwijnt. Er heerst nu wantrouwen, en dat is geen duurzame zorg. Het belangrijkste vinden we dat we bieden wat de burger echt wil aan zorg." Zorgeloos gaat dat de komende maanden vragen aan de geïnteresseerde klanten.

En andere nieuwe zorgverzekeraars? Men zou verwachten dat verzekeraars uit andere disciplines - die nu huizen, auto's of reizen verzekeren - zich op de zorg gaan richten. "Met de afnemer van je zorgverzekering heb je regelmatig contact", zegt Schut. "Dat lijkt de uitgelezen mogelijkheid om die klant ook te wijzen op de andere verzekeringen. Zoals de brandpolis - waarvoor je nu de klant nauwelijks spreekt."

Maar de werkelijkheid is anders. "Zorgverzekeringen zijn, anders dan veel mensen denken, weinig winstgevend. Alle grote beursgenoteerde verzekeraars zijn eruit gebleven of hebben hun zorgtak verkocht", zegt Schut.

Hij wijt dat ook aan het kwetsbare imago van de zorgverzekeraar. "Je werkt in een glazen huis. Iedereen kijkt naar je en voor je het weet krijg je kritiek hoe je met het publieke geld omgaat. Rotmans wil dat glazen huis juist gebruiken: "Als Zorgeloos direct een grote verzekeraar zou zijn, zou dat mooi zijn. Maar het zou ook al prachtig zijn als de bestaande verzekeraars eindelijk eens worden gestimuleerd om te veranderen."

Lees verder na de advertentie

De alternatieve aanvullende verzekering

Behandeling bij de tandarts zit niet in het basispakket en veertig procent van de Nederlanders kiest niet voor een aanvullende verzekering. Niet alleen vervelend voor de consument die ineens drie kronen nodig heeft, maar ook voor de tandarts die een broodnodige behandeling niet kan uitvoeren omdat de patiënt geen geld heeft.

Daarom behoorde tandartsorganisatie KNMT drie jaar terug tot de stichters van 'Ixorg', het spaarpotje voor tandartskosten. Nu ligt het aantal Ixorg-klanten op 8400. "We bieden een ongevallendekking - voor bijvoorbeeld die hockeybal in het gezicht. Daarnaast spaart men voor de vaste tandartskosten", zegt Ixorg-directeur Toine Beljaars.

Op de site staan rekenvoorbeelden. Wie niet al te vaak naar tandarts of mondhygiënist hoeft, is met 20 euro per maand klaar en bespaart 30 euro per jaar. Wie meer zorg behoeft, heeft minder aan Ixorg.

"Feitelijk is dit, naast de ongevallenverzekering, een spaarpot en geen verzekering", zegt gezondheidseconoom Erik Schut. "De consument kan ook overwegen dat geld zelf te sparen, zo hoef je niet de bemiddelingskosten te betalen." Beljaars: "Niet iedereen heeft die discipline. Bij ons ben je zeker."

Ixorg overweegt het pakket uit te breiden met fysiotherapie - ook al een discipline die het van de aanvullende verzekeringen moet hebben. "We zijn in gesprek met de beroepsvereniging."

Deel dit artikel