Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Sarcasme wil maar niet bijten

Home

HANNY ALKEMA

THEATER/HOLLAND FESTIVAL

Prefiero que me quite el sueño Goya a que lo haga cualquier hijo de puta Rodrigo García (Argentinië) **

Een enorme berg boeken. Erbovenop een mensaap à la 'De Denker' van Rodin. Erachter een wand vol cynische teksten. De vloer bedekt met een laag aarde, rechtsachter een hardloopmachine, rechtsvoor een kip in een kooi.

Een kip? In 'De meeuw' door Toneelgroep Amsterdam scharrelden ook al twee kippen rond en was de vloer bedekt met aarde. En de Chileense groep La Re-sentida had eveneens een vormgeving met stapels boeken. Zou het Holland Festival daarop hebben geprogrammeerd?

Onzin natuurlijk. Zoiets hangt gewoon in de lucht. En de lucht is van iedereen, al kun je je daar soms heel nijdig over maken, zoals regisseur/acteur Emilio García Wehbi overduidelijk maakt in zijn monoloog met de titel 'Prefiero etc.': Liever dat Goya me uit mijn slaap houdt dan een of andere klootzak.

García Wehbi heeft nog niet het apenmasker van zijn hoofd getrokken of een donderende Spaanse waterval klettert de zaal in. Tussendoor spijkert hij zijn conditie bij op de loopband, terwijl one-liners als 'yes we can' worden geprojecteerd en op een monitor kamelen, panters of struisvogels voorbij draven.

Woest is hij: Heb je alles gelezen wat los en vast zat om beter te weten, heb je vijfentwintig jaar aan dat verrekte theater gewijd, er achtduizend dollar van kunnen sparen ofwel vijfenveertig cent per dag, wil je daar iets zinnigs mee doen, liefst Goya zien in het Prado in Madrid, willen je kinderen naar Disneyland!

Te gauw gaat de spot vermoeien. Niet om het razende tempo. Dat went. Maar omdat het punt te snel is gemaakt: wat schiet je er met al je culturele en intellectuele bagage in feite mee op in deze consumptiemaatschappij; wat dieren van nature doen moet jij met hometrainers op peil houden, en je kinderen zeuren alleen maar om Disneyland.

Mooi is wel het masker waarmee hij macabere Goya-figuren en Mickey Mouse verbindt, maar verder wordt er zo oeverloos veel te veel bijgesleept: kunst, natuur, video, literatuur, de filosoof Peter Sloterdijk (hing ook al tussen de memo's van La Re-sentida), de Twin Towers, kunstenaar Mike Kelley. Twaalf jaar geleden was Wehbi (met groep) op het H.F. met een poppenspel 'Zooedipous'. Nu met een tekst van landgenoot Rodrigo García. En net als toen ontbreekt een dwingende samenhang. Dan gaat sarcasme niet bijten. Wel was er toen ook een kip. Die werd geworgd. Deze blijft leven. Pff.

OPERA/HOLLAND FESTIVAL

Suster Bertken/Troparion Asko|Schönberg ***

Twee vrouwen. De ene eenzaam in de woestijn bij een dorre tak, de andere die zich laat inmetselen en zich tijdens deze 'aardse dood' aan God wijdt. Aan een eerder werk van componist Rob Zuidam uit 2010 werd dinsdagavond in het Holland Festival een fonkelnieuw pareltje toegevoegd. En zo ontstond een wonderbaarlijk mooie diptiek, een religieus tweeluik dat zo mooi op elkaar aansluit dat het lijkt of dat altijd de bedoeling is geweest.

De eenakter 'Suster Bertken' werd na de wereldpremière drie jaar terug in de ZaterdagMatinee nu voor het eerst scenisch uitgevoerd. De regie was van Pierre Audi, die een gouden antenne heeft voor dit soort verhalen. Hij en decorontwerper Christof Hetzer gingen ook inventief om met de beperkingen (geen toneeltoren of coulissen) van het Muziekgebouw aan 't IJ.

Eraan vooraf ging 'Troparion', een eenakter voor alt en klein ensemble dat door Zuidam geschreven werd mede in opdracht van het Delft Chamber Music Festival, waar het in augustus nogmaals te horen zal zijn. Dat verklaarde ook de aanwezigheid van violiste Liza Ferschtman (artistiek leidster in Delft) bij het Asko|Schönberg. Zuidam had voor haar een magnifieke solopartij geschreven, die expressief tot klinken kwam.

Die op de voorgrond tredende viool kreeg later een pendant in een al even aanwezige, en prachtig uitgecomponereerde hobo-partij (Marieke Schut) in 'Suster Bertken'. En in dit weefsel voegt zich de meanderende saxofoon van bariton Huub Claessens, die niet alleen de rol van de metselende prior zingt, maar ook instrumentaal zijn steentje bijdraagt. Zijn scène is een uiterst originele en geslaagde Requiemmis voor de zuster, die immers haar aardse bestaan vaarwel zegt.

Verder was dit de avond van twee bijzondere zangeressen en van de geconcentreerde leiding van Reinbert de Leeuw, die de boog van het stille belletje waarmee 'Troparion' begint vasthield tot zo'n zelfde tingeltje aan het slot van 'Suster Bertken'. En wat een schitterend voorspel tot de vierde scène schreef Zuidam, waar celesta, altfluit, klarinet, harp en strijkers een weelderig en hemels samenspel aan gaan.

Helena Rasker overtuigde met haar volle alt in 'Troparion'. De Vlaamse sopraan Katrien Baerts was in de rol van Bertken alleen maar gegroeid (ze was er in 2010 al bij). Haar stem en interpretatie zijn niets minder dan een openbaring. Die term dekt het uitdijende oeuvre van Zuidam lang niet meer - bij hem weet je dat het meestal goddelijk goed zal zijn.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel