Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Nederland buitenspel in Libië

Home

George Marlet

Archieffoto van een Lynx-helikopter, het soort Nederlands toestel dat nu in Libische handen is. © ANP

De regering is ernstig in verlegenheid gebracht door de mislukte evacuatieactie in Libië, waarbij drie Nederlandse militairen van de marine zondag blijken te zijn opgepakt.

Afhankelijk van de afloop kan de actie verstrekkende gevolgen hebben voor de internationale positie van Nederland. Zo lang de militairen gevangen zitten, is de Nederlandse regering diplomatiek vleugellam. Het is voor het eerst dat Libische troepen op eigen grondgebied buitenlandse militairen hebben gearresteerd. Het 'NOS Journaal' toonde gisteravond van de Libische staatstelevisie overgenomen beelden, waarop de militairen waren te zien. Ook toonden de Libiërs een machinegeweer dat in beslag zou zijn genomen.

Over het lot van de driekoppige helikopterbemanning is niets bekend. Het ministerie van defensie meldt dat over hun vrijlating 'intensief' diplomatiek overleg met Libische autoriteiten plaatsvindt. De vrees bestaat dat de Libische leider Kadafi de drie Nederlandse militairen zal gebruiken als afschrikwekkend voorbeeld door het opleggen van een zware straf. Libië heeft buitenlanders in het verleden jarenlang gevangengehouden.

De Tweede Kamer heeft de betrokken ministers om opheldering gevraagd, maar houdt zich gedeisd over eventuele politieke gevolgen totdat de drie militairen vrij zijn. Premier Rutte spreekt van een 'verschrikkelijke kwestie'.

De militairen vlogen zondag vanaf het fregat Hr. Ms. Tromp, die voor de Libische kust ligt, naar de stad Sirte, Kadafi's geboorteplaats, die stevig in handen is van loyale troepen. Zij pakten de Nederlandse militairen op toen deze met hun Lynx-helikopter twee evacués wilden oppikken, een Nederlander en een man uit een niet nader genoemd Europees land. De twee zijn overgedragen aan de Nederlandse ambassade. De Nederlander, werkzaam bij ingenieursbureau Royal Haskoning, arriveerde gisteravond op vliegveld Eindhoven.

De aanpak van de evacuatie duidt er volgens militaire deskundigen op dat het om een of meerdere hooggeplaatste personen ging die met spoed Libië uit moesten.

Juridisch gezien heeft Nederland het recht om zelf onderdanen in nood uit een ander land weg te halen, zegt hoogleraar internationaal recht Nico Schrijver. Onder normale omstandigheden moet het 'gastland' toestemming geven voor een evacuatie, maar in noodgevallen gaat die regel niet op.

Afgelopen weekeinde lukte het Groot-Brittannië en Duitsland wel om in het geheim met militaire vliegtuigen zo'n tweehonderd mensen uit Libië te evacueren. Bij de Britse actie waren elitetroepen aanwezig. Op Hr. Ms. Tromp varen wel mariniers mee die gespecialiseerd zijn in commandoacties, maar die zijn niet ingezet. Defensie spreekt van een 'consulaire evacuatie-operatie' om aan te geven dat de actie een niet-militair karakter had.

Deel dit artikel