Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Schoonheidsideaal / Concurreren met de computer

Home

door Seada Nourhussen

Te weinig kont, te veel dijen en een foute vagina, vond de plastisch chirurg. Documentairemaakster Sunny Bergman pikt het niet en komt in actie.

Sunny Bergman (34) tegen een bouwvakker: „Waarom fluiten jullie niet meer naar me?” De bouwvakker: „Ik fluit alleen naar vrouwen tussen de 18 en de 30.” Al aan het begin van de documentaire over schoonheidsidealen, wordt duidelijk waarom maakster Bergman voor de titel ’Beperkt houdbaar’ koos.

Haar leven lang stond Bergman te boek als mooi en schattig. Ze was ooit model en acteerde in soaps. „Ik werd gewaardeerd om mijn uiterlijk en ik maakte daar stiekem ook gebruik van. Nu ben ik 34 en verandert dat. Ik heb genoeg om trots op te zijn: ik ben moeder van twee kinderen, afgestudeerd politicoloog en filosoof en ik maak al tien jaar documentaires. Intellectueel gezien snap ik dat uiterlijk niet het belangrijkste is en toch wordt het idee dat mensen je mooi vinden onderdeel van je identiteit. Het is geen prettig gevoel om je niet meer aantrekkelijk te voelen.”

Volgens Bergman wordt dat gevoel aangewakkerd door het vrouwbeeld dat cosmeticafabrikanten, de modebranche, vrouwenbladen, de porno-industrie en de plastische chirurgie de wereld insturen. „Dat beeld is gefixeerd op jong en dun en is voor een groot deel ’gephotoshopt’ of anderszins gemanipuleerd. Dat is een schoonheidsideaal waar we niet mee kunnen concurreren en toch streven we ernaar.”

Geen wonder dus dat de cosmetica-industrie en de plastische chirurgie goede zaken doen. Bergman onderzoekt in haar film de rol van die bedrijfstakken in het zelfbeeld van vrouwen. Die zoektocht gaat ver en is pijnlijk persoonlijk. Bergman laat zich door een beroemde Amerikaanse plastisch chirurg, Dr. Matlock, vertellen dat ze no butt – geen kont – heeft, dat haar dijen te dik zijn, haar buik een stuk platter kan en dat er zelfs aan haar vagina niets deugt. „Op mijn venusheuvel zat te veel vet en mijn schaamlippen waren te groot. Die moesten eraf. Ik was absoluut kandidaat voor een schaamlipcorrectie.”

Of zoals Matlock zegt: ,,You need the full works, dear.” Die complete aanpak zou haar 25.000 dollar gaan kosten. Niet gehinderd door enige gêne zegt Matlock trots: „Aan dit soort ingrepen verdien ik maandelijks 350.000 dollar”. De enige reden dat de plastisch chirurg niks over Bergmans borsten zei was: „Ik doe geen borsten”.

Bergman was aangeslagen door de meedogenloze beoordeling. „Maar ik sta best stevig in mijn schoenen, dus ik kon zijn opmerkingen van me afschudden. Stel je voor dat je daar gevoeliger voor bent. Dan ben je een makkelijk prooi.”

Een 15-jarig Amerikaans meisje in de film is zo’n prooi. Zij laat haar schaamlippen verkleinen bij diezelfde Matlock. Deze ingreep is een specialisme van de chirurg. Bergman: „Het meisje had haar vagina vergeleken met die van pornosterren op internet en in de Playboy en denkt nu dat ze abnormaal is omdat die vrouwen nauwelijks binnenste schaamlippen hebben. Die worden namelijk met het computerprogramma Photoshop weggehaald omdat dat tegenwoordig mooi gevonden wordt. Maar dat meisje snapt niet dat het trucage is.” De moeder van de 15-jarige is ervan overtuigd dat haar dochter een medische aandoening heeft. Bergman geshockeerd: „Zij zien een cosmetische ingreep als een medische noodzaak. Dat is best eng.”

Op New Beauty, een cosmetische- chirurgiebeurs, viel het Bergman op dat de bezoekers heel normale vrouwen waren. „Toch wilden ze nu of in de toekomst iets aan zichzelf laten doen.” Vooral de angst om er niet ’fris’ of ’representatief’ uit te zien waren veelgehoorde argumenten. Paula Begoun – een Amerikaanse bekendheid op het gebied van plastische chirurgie – meende te weten dat er in Hollywood geen actrice boven de 35 is die geen botox gebruikt. „Als je goed kijkt, bewegen ze geen van allen hun voorhoofd.”

Ook de glossy’s slaat de documentairemaakster niet over. Waarom schrijven ze zo veel over uiterlijk? Kunnen ze zich voorstellen dat vrouwen daar ongelukkig van worden? „Die vrouwen zijn meestal niet zo intelligent”, laat de hoofdredactrice van Jackie daarop weten. Bergman: „De vrouwenbladen wilden niet over mijn documentaire publiceren. Een aanval op de cosmetica-industrie is namelijk een aanval op hen. Cosmetica-advertenties zijn hun grootste inkomstenbron. Je gaat haast denken dat het een samenzwering is.”

De zoektocht is Bergman niet meegevallen. „Het is veel erger dan ik dacht. Dertig jaar geleden maakte mijn moeder samen met filmmaakster Barbara Meter gek genoeg al een film over schoonheidsidealen. Maar toen ging het over het dragen van make-up en het scheren van benen en oksels. Dingen die wij nu heel normaal vinden. Wordt het straks normaal dat je op je veertigste geen rimpels meer hebt? Het gaat steeds verder. Zelfs onze vagina’s zijn nu aan de beurt. Daarom wilde ik iets concreets met al deze informatie doen: actie voeren.”

Tegelijk met de documentaire is er daarom vanaf morgen de website www.beperkthoudbaar.info. Daarop kunnen vrouwen een psychologische test doen. Die bepaalt hoe tevreden vrouwen zijn over hun lichaam en hoe groot hun wens is cosmetisch chirurgische ingrepen te doen. Ook kunnen vrouwen online een juridische aanklacht indienen als ze vinden dat ze psychische schade hebben geleden door toedoen van de cosmetica-industrie.

De documentaire ’Beperkt Houdbaar’ is op 8 maart te zien rond 23.00 uur bij de VPRO op Nederland 2. Info: www.beperkthoudbaar.info

Deel dit artikel