Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Lula geeft zich over aan de politie, maar is politiek nog lang niet uitgespeeld

Home

Wies Ubags

Lula baant zich een weg richting een politieauto, nadat hij zich heeft overgegeven aan de politie. © EPA

De Braziliaanse oud-president Lula heeft zich zaterdagnacht overgeven aan de politie om een straf uit te zitten voor corruptie. Maar hij is politiek nog lang niet uitgespeeld.

Dagenlang was Brazilië in de ban van maar één vraag: geeft ex-president Luiz Inácio Lula da Silva zich over aan de politie of niet? Hij had van de rechter tot vrijdag de gelegenheid gekregen zich bij de politie te melden om zijn celstraf van 12 jaar en een maand te beginnen wegens het aannemen van een appartement in ruil voor opdrachten voor het bouwbedrijf. Als hij dat niet zou doen, zou hij worden gearresteerd.

Lees verder na de advertentie

Maar Lula verschool zich sinds donderdag in het gebouw van de metaalwerknemersvakbond in São Bernardo do Campo en hulde zich in stilzwijgen. Duizenden mensen hadden zich als menselijk schild opgesteld om te voorkomen dat de politie hem zou halen. Pas na een herdenkingsdienst zaterdag voor zijn overleden vrouw, die 68 geworden zou zijn, liet Lula van zich horen. In een emotionele toespraak van een uur herhaalde dat hij onschuldig is en dat het proces over het appartement dat tegen hem is gevoerd is bedoeld om ervoor te zorgen dat hij geen president meer kan worden.

Duizenden mensen hadden zich als menselijk schild opgesteld om te voorkomen dat de politie hem zou halen

Diep verdeeld

De Arbeiderspartij handhaaft Lula echter als kandidaat. In augustus moet de Kiesraad beslissen of dat zo kan blijven, al zit hij dan in de gevangenis. Mocht hij geen kandidaat meer kunnen zijn dan heeft links een probleem, want op dit moment is er niemand die hetzelfde aantal kiezers kan trekken als de charismatische Lula. 

Mocht Lula geen kandidaat meer kunnen zijn, dan heeft links een probleem

Hij leidt de peilingen met ruim 30 procent van de stemmen, twee keer zo veel als de nummer twee, de uiterst rechtse Jair Bolsonaro. Partijvoorzitster Gleisi Hoffmann riep het publiek in São Bernardo do Campo dan ook op om mediagigant Globo te boycotten. Lula en de zijnen zien Globo als de aanstichter van het kwaad om hem en de Arbeiderspartij als corrupt af te schilderen.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Lula komt aan bij de gevangenis van Curitiba, waar hij zijn straf moet uitzitten. © EPA

Brazilianen zijn diep verdeeld over Lula en zijn corruptieveroordeling. Voor gepensioneerd wiskundige Rossana Falcao (59) zijn de complottheorieën van het Lula-kamp grote lariekoek. De rechter heeft zijn werk uitstekend gedaan en Lula moet als elke andere burger gehoorzamen aan de wet. “De opschudding die hij veroorzaakt heeft is ontoelaatbaar”, foetert ze op het moment dat de omsingeling van het vakbondskantoor nog gaande is. “Politie, grijp in!” Zij is een van de Brazilianen die er reikhalzend naar uitkijkt dat er een eind komt aan de corruptie. Dat Lula’s Arbeiderspartij daar een groot aandeel in heeft, is voor haar zo klaar als een klontje. “Ze zijn dertien jaar aan de macht geweest.”

Verheerlijking

Daniel Macedo (25), afgestudeerd geograaf, kijkt er heel anders tegenaan. “Dankzij de Arbeiderspartij hebben mijn broer en zus en ik kunnen studeren. Onze ouders zijn laagopgeleid. Mijn overleden vader was portier en mijn moeder werkt in een supermarkt.” Of Lula niets te verwijten valt, weet Macedo niet, “Maar stel dat hij dat appartement inderdaad gekregen heeft, dan staat het in geen verhouding tot wat anderen geroofd hebben. Dat zijn vele miljoenen meer.” De jonge Braziliaan onderschrijft volledig Lula’s theorie dat het proces en de veroordeling een set-up is geweest om Lula’s presidentiële ambitie te dwarsbomen. Hij had liever gezien dat Lula asiel zou zoeken in bijvoorbeeld Bolivia, dat een linkse regering heeft, dan dat hij zich over zou geven aan de politie.

Gemeenteambtenaar Rose de Souza (66), mede-oprichtster van de Arbeiderspartij, wordt moe van de manier waarop Lula’s aanhangers hem verheerlijken. “Ze kijken neer op de mensen van de Pinkstergemeente die achter Edir Macedo (een invloedrijke en omstreden kerkleider, WU) aanlopen, maar ze doen precies hetzelfde! Ze zijn blind.” De corruptie bij de Arbeiderspartij is volgens haar al in de jaren negentig begonnen. Lula wist er volgens haar van. 

“Ik ben uit schaamte vertrokken, want toen begonnen de contacten met Odebrecht al (het bedrijf dat politici in Brazilië en andere landen in Latijns-Amerika smeergeld betaalde in ruil voor opdrachten, WU). In 2002 heeft de Souza nog wel op Lula gestemd, “Maar al bij zijn inauguratie realiseerde ik me dat ik me vergist had en dat hij zijn ziel aan de duivel ging verkopen.”

Als de politie Lula zaterdag uiteindelijk wegvoert uit het vakbondsgebouw, zorgt dat voor uitzinnige blijdschap bij zijn politieke tegenstanders en voor diepe verslagenheid en woede bij zijn aanhang. Een opmaat voor de komende maanden, waarin het lot van Lula het debat in Brazilië zal blijven domineren.

Lees ook:
Lula da Silva, favoriet in de Braziliaanse verkiezingen, moet écht de cel in

Oud-president Lula is niet van plan zichzelf bij de politie aan te geven

Deel dit artikel

Duizenden mensen hadden zich als menselijk schild opgesteld om te voorkomen dat de politie hem zou halen

Mocht Lula geen kandidaat meer kunnen zijn, dan heeft links een probleem