Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Met siliconen borstimplantaten is nog altijd van alles mis

Home

Marco Visser

© Brechtje Rood
Implant Files

Na jaren van schandalen lijken de twijfels over siliconen borstprotheses verdwenen. Maar problemen van toen, spelen nog altijd, laat onderzoek van de ICIJ zien.

De Franse inspectie voor de volksgezondheid adviseert artsen om te stoppen met een veelgebruikt type borstimplantaten, omdat deze een vorm van lymfeklierkanker kunnen veroorzaken, ook al is de kans daarop klein. In februari volgend jaar houdt de inspectie een hoorzitting met deskundigen en patiënten en daarna komt zij met een advies aan de regering. Tot die tijd is het beter geen implantaten met een ruw oppervlak te gebruiken, aldus de inspectie - die dit specifiek adviseerde voor de zogeheten Macro-textured Biocell van het bedrijf Allergan. Juist dit type implantaten wordt voor het overgrote deel gebruikt omdat het ruwe oppervlak verklevingen tegengaat.

Lees verder na de advertentie
De siliconen in bor­st­im­plan­ta­ten kunnen leiden tot stoornissen in het afweersysteem als zij lekken in de lymfeklieren

De aankondiging van een nieuw Frans onderzoek laat zien wat het internationale journalistencollectief ICIJ tijdens onderzoek de afgelopen maanden al constateerde: met de siliconen borstimplantaten is nog van alles mis. Terwijl de implantaten juist bezig zijn aan een comeback na jaren van schandalen. In Europa maakte vooral de vervuilde siliconen van het Franse Poly Implant Prothèse (PIP) veel emoties los. Rond 2012 kwam naar buiten dat PIP voor de siliconen geen gebruik maakte van medische gel, maar van goedkope industriële siliconen. Dat leidde tot klachten als gewrichtspijn, spierpijn, vermoeidheid en pijn in de borst.

Sommige van deze klachten komt Jan Willem Cohen Tervaert nog altijd tegen bij vrouwen met borstimplantaten. De Nederlandse hoogleraar interne geneeskunde en immunologie aan de Canadese University of Alberta werkte mee aan een onderzoek onder 25.000 Israëlische vrouwen dat vorige maand is gepubliceerd. Het toont een verband aan tussen siliconen borstprothesen en auto-immuunziekten. Het is niet het eerste onderzoek dat een relatie ziet met stoornissen in het afweersysteem. In september trokken Amerikaanse wetenschappers dezelfde conclusie na onderzoek onder bijna 100.000 vrouwen.

Uit het Canadees/Israëlische onderzoek blijkt dat 26 procent van de vrouwen met een borstimplantaat een auto-immuunziekte ontwikkelt. “Als je dan zegt dat borstimplantaten veilig zijn, dan heb je een vreemde manier van redeneren”, zegt Tervaert.

Genuanceerd

De 26 procent uit het Israëlische/Canadese rapport is een hoog percentage dat enige toelichting behoeft, zegt Marc Mureau, voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Plastische Chirurgie (NVPC). Het percentage moet worden afgezet tegen de controlegroep, een groep vrouwen zonder borstimplantaten. “Die groep komt tot 22,95 procent”, zegt Mureau. “Het verschil is dus 3,5 procentpunt. Daarom zou het verkeerd zijn als er koppen in kranten verschijnen waarin wordt gesteld dat 26 procent van de vrouwen met borstimplantaten een auto-immuunziekte door hun borstprothese krijgen. Het ligt genuanceerder.”

Maar een stijging is er wel. De siliconen kunnen leiden tot stoornissen in het afweersysteem als zij lekken in de lymfeklieren. Dan wordt het immuunsysteem geactiveerd”, zegt Cohen Tervaert. “Als het afweersysteem continue actief is, kan het immuunsysteem ontsporen en tot klachten leiden als moeheid, pijn aan de gewrichten, spierpijn, droge ogen, droge mond, cognitieve beperkingen, concentratieproblemen en soms zelf beroertes.”

