Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Netanjahoe had gelijk: Jezus kende Aramees én Hebreeuws

Home

Robin de Wever

'Jezus rouwt om Jeruzalem' van Ary Scheffer. © Wikimedia

Het was een amusant incidentje, afgelopen maandag in Jeruzalem. Paus Franciscus en premier Netanjahoe waren nog maar een minuut in gesprek toen Netanjahoe erop wees dat Jezus in Israël had rondgelopen. 'Hij sprak Hebreeuws', stelde hij. 'Aramees', onderbrak Franciscus hem.

De premier gaf direct toe dat het complexer lag: 'Hij sprak Aramees, maar kende Hebreeuws'.

Netanjahoe had kunnen weten dat hij bij de opvolger van Petrus iets voorzichtiger moest zijn met historisch-religieuze claims. Dat Jezus Aramees sprak, is vrijwel onomstreden. De semitische taal werd in de tiende eeuw voor Christus al gesproken in steden als Damascus en groeide tussen 700 en 300 voor Christus uit tot de voertaal in de landen rond de oostkust van de Middellandse Zee.

Overigens houden experts er rekening mee dat in steden als Jeruzalem Hebreeuws de norm bleef. Maar Jezus kwam volgens de overlevering uit Galilea - dat was waarschijnlijk wel een Aramese streek.

Aramees was de spreektaal, niet de schrijftaal
Rond 200 na Christus was Aramees dominant in grote delen van het Midden-Oosten. Een poging de joodse leider Simon Bar Kokhba om het Hebreeuws weer in leven in te blazen slaagde maar half. Pas toen de Arabieren in 700 grote gebieden veroverden, won het Arabisch sterk aan invloed. Nu wordt Aramees alleen nog gesproken door minderheden in een paar regio's.

Toch zat Netanjahoe er niet helemaal naast. Aramees was rond het begin van de jaartelling alleen de spreektaal. De joodse schrift en wetenschappelijke teksten werden geschreven in het Hebreeuws, al waren bepaalde delen van het Oude Testament Aramees.

Jezus zal dus op zijn minst in aanraking zijn gekomen met de taal van de schrift. Pas na zijn overlijden besloten schriftgeleerden dat joden te weinig Hebreeuws spraken om de teksten te kunnen lezen en kwam er een Aramese vertaling. De talen lijken ongeveer net zo veel op elkaar als Frans en Spaans: er zijn overeenkomsten, maar ook wel erg veel verschillen.

Misschien was Jezus analfabeet
Over Jezus' kennis van Grieks lopen de meningen uiteen. Sommige experts houden er sinds een aantal jaren rekening mee dat Jezus' eerste taal wel eens Grieks kon zijn, al lijken slecht weinigen daar echt van overtuigd. Veel inwoners van Jezus thuisstad Nazareth hadden Grieks nodig tijdens de handel. Op sommige nabije marktpleinen was het de voertaal. Van Latijn sprak hij waarschijnlijk maar een paar woorden.

Of Jezus kon schrijven is niet bekend, vertelt emeritus Oxford-hoogleraar Aramees Sebastian Brock aan de BBC. De evangeliën spreken niet over zijn geletterdheid. Vooruit, in het evangelie van Johannes schrijft hij in het zand, maar dat bewijst niets. Brock: 'Dat kan ook een tekening geweest zijn.'

Lees verder na de advertentie
© afp
Het Onze Vader in het Aramees © Wikimedia

Paus tegen Netanjahoe: Jezus sprak Aramees

Deel dit artikel