Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Nooit meer natte voeten in ‘sponsstad’ Tongzhou

Home

Leen Vervaeke

Een van de mysterieuze roosters in de Chinese Orchideeënboomwijk, een buitenwijk van Peking. © Elke Scholiers

Hoe bereiden we ons voor op klimaatverandering? In China worden zogeheten sponssteden gebouwd die water vasthouden. 

Met lichtroze woonblokken van zes etages en aangeharkte pleintjes lijkt de Orchideeënboomwijk in Tong­zhou, een district aan de zuidoost­rand van Peking, een Chinese woonwijk van dertien in een dozijn. Maar wie goed kijkt, ziet subtiele verschillen. De bloemenperken, in Peking doorgaans strak in het gelid, zitten vol dalen en geulen, het asfalt is poreuzer en tussen de stoepstenen zitten smalle kieren.

Lees verder na de advertentie

De Orchideeënboomwijk maakt deel uit van een ‘sponsstad’, een stad vol technieken om regenwater te absorberen, vast te houden en te hergebruiken. Slim aangelegde tuinen, ondergrondse reservoirs en doorlaatbaar asfalt moeten ervoor zorgen dat het regenwater tijdens hevige onweersbuien niet in overbelaste rioleringen stroomt, maar in de grond wegsijpelt of in reservoirs belandt, om het later, in drogere tijden, weer af te geven. Net als een grote spons.

Moessonklimaat

Het is een functie die veel Chinese steden, die steeds vaker met wateroverlast te kampen hebben, goed kunnen gebruiken. In China leek de strijd tegen het water zich lange tijd langs de grote rivieren af te spelen, en werden op grote schaal dammen en overstromingsgebieden aangelegd. Maar de afgelopen tien jaar is vooral het aantal steden met overstromingen toegenomen. Met steeds grotere gebieden vol beton kan het regenwater nauwelijks nog weg.

Dat is een groot probleem in het Noord-Chinese moessonklimaat, waar alle regen in amper twee maanden naar beneden komt. In Peking valt 85 procent van de jaarlijkse neerslag tussen juni en september, meestal in de vorm van wolkbreuken. Van september tot juni valt er dan weer nauwelijks een druppel, en moet op grote schaal water worden aangevoerd. Die extreme fluctuatie van de neerslag is door de klimaatverandering nog versterkt.

Ook in de Orchideeënboomwijk, rond 1999 gebouwd voor de almaar uitdijende bevolking van Peking, was het elke zomer weer door de plassen waden. “In 2012 stond het water twintig centimeter hoog”, zegt Hu Yang, hoofd van de onderhoudsploeg. “Het water kwam bij de bewoners via de badkamerafvoer naar binnen omdat het rioolsysteem overbelast was. Pas na drie dagen begon het weer wat weg te lopen.”

Het is moeilijk hier na een regenbui nog een plas te vinden

Li Jing, ingenieur

Dat zou nu niet meer zo snel gebeuren, zegt ingenieur Li Jing, die door het district Tongzhou is ingehuurd om het sponsstadproject te begeleiden. “Je ziet het niet, maar de hele ondergrond is aangepast om het regenwater sneller te laten doordringen. Voordien moest de regen wegstromen, maar tegenwoordig wordt het water geabsorbeerd. Nu is het moeilijk om hier na een regenbui nog een plas te vinden.”

Li wijst de gebruikte technieken aan: de droge grasgeulen, de afwatertuinen, de ecologische waterreservoirs. Roosters die 10 centimeter boven de grond uitsteken, zorgen ervoor dat het regenwater met vertraging in het rioolsysteem wegstroomt. Mysterieuze kastjes bevatten pompen, waarmee het opgeslagen regenwater in droge periodes kan worden hergebruikt.

Het ziet er weinig spectaculair uit, maar het is een geheel van kleine aanpassingen en subtiele ingrepen die alles samen een vernuftige kringloop vormen. Op termijn is het de bedoeling om samen met naburige wijken een groot reservoir te bouwen, waarmee het droge seizoen kan worden overbrugd.

Pilotgebied

De sponsstadtechnieken zijn niet uniek voor China, maar dat is wel de schaal waarop ze worden toegepast. Sinds de lancering van een nationaal plan in 2013 zijn dertig Chinese steden, waaronder Tongzhou in 2016, tot pilotgebied uitgeroepen. Maar tegen 2020 moet 20 procent van al het stedelijk gebied in China aan de criteria van een sponsstad voldoen, en tegen 2030 zelfs 80 procent. Die gebieden moeten 70 procent van het regenwater kunnen absorberen of hergebruiken.

Of die ambitieuze doelen gehaald zullen worden, zal moeten blijken. “China is nog volop aan het bij­leren”, zegt Michael Zhao, water­specialist van het internationale ingenieursbureau Arup, dat betrokken is bij verschillende Chinese sponsstadprojecten. “We hebben tijd nodig om grondiger en geavanceerder te worden. Dit wordt een lang en geleidelijk proces.” Sommige critici betwijfelen ook of de financiering wel rondkomt.

In de Orchideeënboomwijk zijn de meeste inwoners erg tevreden over hun sponsstad. Natuurlijk werd er weleens gemord tijdens de werkzaamheden, maar het resultaat mag er zijn. “Afgelopen zomer heeft het niet eens zo veel geregend, maar bij mijn vriendin in een naburige wijk kwam het water tot aan de deur”, zegt Li Tingting (36), die hier ruim tien jaar woont. “Hier in onze wijk was er niet één plas te zien. Ik denk dat die vriendin ook wel in een sponsstad zou willen wonen.”

De meeste aandacht op de VN-klimaattop in Polen zal gaan naar het tegenhouden van de klimaatverandering. Maar dat is niet genoeg, zegt Patrick Verkooijen, directeur van een topinstituut voor klimaatadaptatie. Huizen moeten sterker, dijken hoger, gewassen droogtebestendig.

Deel dit artikel

Het is moeilijk hier na een regenbui nog een plas te vinden

Li Jing, ingenieur