Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Stratosferische kerstdepressie

Home

Jan Visser

Tussen een hogedrukgebied boven de Britse eilanden met 'uitbouw' naar de Noorse Zee en een depressie boven het oosten van Europa, heeft Nederland vandaag te maken met een noordelijke luchtstroming.

Doordat een koufront in de noordelijke stroming enigszins hapert bepalen wolkenvelden het weerbeeld. Een kleine wijziging in de positie van het koufront zou regionaal overigens wat fleuriger weer tot gevolg kunnen hebben. De temperatuur loopt vanmiddag op naar een graad of 10. Morgen wordt met een naar noord tot noordoost ruimende wind drogere lucht aangevoerd. Dat betekent een grotere kans op zonneschijn maar de lucht is wel koud. Op de meeste plaatsen haalt het kwik de 10° niet. Na het weekeinde enkele dagen vrij zonnig hogedrukweer. Met maxima tot 8-9° en 's nachts lichte, plaatselijk matige vorst is het evenwel verre van voorjaarsachtig. Gisternacht trouwens al een koud voorproefje met -4,8° op de vliegbasis Twenthe. Overdag bewolkt en wat nattigheid van een warmtefront, in de middag plaatselijk wat opklarend (vooral aan zee) en 12°.

Een deel van de meteorologische wereld is er niet van overtuigd dat sommige weersomslagen 'stratosferisch geïnspireerd' zijn. In het laatste nummer van Meteorologica proberen Schuurmans en Van Dorland dat taboe te doorbreken. Zij halen ondermeer Amerikaanse wetenschappers aan die hebben aangetoond dat ontwikkelingen in de stratosfeer op 30 kilometer hoogte dikwijls van invloed zijn op de westcirculatie in de troposfeer (luchtlaag tussen de aarde en 12-13 kilometer). Bijzonder interessant is de mogelijke stratosferische oorzaak van de kerstdooidepressie. Dit kalendergebonden fenomeen maakt meestal vlak voor of tijdens de kerstdagen een einde aan 'middecemberkou'. Op suggestie van de Duitse klimatoloog Flohn heeft de student Frits Timm zich rond 1970 met dit onderwerp beziggehouden. Timm toonde aan dat bepaalde drukgolven in de stratosfeer zich naar beneden voortplanten. Deze drukgolven lijken het gevolg te zijn van trillingen van de koude lucht in de stratosferische ijskap wanneer de zon in de herfst ondergaat. Op circa 40 kilometer hoogte verkilt de stratosfeer dan in korte tijd 40°. Volgens Timm zou een stratosferisch drukminimum boven Alaska zich geleidelijk naar beneden en naar het oosten verplaatsen en bij ons rond kerst de dooi veroorzaken.

Deel dit artikel