Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Massale journalistieke psychose over Boston

home

Willem Pekelder

Een man toont de Amerikaanse vlag nadat een negentienjarige verdachte van de bomaanslag in Boston is gearresteerd. © afp
Column

Zaterdagavond, NOS Journaal. Een kleine week na de aanslag in Boston zijn we nu beland bij meneer Carlos, buurman van de bommengooiers. "Dat hebben die broers niet met z'n tweeën gedaan, hoor. Daar zit meer achter", bezweert hij. "Heeft die buurman een punt?" wil presentator Rik van de Westelaken weten. "Misschien wel", denkt VS-correspondent Wouter Zwart.

Vijf dagen na de ramp: misschien wel. Oud-VS-correspondent Eelco Bosch van Rosenthal schuift drie avonden aan bij 'Pauw & Witteman' om te laten doorschemeren dat hij nog altijd niets weet. Op basis van z'n tablet, dat wel.

Zo gaat het de hele week. Rob Trip, vrijdagavond: "De grote vraag is natuurlijk: waarom hebben ze het gedaan?" Zwart: "Dat blijft inderdaad de grote vraag." Diezelfde avond in 'Nieuwsuur': wat is het laatste nieuws? "Wel, eigenlijk dat er geen nieuws is", bekent correspondent Tom Kleijn. Waarop Twan Huys: "We komen later in de uitzending bij je terug." Waarom eigenlijk? Waarom zet Hilversum z'n verslaggevers dag na dag voor gek met onnieuws?

Frame
Wat gebeurde er nog meer in de week dat in Boston drie doden vielen? In China elf doden bij een hotelbrand, in Iran tientallen doden bij een aardbeving en in Zuid-Afrika het negende slachtoffer van een homofobe seriemoord. Minstens zo tragisch als het Boston-drama, maar we zien er weinig of niets over. Waarom niet? Omdat het geen rampen zijn met duizenden getuigen? De bommen in Boston explodeerden tijdens de drukbezochte marathon. Er vielen meer dan 150 gewonden. Velen zagen het voor hun ogen gebeuren.

Maar veel belangrijker: het is Amerika. Elke aanslag kan een nieuwe 11 september 2001 betekenen. Zo'n frame kennen China, Iran en Zuid-Afrika niet. Daarom zijn die catastrofes voor het Westen minder onheilspellend. De paniek onder journalisten wordt nog aangewakkerd door de grote politiemacht die Amerika inzet ('Nieuwsuur' had het over negenduizend man), de afzetting van complete wijken en straatverboden. Er ontstaat een massale journalistieke psychose en een voortschrijdende nieuwsinflatie. Alles is geoorloofd, het is immers oorlog? Nou ja, bijna dan. De verdachten zijn in elk geval geboren in het moslimland Tsjetsjenië, en er zijn ook al gifbrieven opgedoken, net als na 11 september.

Angst en irrationaliteit
Onder elke reportage en vraag schuilt diezelfde huiver: nieuwe moslimterreur van Al-Kaida? Verslaggevers gaan hink-stap-springend naar de apocalyps. Zwart: "We moeten niet te veel speculeren, maar op de computer van een van de verdachten staat een islamfilmpje." Verbanden die anders zouden worden weggelachen, klinken nu, dankzij ons collectieve '11 september-frame', ineens heel plausibel. Witteman: "Volgens hun oom zijn de jongens losers, en die zijn natuurlijk gevoelig voor indoctrinatie."

Angst en irrationaliteit regeren. CNN meldt woensdag arrestaties die er niet zijn, een gewonde Saoedische student wordt betiteld als verdachte, en de NOS duwt de buurman van de gebroeders Tsjarnajev een microfoon onder de neus. En zo worden we de hele dag door geïnformeerd over niets. Bosch van Rosenthal. "De New York Yankies hebben zojuist het clublied van de Bostonse honkbalploeg gespeeld." Het stond op z'n tablet.

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.

Deel dit artikel

Advertentie

Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang tot Trouw.nl.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.