Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Over oogsten en een mislukte stormloop

Home

Frans Dijkstra

Sikkels flitsen door het grassige graan waarmee Eritrea zijn dagelijkse pannenkoeken bakt. Een tiental Eritrese soldaten haast zich om de oogst binnen te halen van het akkertje dat grenst aan het Nederlandse marinierskamp bij Adi Kwala. De mariniers popelen om er tenten te bouwen, dus de oogst moet van het land af.

De vruchtbare hoogvlakte bij het stadje Adi Kwala is bezaaid met mensen. Vooral veel vrouwen en kinderen snijden op hun hurken de akkers kort. Ze sjouwen de bundels graan op het hoofd naar de dorsveldjes, waar ossen eindeloos in de rondte sjokken om de piepkleine korreltjes los te stampen. Hier en daar helpt een groep mannen, merendeels soldaten, maar ze zijn soms moeilijk als zodanig te herkennen. Ze dragen een ratjetoe van camouflagepak en burgerkleren. Wel herkenbaar is hun vaardigheid als boer, die ondanks twee jaar oorlog scherp is gebleven.

,,Het mogen dan boeren zijn, maar vergis je niet in de kracht van deze jongens als soldaten'', waarschuwt overste Ton van Ede. ,,Ze hebben een keiharde oorlog gevoerd.'' Vlakbij het kamp is de laatste grote slag van de vruchteloze oorlog geleverd.

In een witte Landrover rijdt Van Ede, commandant van het Nederlands-Canadese VN-bataljon, naar het slagveld waar in mei duizenden soldaten zijn gesneuveld. De hobbelweg door de lieflijke akkertjes met vriendelijk zwaaiende mensen eindigt in een dorpje op een rotsige heuvel met bomen. Daarboven opent zich een panorama dat zich tientallen kilometers uitstrekt. Een wijdse vlakte ligt honderden meters in de diepte, omzoomd door angstig steile klifwanden.

Op die vlakte deed Ethiopië zijn laatste grote aanval om de Eritreeërs terug te drijven. Maar de Ethiopische soldaten liepen zich te pletter op de rotswand. De Eritreeërs konden vanaf hun hoogten met gemak de aanvalsmacht op de laagvlakte neermaaien.

Het lijkt bizar dat Ethiopië het toch probeerde. Volgens het ene verhaal kregen de Ethiopische soldaten te horen dat de oorlog afgelopen zou zijn als ze op de rotsen zouden weten te klauteren. Dat zou hen een duw in de rug hebben gegeven. Een andere lezing is grimmig: de Ethiopiërs zouden onder dreiging van eigen vuur in de rug ten aanval zijn gejaagd. Het leidde alleen maar tot een slachting.

Nu staan er Nederlandse mariniers en VN-waarnemers uit verscheidene landen op de hoge rotsen. Hoe lang ze ook in de diepte staren, niemand begrijpt wat zich op die vlakte heeft afgespeeld. ,,Het was pure zelfmoord'', zegt een majoor uit Bangladesj. ,,Deze rotsen zijn niet te nemen.'' Een Nederlandse officier is voorzichtiger. ,,Met een heel uitgekiende actie door uitstekend getrainde mannen zou je hier in een donkere nacht omhoog kunnen sluipen, maar het is erg riskant.'' Een Zweedse majoor wijst in de diepte: ,,Daar moeten nog veel lichamen liggen. Ik heb nog geen idee wat daarmee gaat gebeuren. Eerst moet het vrede zijn.''

Overste Van Ede van de mariniers kijkt al wat verder vooruit. ,,Het zou mooi zijn als de Nederlandse mariniers die hier patrouilles gaan lopen over twee jaar terug zouden kunnen keren als toerist met hun vrouwen. Want wat er ook is gebeurd, die vlakte en deze rotsen zijn heel erg mooi.''

Deel dit artikel