Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Nog maar 50 acteurs met vaste baan

Home

Sandra Kooke

Halina Reijn, in vaste dienst bij Toneelgroep Amsterdam. © anp

Het aantal acteurs met een vast contract daalt snel. Nog maar 50 acteurs zijn vast verbonden aan een toneelgezelschap. Als Toneelgroep De Appel zoals verwacht geen subsidie meer krijgt, loopt dat aantal volgend jaar verder terug naar 43. Dat blijkt uit eigen onderzoek van Trouw.

Op dit moment werken nog maar vijf gezelschappen met vaste spelers. Naast De Appel zijn dat Toneelgroep Amsterdam, het Nationale Toneel, het Noord Nederlands Toneel en Toneelgroep Maastricht. In totaal zijn er in Nederland ongeveer 1500 professionele acteurs.

Onlangs liet het Ro-Theater weten dat de laatste twee toneelspelers worden ontslagen. De neergang is al een aantal jaren aan de gang en niet alleen het gevolg van bezuinigingen. Veel gezelschappen stellen weliswaar dat ze geen geld hebben om acteurs in dienst te nemen, maar de lastige positie van toneelspelers komt ook doordat (jeugd)gezelschappen hun regisseurs en theatermakers zoveel mogelijk de vrije hand willen geven bij het kiezen van acteurs.

De werkwijze van experimentele theatermakers - waarbij bedenken, regisseren en acteren door elkaar lopen - dringt steeds meer door tot de grotere, gesubsidieerde toneelgezelschappen. Soms zijn professionele acteurs dan niet eens meer nodig.

Lees verder na de advertentie

Schrikbarend
Bij Theater Rotterdam, waar het Ro-Theater vanaf volgend jaar onder valt, zijn straks geen acteurs maar wel vijf theatermakers in dienst. Ellen Walraven, artistiek directeur: "We nemen een ensemble van theatermakers als basis voor ons nieuwe huis. Dat is de ontwikkeling die je nu overal in Nederland ziet. We zijn niet tegen acteurs, ik houd van acteurs, maar er ontstaat een andere opvatting over wat een acteur is." Bij Theater Rotterdam kunnen ook amateurs, vrijwilligers, koren of dansers het podium bevolken.

Theu Boermans, artistiek directeur van het Nationale Toneel, spreekt van een 'kwalijke ontwikkeling'. "Dat aantal van 43 acteurs is schrikbarend. Dat wijst op heel weinig werkgelegenheid."

Hij vindt het niet alleen om artistieke redenen onverstandig om de acteurs de deur uit te doen - een vast ensemble haalt volgens hem de beste prestaties naar boven - maar het is volgens hem ook onrechtvaardig. "Het geld dat gesubsidieerde gezelschappen krijgen, is niet van de regisseur of artistiek leider; het is ook bedoeld voor acteurs. De beste toneelspelers van dit land hebben zich kunnen ontwikkelen in een vast acteursensemble. Er zijn zo weinig mogelijkheden voor jongeren, ze zouden na hun opleiding bij een ensemble moeten kunnen doorgroeien."

Acteur Loek Peters, cao-adviseur van ACT, de belangenorganisatie van acteurs, heeft de positie van spelers zien verslechteren. "Een gezelschap bestaat dezer dagen uit een zakelijk en een artistiek leider, een pr- en een educatiemedewerker en technisch personeel. Kennelijk vindt men de regisseur tegenwoordig belangrijker dan de mensen op het toneel."

We zijn niet tegen acteurs, maar er ontstaat een andere opvatting over wat een acteur is.

Ellen Walraven, artistiek directeur Theater Rotterdam


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel

We zijn niet tegen acteurs, maar er ontstaat een andere opvatting over wat een acteur is.

Ellen Walraven, artistiek directeur Theater Rotterdam