Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Lang niet alle salafisten zijn gevaarlijk, ontdekte de AIVD

Home

Robin de Wever

© anp

Zitten salafistische organisaties straks in hetzelfde schuitje als de verboden pedofielenvereniging Martijn? Een onderzoek naar een verbod op de fundamentalistische clubs kan in ieder geval rekenen op een ruime Kamermeerderheid, zo bleek dinsdag. Maar of het tot een verbod komt is de vraag. Een paar maanden geleden constateerde de overheid nog dat de meeste salafisten zich gewoon aan de wet houden.

Onder meer PvdA, VVD, PVV, CDA, ChristenUnie en SGP namen gisteren een motie aan van PvdA-Kamerlid Achmed Marcouch, waarin hij het salafisme een 'kweekvijver voor radicalisering en gewelddadig jihadisme' noemt. De motie roept het kabinet op om het Openbaar Ministerie laten te onderzoeken of organisaties binnen de beweging verboden kunnen worden.

"Het salafisme staat haaks op de uitgangspunten van onze rechtstaat en de waarden van onze samenleving", reageerde CDA-Kamerlid Peter Oskam gisteren. De ChristenUnie stemde voor omdat ze benieuwd is naar de uitkomsten van zo'n onderzoek.

Als het OM gaat onderzoeken of salafistische organisaties in de ban kunnen, dan zal het eerst moeten vaststellen of die organisaties juridisch iets verkeerd doen. Of ze bijvoorbeeld ideeën verkondigen die haaks staan op de Nederlandse rechtsstaat, zoals Marcouch claimt.

Het is nog maar de vraag of dat het geval is. De AIVD en de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) concludeerden in september nadat ze onderzoek naar de beweging hadden gedaan: een aantal salafisten heeft radicale denkbeelden, maar de beweging is veel breder dan hen alleen.

Salafisme staat niet gelijk aan extremisme
Een belangrijk deel is extremistisch noch gewelddadig, stelden ze in een notitie. Salafistisch gedrag 'staat geenszins gelijk aan gewelddadig extremisme of jihadisme', vatte minister Lodewijk Asscher (Integratie) de notitie samen toen hij die naar de Tweede Kamer stuurde. Hij noemt de stroming wel 'mogelijk onderdeel van een bredere voedingsbodem'.

Salafisten zijn er in Nederland grofweg in drie soorten, constateren de AIVD en NCTV in de notitie: a-politieke, politieke en jihadistische. Politieke salafisten zijn niet altijd kritisch over jihadisten, maar voeren hun strijd in principe mondeling. De a-politieke salafisten staan het verste af van de jihadisten en leggen 'via prediking de nadruk op het persoonlijke religieuze leven en de afzondering van de niet-islamitische samenleving'.

Lees verder na de advertentie
Het salafisme staat haaks op de uitgangspunten van onze rechtstaat en de waarden van onze samenleving

CDA-Kamerlid Peter Oskam

Niet alleen jihadisten hebben volgens de AIVD en NCTV scherpe randjes. Sommige niet-jihadistische salafisten wijzen de democratische rechtsorde af en prediken onverdraagzaamheid jegens andersgelovigen. En sommigen streven naar een eigen 'enclave' en willen nadrukkelijk buiten de maatschappij staan.

Te divers om zo maar verboden te worden
Het OM zou dat gedrag kunnen aanmerken als strafbaar. Of het ook de betreffende organisaties wil en kan verbieden, valt te bezien. De AIVD en NCTV laten zich over een verbod niet uit. Maar het brandmerken van de hele salafistische beweging en het afkeuren van alle organisaties die als salafistisch te boek staan - daar zien de diensten duidelijk weinig heil in.

Daarvoor is de beweging hen te divers. En veel salafisten kleuren dus netjes binnen de lijntjes. Bovendien, zo waarschuwden de diensten, kan een verbod 'bij een grote groep moslims leiden tot onbegrip en weerstand'.

Ook Asscher lijkt niet enthousiast over een verbod. Hij heeft meermaals laten weten dat hij salafisten vrijelijk hun geloof wil laten uitoefenen, totdat hij merkt dat ze ergens over de schreef gaan. Dan grijpt hij in.

Salafisme staat geenszins gelijk aan gewelddadig extremisme of jihadisme

Minister Asscher (Sociale Zaken)

Deel dit artikel

Het salafisme staat haaks op de uitgangspunten van onze rechtstaat en de waarden van onze samenleving

CDA-Kamerlid Peter Oskam

Salafisme staat geenszins gelijk aan gewelddadig extremisme of jihadisme

Minister Asscher (Sociale Zaken)