Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Privacy? Die is toch allang geschonden

Home

REPORTAGE | JORIS BELGERS | AMSTERDAM

Bijstandsbond is niet onder de indruk

Een medewerker komt de trap bij de Bijstandsbond Amsterdam op gestommeld. "Er zit een vrouw hier, haar zoon wordt achttien - van alleenstaand ouder, naar alleenstaande. Pech gehad?" Advocaat Marc van Hoof kijkt op. "De gemeente heeft volgens mij een voormalige ouderregeling... dat zoeken we op." De telefoon gaat, iemand heeft vragen over het verhuizen van zijn moeder.

Op het spreekuur van de Bijstandsbond zorgt het nieuws over de koppeling van gegevens om bijstandsfraude aan te pakken voor weinig commotie. Volgens huisadvocaat Van Hoof maken ze zich hier drukker om de Wet Werken Naar Vermogen en de huishoudtoets.

"Met het aanscherpen van de regels zijn ze al twintig, dertig jaar bezig", zegt bondsvoorzitter Piet van der Lende. Puur pesterij, vindt hij. "Het kabinet schendt in de bestrijding van fraude de grondrechten van 365.000 burgers. Volstrekt niet proportioneel: de goeie 98 procent moet lijden onder de slechte 2 procent. Het bedrag waar het om gaat, is een fractie van de rijksbegroting."

En wanneer het over privacy gaat, moeten ze eigenlijk een beetje gniffelen. Alsof die niet allang geschonden wordt. "Wat denk je van onaangekondigde huiszoekingen? Het ontbreekt nog aan voordeuren van glas", meent Van der Lende.

Van Hoof: "Weet je hoe dat gaat? Die ambtenaren komen langs. Verplichten je met de rug naar de koelkast te gaan staan. En vragen dan om op te noemen wat er op de bovenste plank staat", foetert hij. Om te controleren of die mensen er wel echt wonen. "Ik had eens een cliënt, bij wie ze het verdacht vonden dat er geen vuil ondergoed in de wasmand zat." Dat was al genoeg om een zaak van te maken.

De overheid weet alles al - dat nu de gegevens gekoppeld worden, is pure stemmingmakerij, vindt medewerker Jacques Peeters. Bovendien lopen fraudeurs niet door dit soort maatregelen tegen de lamp, maar juist doordat ze door naasten worden aangegeven. "Exen. Of broers, zusters: in het geval van een erfenis bijvoorbeeld", zegt Van Hoof.

Volgens de advocaat wordt veel van de fraude onbewust gepleegd. Omdat de regels niet bekend, of duidelijk zijn. "Ik kende wel iemand, die had 60.000 euro op een spaarrekening staan, hij had zijn bijstand opgepot. Hij heeft psychische problemen: een ziekelijke spaardrift." Hij deed dat niet om bewust te frauderen, meent Van Hoof.

Ze zijn er wel. Maar die laten bij de Bijstandsbond hun gezicht niet zien. Van der Lende: "Mensen zijn doodsbang om de bijstand kwijt te raken. Het is hun enige bron van inkomsten."

Deel dit artikel