Strengere regels

De laatste jaren zijn de regels rond borstimplantaten niet alleen in Europa strenger geworden, maar ook in de Verenigde Staten. Sinds vorig jaar ziet toezichthouder Food and Drug Administration (FDA) er scherper op toe dat fabrikanten bijverschijnselen melden. Dat leidt tot een spectaculaire groei van het aantal meldingen. In 2016 telden de gezondheidsinspecteurs van de FDA 353 meldingen, vorig jaar waren dat er 4642 en in het eerste half jaar van 2018 waren het er al 8352. Dat betekent niet dat implantaten ineens zoveel onveiliger zijn. Wel dat fabrikanten tot 2017 onvoldoende rapporteerden over ongewenste bijverschijnselen en de veiligheid werd overschat.

In Nederland is een vergelijkbare trend zichtbaar, zij het op kleinere schaal. In 2011, net voordat het PIP-schandaal uitbrak, telde de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) zeven meldingen. In de jaren daarna schommelde het ongeveer tussen de veertig en zeventig meldingen.

Een gevaar van siliconen implantaten is dat deeltjes gaan zwerven door het lichaam

Kanker

Auto-immuunziekten zijn niet de enige ernstige aandoeningen die samenhangen met siliconen implantaten. Eerder dit jaar maakten Nederlandse onderzoekers bekend dat vrouwen met siliconen borstimplantaten meer kans hebben op een zeldzame vorm van lymfeklierkanker (ALCL).

Een gevaar van siliconen implantaten is dat deeltjes gaan zwerven door het lichaam. Tervaert haalt de autopsie aan van een Nederlandse vrouw die na een ernstige ziekte overleed en haar lichaam ter beschikking stelde aan de medische wetenschap. Onderzoekers vonden overal siliconen. In de hersenen, de ruggengraat en allerlei organen.

Tervaert erkent dat er natuurlijk ook veel vrouwen zijn waar de implantaten niet tot problemen leiden. “Daarom is het zo belangrijk te definiëren wie er risico loopt. We moeten een goede test ontwikkelen waarmee we kunnen voorspellen wie waarschijnlijk geen problemen krijgt en wie een verhoogd risico heeft op een auto-immuunziekte en andere ziektes die verwant zijn aan borstimplantaten.”

Implant Files

Meer dan 250 journalisten in 36 landen, werkzaam bij 59 media-organisaties deden het afgelopen jaar onderzoek naar de medische hulpmiddelen-industrie. Het idee ontstond bij tv-programma Radar en Trouw. De coördinatie van de Implant Files ligt bij het International Consortium of Investigative Journalists (ICIJ). Nog de hele week zal Trouw over het onderwerp publiceren. Lees meer over het onderzoek op trouw.nl/ImplantFiles.

Vragen aan uw arts?

De berichten over de medische hulpmiddelen betekenen natuurlijk niet dat alle pacemakers, ICD’s, insulinepompen en andere apparaten niet goed functioneren. Wilt u meer weten over uw implantaat of hulpmiddel, dan kunt u dit formulier (PDF, ca 3mb) invullen dat Trouw en AvroTros ‘Radar’ hebben opgesteld. Geeft u dit formulier aan uw arts, dan kan hij of zij aanvullende gegevens opzoeken om u beter te informeren over uw implantaat. U kunt ook zelf informatie vinden in International Medical Devices Database (IMDD), de zoekmachine die ICIJ heeft ontwikkeld met gegevens over hulpmiddelen uit tientallen landen.

Lees ook:

Slecht toezicht op medische implantaten brengt mensenlevens in gevaar

De controle op medische implantaten is zo gebrekkig dat daardoor levens in gevaar komen. Uit groot internationaal onderzoek blijkt dat ernstige bijwerkingen onopgemerkt blijven door gebrekkig toezicht van overheden.

Verantwoording voor het Implant Files-onderzoek

Het onderzoek naar de medische hulpmiddelen-industrie is het afgelopen jaar uitgevoerd door meer dan 250 journalisten in 36 landen, werkzaam bij 59 media-organisaties. Het idee voor het onderzoek ontstond in Nederland bij ‘AvroTros Radar’ en Trouw. Hier leggen we verantwoording af voor het onderzoek.

Deel dit artikel

De siliconen in bor­st­im­plan­ta­ten kunnen leiden tot stoornissen in het afweersysteem als zij lekken in de lymfeklieren

Een gevaar van siliconen implantaten is dat deeltjes gaan zwerven door het lichaam