Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Pleidooi voor verlof levenslang gestraften

Home

Adri Vermaat

© ANP XTRA

Hij is in 1989 tot levenslang veroordeeld voor drievoudige moord en doodslag op een Chinees gezin in Rotterdam. Maar Loi Wah C. (57) wil geld pinnen, met het openbaar vervoer reizen, naar supermarkt en bibliotheek.

Met betrouwbare vrienden, onder wie zijn advocaat en een hoogleraar, wil C. ook graag een restaurant bezoeken. Zijn wensen zijn niet ingegeven door verveling. Het is zijn einddoel dat hem motiveert. Hij ziet uit naar respectievelijk verlof, gratie en terugkeer naar zijn familie in Hongkong. Die zag hij afgelopen december via Skype voor het eerst in dertig jaar op beeld.

Uitzicht op gratie
Als het aan de beroepscommissie van de onafhankelijke Raad voor Strafrechtstoepassing en Jeugdbescherming (RSJ) ligt, kan C.'s ultieme wens om met verlof te mogen op korte termijn in vervulling gaan. Hij wil en zal resocialiseren en de Raad is het met C. eens dat de staatssecretaris van veiligheid en justitie hem hierin niet mag en kan belemmeren.

Hierom vernietigde de RSJ gisteren het uit september vorig jaar daterende besluit van toenmalig staatssecretaris Fred Teeven om C. verlof te weigeren. Zijn opvolger Klaas Dijkhoff krijgt nu twee maanden de tijd om met een nieuwe beslissing over dit verlof te komen.

De uitspraak van de RSJ reikt nog aanzienlijk verder dan alleen de individuele situatie van C. Om te resocialiseren mogen van de raad alle ruim dertig levenslang gestraften in beginsel rekenen op verlof, zonodig onder begeleiding of bewaking.

Dergelijk verlof met uitzicht op gratie past volledig bij eerdere uitspraken van het Europese Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM). Volgens dit hof moet bij het opleggen van levenslange gevangenisstraf voor de gestrafte al duidelijk zijn wat hij moet doen om ooit zijn vrijheid te herwinnen. Door niet aan deze voorwaarde te voldoen en hem ieder perspectief te ontzeggen zou Nederland in strijd handelen met Europese verdragen.

Perspectief
In haar overwegingen wijst de RSJ in de uitspraak over C. erop dat de mogelijkheden om te resocialiseren 'ten volle' moeten worden benut en dat levenslang gestraften 'de mogelijkheid moet worden geboden zich buiten de inrichting te begeven'. Dit wordt tevens van belang genoemd voor een 'zorgvuldige voorbereiding van een gratieprocedure'.

De uitspraak is een nieuwe tegenslag voor het kabinet, met name voor staatssecretaris Dijkhoff. Hij ziet zich geplaatst voor een aanhoudende reeks van voor de overheid negatieve uitspraken van rechters en gezaghebbende instituten als de Nationale Ombudsman en nu de RSJ. Centraal in alle procedures is telkens de vraag of levenslang gestraften 'perspectief' moet worden geboden.

Teeven was hierop tegen omdat in Nederland 'levenslang' volgens hem ook echt levenslang is. Reïntegratie zou zodoende niet nodig zijn. De raadsman van C., Mathieu van Linde, noemde Teevens houding eerder 'inhumaan' en de Nationale Ombudsman verweet hem 'onwil'. Of Dijkhoff anders met deze kwestie omgaat moet nog blijken.

Loi Wah C. is één van de twee levenslang gestraften die langer dan 25 jaar in de gevangenis verblijven. De ander is drievoudig kindermoordenaar Koos H. Voor zover bekend berust hij in zijn veroordeling. Voor een derde, de in 1984 tot levenslang veroordeelde Cevdet Y., lonkt inmiddels gratie. De rechter verplichtte Dijkhoff twee weken geleden om over Y.'s laatste stukje resocialisatie overleg te voeren met zijn raadsman Romke Wybenga.

Deel dit artikel