Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Nederland zorgt te weinig voor de kwaliteit van zijn eigen taal, waarschuwt het KNAW

Home

Willem Schoonen

Het Groot Dictee der Nederlandse Taal © ANP

Nederland zorgt onvoldoende voor de kwaliteit van zijn eigen taal, en overschat het belang van het Engels. Dat schaadt de samenleving, maar ook Neerlands rol op het wereldtoneel.

De waarschuwing uit de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) is een verkenning die zij vandaag publiceert. De KNAW uitte nog geen jaar geleden al haar zorg over de opmars van het Engels aan de universiteiten. Dat is weliswaar wereldtaal in vele wetenschapsgebieden, maar de keuze voor het Engels in onderwijsmodules wordt vaak niet of nauwelijks door de universiteiten beargumenteerd, aldus de KNAW een half jaar geleden.

Lees verder na de advertentie

Dit nieuwe rapport gaat over taal in den brede, over het belang van taal voor het functioneren van de samenleving. Die samenleving verandert, en dus ook de rol van taal. Dat merken ziekenhuizen die patiënten binnenkrijgen die het Nederlandse niet machtig zijn, dat merken politie, justitie en overheden, en dat merkt het onderwijs, met veel leerlingen in de klas die met een andere taal zijn opgegroeid.

Engels is een belangrijke taal in het internationaal verkeer, maar zeker niet de enige

Al die organisaties doen hun best om te functioneren in de veeltalige samenleving die Nederland is geworden, met scholing van eigen medewerkers, de inzet van tolken en vertalers et cetera. Maar Nederland mist een helder taalbeleid, constateert de KNAW. 

Prioriteiten

Eerste prioriteit zou moeten zijn dat het taalonderwijs in de hele onderwijsketen verbetert. Het onderwijs in het Nederlands moeten worden toegesneden op de diversiteit van zijn leerlingen. In het beroepsonderwijs moet de lessen Nederlands beter worden afgestemd op de rol die de taal speelt in het betreffende beroep. En er is een onafhankelijke instantie nodig om toe te zien op de kwaliteit van het taalonderwijs, meent de KNAW. Taalunie en de universiteiten zouden kunnen helpen door normen te ontwikkelen voor een toegankelijk 'standaard-Nederlands'.

De verscheidenheid aan talen die de Nederlandse samenleving rijk is, vereist ook meer kennis van die talen. Dat moet prioriteit nummer 2 zijn in een gedegen taalbeleid. De KNAW pleit voor een Talenplatform, op te richten door de faculteiten letteren en geesteswetenschappen van de universiteiten. Dat Talenplatform kan maatschappelijke organisaties helpen met vertaalsoftware en training, tolken en vertalers certificeren, en kennis van vreemde inheemse talen verspreiden. Talenrijkdom is goed voor een kenniseconomie, maar die bron wordt nu onvoldoende benut, aldus de KNAW.

Te veel belang hecht Nederland aan het Engels, waarschuwt de Akademie. Een belangrijke taal in het internationaal verkeer, maar zeker niet de enige. En met de veranderende verhoudingen in de wereld ook niet de snelst groeiende. Het komende vertrek van Groot-Brittannië uit de EU is maar een kleine illustratie van die verandering. Wie kijkt naar de inhoud die wereldwijd circuleert op internet, ziet de forse groei van Chinees, Russisch en Arabisch. 

Zijn Atlantische oriëntatie maakt Nederland enigszins blind voor deze ontwikkeling. Ook voor zijn internationaal opereren, in handel en diplomatie, heeft Nederland een rijke talenkennis nodig, aldus de KNAW.

Lees ook:

Opleidingen mogen zelf beslissen of ze overstappen van Nederlands op Engels. Maar daar denken ze niet altijd goed over na, schrijft de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen.

Ger Groot omarmt de stelling van Jean-Pierre Rawie dat Nederland lijdt aan de 'Engelse ziekte'. Hoed u voor de linguïstische monocultuur. De ene taal beschrijft de wereld op een andere manier dan de andere.

Deel dit artikel

Engels is een belangrijke taal in het internationaal verkeer, maar zeker niet de enige