Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Straatcoach maakt wijk niet veiliger

Home

WILMA VAN METEREN

Socioloog: Resultaten van buurtprojecten zijn twijfelachtig

Straatcoaches, buurtbarbecues, bewonersplatforms en wijksport. Tientallen miljoenen investeerde de overheid sinds 2008 in de buurtaanpak, maar de overlast, criminaliteit en verloedering in achterstandwijken zijn niet of nauwelijks verminderd. De resultaten van de meeste projecten zijn twijfelachtig en soms zelfs ongeloofwaardig, concludeert socioloog Vasco Lub na twee jaar wetenschappelijk onderzoek.

In opdracht van kennisinstituut Movisie analyseerde hij ruim 300 studies in binnen- en buitenland over de wijkenaanpak. Hij stelde zich de zeldzame vraag of al die sociale projecten wel werken. "Onze intuïtie blijkt niet zelden een onzuiver kompas", stelt Lub vast. Allerlei (politieke) veronderstellingen gaan in het onderzoek onderuit, zoals de vrij algemene opvatting dat meer en hechtere contacten tussen buurtbewoners leiden tot een veiliger en leefbaarder wijk. Eerder is het omgekeerde waar: een veiliger omgeving zorgt voor meer betrokkenheid van buurtbewoners en sociale controle.

Neem de straatcoaches, waar gemeenten veel geld in stoppen. Lub bekeek alle bruikbare Nederlandse studies daarover, maar geen enkele toonde in harde cijfers aan dat ze de jeugdoverlast en kleine criminaliteit terugdringen. Het effect van deze coaches, die jongeren proberen te corrigeren, is "op z'n best twijfelachtig", stelt de onderzoeker. "Deze commerciële jongens zitten in de hot spots. Dan zou je toch verwachten dat er meer uitkomt."

Meldingen van overlast en aangiftes in achterstandswijken lopen eerder parallel met de seizoenen en het (warme) weer, laten vergelijkende grafieken van vrijwel identieke buurten mét en zonder straatcoaches zien. Sommige gemeenten kiezen inmiddels dan ook voor een andere inzet, bijvoorbeeld van buitengewoon opsporingsambtenaren (boa's) en - ouderwets - jongerenwerkers. Wat wel lijkt te werken, zijn burgerwachten. Maar de wetenschappelijke onderbouwing daarvoor komt uit het buitenland.

Grote vraagtekens zet de studie bij het gebruik van wijksport om risicojongeren ander sociaal gedrag aan te leren. De overheid moet heel voorzichtig zijn met het subsidiëren van vechtsporten, zoals boksen. Deze kunnen juist antisociaal en gewelddadig gedrag aanwakkeren. Hoewel er 'veelbelovend' wetenschappelijk bewijs is dat sporten jongeren weerhoudt van het veroorzaken van overlast op straat, is het "geen sociaal wondermiddel". Sporten is hooguit een pedagogisch aanknopingspunt, luidt de conclusie. Het kan alleen werken als het wordt gecombineerd met andere activiteiten zoals onderwijs en - morele - opvoeding.

De uitkomsten van het onderzoek, vervat in het boek 'Schoon, heel en werkzaam?', plaatsen ook de nieuwste trends van 'burgerkracht' en 'bewoners die het zelf moeten gaan doen' in een ander licht. Nu de overheid krap bij kas zit, ziet ze graag dat burgers taken overnemen. Maar ze zal thema's als veiligheid en leefbaarheid niet zomaar kunnen doorschuiven naar bewoners van achterstandswijken, waarschuwt Lub. "Eerst moet de overheid zelf haar verantwoordelijkheid nemen voor het oplossen van veiligheidsproblemen, dan pas zullen burgers kunnen aanhaken."

NEDERLAND 10 Wijk leefbaar maken gaat niet vanzelf

Deel dit artikel