Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Maatwerk nodig voor doostroom naar hbo

Home

HENNY MORSHUIS, DIRECTEUR STICHTING CINOPROB MARTENS, WETENSCHAPPELIJK DIRECTEUR EXPERTISECENTRUM BEROEPSONDERWIJS (ECBO)JOSÉ MULDER en ONDERZOEKER...

Falende aansluiting van mbo en havo op het hbo vergroot de ongelijkheid in ons onderwijs, betogen drie experts. Meer afstemming is nodig om uitsluiting van jongeren te voorkomen.

Vrijwel alle dagbladen hebben de laatste dagen veel aandacht besteed aan de groeiende ongelijkheid in ons onderwijs. Die ongelijkheid betekent dat het stapelen van diploma's voor hen die een vmbo-advies kregen, belangrijker wordt dan ooit. Gelukkig weten veel vmbo'ers hun mbo-opleiding met een diploma af te sluiten. Maar in het hbo haken veel studenten af. Zonde en onnodig. Met een goed begeleide doorstroom en een juiste studiekeuze valt veel winst te behalen.

Kijk naar de eerstejaarsinstroom op een willekeurige hogeschool: vaak is dat een groep studenten afkomstig van meer dan tien 'toeleverende scholen' met vooropleidingen binnen zestien mbo-domeinen en vier havo-vwo-profielen. Ingewikkeld.

Als het goed is, maakt elke aankomende student een keuze gebaseerd op interesses en arbeidsmarktperspectieven. Maar de praktijk is weerbarstiger.

Wie de 'matchfinder' op 'Studiekeuze123' raadpleegt, ziet dat er, afhankelijk van de vooropleiding, kan worden gekozen uit 1041 tot 1215 hbo-bachelors. Zoek dan maar eens uit welke opleiding en hogeschool het beste aansluiten bij jouw vooropleiding en interesses.

Hoe groot de mismatch is tussen individuele talenten en het gekozen hbo-onderwijs, zien we al binnen een jaar na het begin van de opleiding terug. Onderzoek van het Expertisecentrum Beroepsonderwijs, de Hogeschool Arnhem Nijmegen en de Universiteit Maastricht toont aan dat over de afgelopen tien jaar gemiddeld vier van de tien jongeren binnen een jaar iets anders gingen doen. Een op de zeven eerstejaars stopte met het volgen van onderwijs; zij zochten hun geluk op de arbeidsmarkt. En een op de vijf stapt over op een andere studie of gaat naar een andere hogeschool.

Lees verder na de advertentie

Ontnuchterend

Ontnuchterende feiten, die traditiegetrouw het beeld oproepen van de mbo'er die het vergeefs hogerop zoekt. Maar de cijfers gaan ook op voor 'binnenkomende' havisten. Beide groepen scoren ogenschijnlijk even slecht op het maken van de juiste studiekeuze: zowel vier van de tien mbo'ers als vier van de tien havisten gaan na een jaar iets anders doen. Mbo'ers verlaten relatief vaak het onderwijs, havisten beginnen vaker een andere studie of wisselen van hogeschool. Maar dat switchgedrag van havisten is riskant. Meer dan 70 procent van de switchende havisten zien we vijf jaar later niet terug bij de diploma-uitreiking. Conclusie: zowel onder voormalige mbo'ers als havisten gaat op het hbo veel talent verloren. Maar ze belasten wel het onderwijsbudget.

Hoe lossen we deze doorstroompuzzel op? Op microniveau vragen doorlopende leerlijnen om maatwerk. Toeleverende en afnemende scholen moeten schakelpunten doorgronden en de aansluiting daarop inrichten.

Zo heeft mbo-vakschool Sint Lucas samen met diverse hogescholen op het gebied van kunst en design een aansluitingsprogramma opgezet. Mbo-leerlingen gaan bij elke hogeschool 2,5 dag aan projecten werken. Zo krijgen ze een goed beeld van de verschillen tussen de hogescholen en ervaren ze welke opleiding het beste aansluit. Omgekeerd krijgt de hogeschool een beeld van wat zij binnenkrijgt en welke begeleiding nodig is.

De cijfers laten zien dat er nog veel winst te behalen valt. Maar het vraagt wel veel inspanning van alle partijen, binnen én buiten het onderwijs. Dat is belangrijk, want de economische, maatschappelijke en persoonlijke gevolgen van een verkeerd gekozen of mislukte beroepsopleiding betekenen meer dan het missen van een diploma of extra kosten. Het sluit jonge mensen uit. En een samenleving die jonge mensen geen perspectief biedt, is niets minder dan een horrorscenario.

Deel dit artikel