Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

nieuws09woensdag

Home

Republikeinse minister perst er straks in de

Redactie: Hans Goslinga, Cees van der Laan, Teun Lagas

Het was de laatste tijd een beetje stil rond het Republikeins Genootschap, toch kan het in 1996 opgerichte gezelschap voor bezinning over het erfelijk koningschap volgende week op Prinsjesdag een wapenfeit bijschrijven. Voor het eerst moet de koningin tijdens het voorlezen van de Troonrede in de Ridderzaal een minister aan haar voeten dulden die lid is van het Republikeins Genootschap.

Minister Eberhard van der Laan zit daar dus komende dinsdag als een man met twee zielen in één borst. Aan de ene kant sloot hij zich ooit aan bij de vreedzame strijders van de ludieke republikeinse stoottroepen, onder leiding van oud-Elsevier topman Pierre Vinken en de inmiddels overleden Groene Amsterdammer-hoofdredacteur Martin van Amerongen. Aan de andere kant zwoer de PvdA’er vorig jaar november trouw aan de koningin toen hij het ministerschap van wonen, wijken en integratie overnam van Ella Vogelaar.

Hij zal als dienaar van de kroon natuurlijk niet wegblijven uit de Ridderzaal en misschien perst de republikein Van der Laan er zelfs nog wel een bescheiden driewerf ’hoera’ uit, nadat het ’leve de koningin’ heeft geklonken.

Op de lijst van supporters van de anti-koningschapsbeweging stonden van meet af aan volksvertegenwoordigers, zoals de ex-GroenLinks-senatoren Leo Platvoet en Tom Pitstra. Hun voormalige PSP-voorman Fred van der Spek ontbrak uiteraard niet aan dit front en vanuit het vroeger zo republikeinse D66 werd in 1996 meegetekend door Gerrit Jan Wolffensperger. Oud-PvdA-minister Hedy d’Ancona deed ook mee, actie-enthousiast als altijd. Op dit moment zijn er nog vier actieve parlementariërs lid van het Republikeins Genootschap: de GroenLinks-Tweede Kamerleden Femke Halsema en Ineke van Gent, hun SP-collega Harry van Bommel en het GroenLinks-Eerste Kamerlid Britta Böhler.

Wat Britta Böhler doet weten we niet, maar haar partijleider en medestrijdster voor een andere Nederlandse staatsvorm Femke Halsema steekt zoals gewoonlijk komende Prinsjesdag over naar de Ridderzaal om koningin Beatrix aan de te horen. Net zo gebruikelijk blijft Tweede Kamerlid Ineke van Gent daar weg. Dat is zozeer haar gewoonte geworden dat dit voormalige lid van de Pacifistische Socialistische Partij niet eens meer een absentiebriefje verspreidt. Van Gent: „Zo’n briefje dat je wegblijft wordt dan ook weer een ritueel en ik wil niet zelf onderdeel van dat ritueel worden.”

Ineke van Gent („Ik heb echt geen hekel aan koningin Beatrix als persoon”) deelt haar afwezigheid altijd met GroenLinks-fractiegenoot Kees Vendrik, ook al voormalig PSP, die zich echter nooit aansloot bij het Republikeins Genootschap. „We zitten altijd lekker te lunchen als al die anderen zich druk maken met die hoedjes enzo”, zo verheugt Van Gent zich nu al op dinsdag.

Harry van Bommel hanteert een andere redenering. De SP’er gaat altijd wel. De republikein, met ook al veel waardering voor de persoon van de koningin, hanteert de stelregel dat hij als Kamerlid alleen maar naar de Ridderzaal gaat om de plannen van het kabinet aan te horen. Trouwens, zegt Van Bommel, een statement tegen de erfelijke monarchie kun je als parlementariër moeilijk maken op Prinsjesdag, want Kamerleden hebben bij hun aantreden gewoon trouw gezworen aan zowel de Grondwet als de koningin. Dus wat levert het nog voor signaal op, als een Kamerlid demonstratief wegblijft uit de Ridderzaal?

De perikelen van de afgelopen weken rond het embargo op de Miljoenennota en Prinsjesdagstukken zijn inmiddels beslecht in het voordeel van koningin, want in theorie behoudt de Troonrede nieuwswaarde omdat de stukken pas daarna onder de media worden verspreid. De Kamerleden kunnen zich wel tevoren voorbereiden, want de vier grote fracties krijgen elk vijf setjes met kabinetsplannen voor volgend jaar, de kleine fracties twee exemplaren. Hoewel die van zware watermerken en andere beveiligingskenmerken worden voorzien, blijft uitlekken van Prinsjesdagplannen een mogelijkheid, waardoor de koningin misschien toch weer wordt ’geschoffeerd’.

Wij laten in deze rubriek alvast maar uitlekken wat de namen zijn van de acht paarden die de Gouden Koets gaan trekken. Zeven van het Gelderse ras en één Groninger.

Lees verder na de advertentie
Van der Laan: Hoera, hoera, hoera? (Trouw)

Deel dit artikel