Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Krant op e-reader of papier, voor het milieu maakt het weinig uit

Home

Robin van Wechem

© ANP

Een plof op de deurmat of een druk op de knop van een e-reader, wie duurzaam de krant wil lezen hoeft niet te kiezen. De voor- en nadelen van papier en scherm ontlopen elkaar niet veel.

"Wat duurzamer is, een papieren krant of een e-reader? Ik heb eigenlijk geen idee", zegt Hens Runhaar, onderzoeker bij de afdeling innovatie en milieuwetenschappen aan de Universiteit Utrecht. "Het hangt er natuurlijk vanaf hoe lang je een e-reader gebruikt en wat je er nog meer mee doet dan de krant lezen."

"De productie van een iPad kost veel grondstoffen en het ding heeft een lange transportketen voordat hij bij de consument is, maar dat valt weer mee als je hem eenmaal hebt. De krant daarentegen, moet elke dag worden bezorgd. Kranten worden gemaakt van gerecycled papier, dat tot wel zeven keer kan worden hergebruikt. Daar staat tegenover dat je oud papier wel eerst moet ont-inkten, wat veel water kost."

Runhaars collega Evert Nieuwlaar, die onderzoek doet naar levenscycli van producten, weet ook niet precies wat de groenste manier is om de krant te lezen. "Er is bij mijn weten nog geen onderzoek gedaan naar deze specifieke vraag. De meeste giftige stoffen zijn inmiddels wel uit de consumentenelektronica verdwenen door EU-wetgeving, maar er zijn nog steeds wel apparaten in omloop met toxische bestanddelen. Ik heb het vermoeden dat elektronisch lezen uiteindelijk milieuvriendelijker kan zijn wat betreft energiebesparing, maar dat is moeilijk op voorhand te zeggen."

De Zweedse promovenda Asa Moberg concludeerde vorig jaar dat de energiewinst van het gebruik van e-readers vaak teniet wordt gedaan door de hoge energiekosten van hun productie. Toch bleek elektronisch lezen, puur bekeken vanuit energieverbruik, net iets gunstiger te zijn dan lezen van papier. Dat effect verdampte echter al bij het uitprinten van elektronische documenten, net zoals het lezen van een gedrukt boek het milieu meer belast als je het met de auto gaat kopen dan wanneer je op de fiets naar de boekwinkel gaat.

De Amerikaanse non-gouvernementele organisatie Green Press Initiative schat dat het zogenoemde 'break-even point' van geprinte boeken en e-boeken tussen de 30 en 70 ligt. Dat betekent het volgende: wie in totaal op de e-reader minder dan 30 e-boeken leest, kan beter gedrukte boeken lezen. Leest iemand meer dan 70 boeken, dan is een e-reader juist beter voor het milieu.

New York Times-journalisten Daniel Goleman en Gregory Norris schatten dat de productie van een e-reader gelijk staat aan de productie van 40 tot 50 papieren boeken, gelet op fossiele brandstoffen en het verbruik van water en mineralen. Om de productiekosten van een tablet eruit te hebben, moet hij dus vooral intensief of langdurig worden gebruikt.

De International Paper Company claimt in een rapport uit 2009 dat het lezen van een papieren krant jaarlijks 20 procent minder CO2-uitstoot veroorzaakt dan een half uur nieuws lezen van een computerscherm. Lees je minder dan een halfuur per dag nieuws, dan is elektronisch lezen juist groener. Volgens een onderzoek van de Zweedse vereniging van tijdschriftuitgevers, dat is gebaseerd op Zweedse cijfers over leesgedrag en energieverbruik, is het vanaf 40 minuten nieuwsconsumptie per dag beter om een papieren krant te lezen.

Het Green Press Initiative concludeert dat er nog veel is te winnen als het gaat om de verduurzaming van leesvoer.

Aan de digitale kant kunnen producenten van e-readers transparanter zijn over de bestanddelen en het productieproces van hun tablets. Vooralsnog is Apple de enige elektronicafabrikant die volledige openheid geeft over de milieu-impact van de iPad. Ook de verwerking van afgedankte elektronica kan vele malen efficiënter en effectiever.

Aan de gedrukte kant kunnen uitgevers minder giftige inkt en minder water gebruiken bij het drukproces en valt er aan de recycling van oud papier het nodige te verbeteren. De groenste optie is volgens Goleman en Norris nog steeds om naar de bibliotheek te wandelen voor een boek of krant.

Deel dit artikel