Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Monument Theo van Gogh onthuld

Home

(Novum) - In het Amsterdamse Oosterpark is zondagmiddag het monument voor de vermoorde cineast Theo van Gogh onthuld. Het monument 'De Schreeuw' is een kunstwerk van Jeroen Henneman.

De twee zussen van de regisseur onthulden het gedenkteken. Burgemeester Job Cohen en voorzitter van stadsdeel Oost/Watergraafsmeer Martin Verbeet hielden een toespraak. "Van Gogh kon provoceren, maar was geen schreeuwlelijk", zei Cohen. "Ieder mens komt vroeg of laat voor de keuze te staan tussen dwang en vrijheid. Theo koos voor vrijheid." Verbeet sprak van een krachtig symbool voor de vrijheid van meningsuiting.

Cabaretier Hans Teeuwen, een goede vriend van Van Gogh, sloot de onthulling af met een fel pleidooi voor het vrije woord, verpakt in de hem kenmerkende stijl van cabaret. "Zet God op de pot, stop de Profeet maar in je reet", zong Teeuwen.

Het 4,6 meter hoge kunstwerk werd vrijdag in het park geplaatst tussen de ingangen Kastanjeweg en Eikenweg. Het is gefinancierd door het Amsterdams Fonds voor de Kunst, het stadsdeel Oost/Watergraafsmeer en de gemeente Amsterdam. Het werk van thermisch gestraald roestvrij staal werd in januari vorig jaar gekozen uit bijna 150 inzendingen. Bij de keuze waren onder anderen Van Goghs ouders en zijn producent Gijs van de Westelaken betrokken.

Het kunstwerk heeft verschillende betekenislagen. Het verbeeldt een profiel van Van Gogh, bestaande uit zes silhouetten. Zijn gelaat is aan de ene kant achterovergebogen, en schreeuwt. Aan de andere kant wordt een gesloten mond voorgesteld. Volgens Henneman verbeeldt de spanning tussen de schreeuw en de gesloten mond de complexiteit van de vrijheid van meningsuiting. De zes buigingen van metaal verwijzen naar de filmwereld, waarin regisseurs veelal zes frames gebruiken om een opbouw naar een spanningsclimax neer te zetten, zo meldde het stadsdeel. Vanaf donderdag is in het CBK Amsterdam een fototentoonstelling te zien over het productieproces van het kunstwerk.

Over het monument was heel wat te doen. De onthulling, die gepland stond voor september vorig jaar, werd toen uitgesteld omdat een verkeerde bouwaanvraag voor het kunstwerk was ingediend. In de aanvraag stond het werk haaks op het hek voor het Oosterpark, maar volgens Henneman zou het beeld beter tot zijn recht komen wanneer het parallel aan het hek zou worden geplaatst. Hierdoor moest een nieuwe aanvraagprocedure worden gestart.

Daarnaast maakte de Commissie voor Welstand en Monumenten Amsterdam aanvankelijk bezwaar tegen de locatie van het kunstwerk. Het zou beter dichter bij de plaats van de moord geplaatst kunnen worden. Buurtbewoners protesteerden verder tegen de gebrekkige informatievoorziening vanuit het stadsdeel. Deze week probeerde een van hen via de rechter nog tevergeefs te voorkomen dat het beeld werd geplaatst. Het zou volgens haar kunnen leiden tot verstoring van de openbare orde.

Van Gogh werd op 2 november 2004 in de Linneausstraat, nabij het Oosterpark, vermoord door de moslimfundamentalist Mohammed Bouyeri. De regisseur had diens woede gewekt, onder meer met 'Submission', een film met kritiek op de islam. Bouyeri zit een levenslange gevangenisstraf uit voor de moord.

Deel dit artikel