Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

KPN schuift 'Groningen' naar marge

Home

HANS DE PRETER

Van de notie dat Groningen hèt besliscentrum van de PTT zou worden, is niet veel meer over. Op het KPN-hoofdkantoor blijft nog maar een kwart van de werkgelegenheid over. De vakbondsbestuurder: “Het gebeurt niet bewust, maar de spreidingsoperatie van tien jaar geleden wordt hiermee wel aangetast”.

Tenminste: officieel. Want door onlangs aangekondigde bezuinigingen en door een andere, efficiëntere organisatievorm, lijkt het erop alsof de betekenis van Groningen voor de PTT sterk aan het afnemen is. AbvaKabo-regiobestuurder Hans Oostmeijer: “Door een combinatie van factoren neemt de betekenis van 'Groningen' binnen de hele KPN-organisatie af. Zo heeft de PTT forse bezuinigingen aangekondigd, waarbij 8 000 arbeidsplaatsen in heel Nederland verloren gaan. Groningen wordt daarbij niet ontzien, waardoor de holding van KPN in Groningen wordt afgeslankt van 1200 naar 300 arbeidsplaatsen.”

Hoog liepen de emoties op, tien jaar geleden, tijdens de discussies over de spreiding van de centrale directie van de PTT van Den Haag naar Groningen. Uiteindelijk, nadat er door noordelijke bestuurders flink met de vuisten op tafel was geslagen, viel er toch een besluit. Voor de spreiding werd een bedrag gereserveerd van 270 miljoen gulden. De top van de PTT zou inderdaad naar Groningen komen. Weliswaar met minder mensen dan was beloofd, maar de 2 200 functies die wel naar het noorden gingen, waren wel het neusje van de zalm: het zou gaan om hoogwaardige arbeidsplaatsen voor top-jongens en meisjes, de 'beslissers' van de PTT, en daarmee om het besliscentrum van de toen nog te vormen Koninklijke PTT Nederland. Het besliscentrum werd de raad van bestuur, inclusief staf. De directies van de twee dochterbedrijven, PTT Post en PTT Telecom, zouden in Den Haag achterblijven.

KPN heeft die overeenkomst uitgevoerd. Weliswaar heeft de voorzitter van de raad van bestuur, ir. Wim Dik, zich niet definitief in Groningen gevestigd, maar hij houdt er regelmatig domicilie. Dik, die de voortdurende spreidingsdiscussies meer dan beu was, verklaarde enkele jaren geleden zelfs dat KPN inmiddels een echt Gronings bedrijf is geworden.

Maar de vraag dringt zich op of dat inderdaad zo is en of de macht binnen het bedrijf niet verschuift van de 'holding' in Groningen naar beide dochters Post en Telecom in Den Haag. De raad van bestuur stelde in februari van dit jaar voor om het aantal van 1200 arbeidsplaatsen bij de holding in Groningen binnen twee jaar terug te brengen naar driehonderd. Alleen stafafdelingen, die de kerntaken van de raad van bestuur ondersteunen, blijven op het hoofdkantoor. Andere diensten worden organisatorisch elders ondergebracht.

In Groningen is geschrokken gereageerd op deze aankondiging: hoe kan het dat van de 1200 zogenaamde 'top-functies' er zo maar 900 kunnen worden afgestoten, zo vroeg het college van B en W zich af. Maar wethouder mevr. J. Pieters-Stam (D66) van economische zaken liet zich snel door topman Dik overtuigen dat er geen sprake is van bedreiging van het aantal arbeidsplaatsen. Het hoofdkantoor van KPN houdt uiteindelijk driehonderd taken over. De andere functies blijven in Groningen, maar gaan wel over naar PTT Post of PTT Telecom of worden geprivatiseerd en gaan naar bijvoorbeeld catering-bedrijven.

Maar regiobestuurder Oostmeijer van de AbvaKabo bestrijdt dat het besliscentrum van KPN werkelijk in Groningen ligt. “De raad van bestuur in Groningen? Nee! Alleen Dik is hier regelmatig, de andere leden zitten meestal in Den Haag.” Volgens Oostmeijer is de spreidingsoperatie een dichtgeslagen boek bij KPN en wordt Groningen daarom bij efficiency-operaties niet ontzien. “Opvallend is dat sinds de PTT is verplaatst naar het noorden, er geen extra mankracht van de AbvaKabo naar het noorden is gekomen. De CAO-onderhandelingen worden dan ook niet in Groningen gevoerd: dat gebeurt nog steeds in Zoetermeer. Dat is toch raar”, vindt Oostmeijer. Wanneer hij een probleem moet oplossen van een individuele Groningse PTT'er, dan moet Oostmeijer naar Den Haag reizen. “En dat terwijl ikzelf in Groningen woon, evenals de betrokken PTT'er.” De tegenstellingen tussen 'Den Haag' en 'Groningen' zijn ook binnen de AbvaKabo aanwezig, zoveel is duidelijk.

Oostmeijer heeft niet de indruk dat KPN bezig is met een geregisseerde actie om de spreiding terug te draaien. “Nee, dat niet. Maar ik heb het idee dat het niet meer bij de overwegingen wordt betrokken. Men kijkt alleen naar het bedrijfseconomisch belang.” Oostmeijer vindt dat van de KPN ook niet verwacht kan worden dat ze in Groningen banen zouden moeten laten bestaan die niet rendabel zijn: het is geen veredelde sociale werkplaats. “Maar KPN moet wel haar maatschappelijke verantwoordelijkheid kennen. Van een bedrijf met twee miljard winst mag je wel wat verwachten. Het moet toch mogelijk zijn hier op bedrijfseconomisch verantwoorde basis werkgelegenheid te houden?”

Behalve dat er voorstellen zijn voor bezuinigingen bij KPN in Groningen zijn er ook nog de bezuinigingen bij vestigingen van haar dochterbedrijven in Groningen. Zo gaat ook het expeditie-knooppunt van PTT Post in Groningen dicht en wordt de post voor noord-Nederland voortaan gesorteerd in Zwolle. Ook het kantoor van de regio Noord-oost van PTT Post verdwijnt uit Groningen. Oostmeijer: “Als je al die ontwikkelingen bij elkaar optelt, dan springen de tranen je in de ogen. Bij alle maatregelen van KPN staat het noorden achterin de rij, zo lijkt het wel. Er wordt niet meer gedacht aan compensatie. Het is geen issue meer.” Wordt de spreiding ondergraven? “Nee, althans niet bewust. Maar de uitwerking is hetzelfde, het komt er dus wel op neer.”

Oud-staatssecretaris van verkeer en waterstaat Jaap Scherpenhuizen (VVD) was begin jaren tachtig een van de pleitbezorgers van de spreiding. Hij waarschuwde drie jaar geleden nog dat de PTT bezig leek de spreiding terug te draaien. “Ik heb de PTT nooit helemaal vertrouwd. Er is binnen dat bedrijf altijd een weerzin tegen Groningen geweest en ik ben bang dat die er bij een deel van het bedrijf nog steeds is.”

Scherpenhuizen heeft de indruk dat veel beslissingen bij de KPN slechts in naam in Groningen worden genomen. Toch wil hij beslist niet laatdunkend doen over het belang van dat deel van KPN dat wel naar Groningen is gekomen. “De PTT heeft inspirerend gewerkt op de bouwstroom van Groningen.” Volgens de oud-staatssecretaris moet Groningen wel goed op KPN blijven letten. “Je hoeft ze niet te wantrouwen. Maar ik zou ze ook maar niet al te veel vertrouwen.”

Deel dit artikel