Kleine stadsbrouwerijen gaan in tegen concentratiegolf op biermarkt

home

THIEU VAESSE (ANP)

AMSTERDAM - Het proeflokaal van Brouwerij 't IJ in Amsterdam barst uit zijn voegen. Tientallen drinkers doen zich tegoed aan de Pilzen, de Natte en de Zatte die hier ter plekke wordt gebrouwen. Eigenaar Kaspar Peterson zit aan de bar en glimlacht tevreden.

“Kleine stadsbrouwerijen als 't IJ zijn de warme bakkers onder de brouwers. Mensen hadden eerst genoeg van industrieel gebakken brood en stapten over naar de warme bakker. Veel van onze klanten zijn nu op zoek naar bier met een eigen karakter en ze houden van kleine zaken. Dat vinden ze hier.”

Peterson begon zijn brouwerij elf jaar geleden in een oud badhuis, toen hij stopte als bassist van de band Drukwerk. Het bier van de stadsbrouwerij is buiten Amsterdam nauwelijks bekend, maar heeft in de hoofdstad inmiddels een reputatie verworven. Met een productie van 200 000 liter bier per jaar is 't IJ een van de grotere stadsbrouwerijen in Nederland.

De Amsterdamse stadsbrouwerij lijkt elf jaar geleden een trend te hebben gezet. Overal in het land duiken nieuwe kleine brouwerijen op, die vaak een groot deel van hun bier verkopen via een eigen proeflokaal. Alleen vorig jaar al openden vier nieuwe stadsbrouwerijen hun tappen: de Pelgrim in Rotterdam, Fidler and Firkin in Den Haag, Het Brouwcafé in Scheveningen en De Hemel in Nijmegen.

“Bij de grote brouwerijen is de smaak toch onderling uitwisselbaar. Bij ons vind je het eigen karakter terug, de persoonlijke voorkeuren van iedere brouwer”, zegt Rian Hegger van De Hemel.

De hele productie van enkele tienduizenden liters bier wordt opgedronken in het eigen proeflokaal. Plannen voor het bottelen van het bier en verkoop buiten Nijmegen heeft Hegger niet. “Er staan al zoveel verschillende flessen bij gespecialiseerde slijters. Nog een etiket erbij heeft weinig zin. Bovendien zijn wij niet zo goed in verkopen, wij zijn vooral goed in brouwen. Dat vinden we leuk.”

Luizen De opkomst van kleine brouwerijen gaat in tegen de concentratiegolf die de Nederlandse bierwereld jarenlang in de greep heeft gehad. Maar de kleintjes zijn niet meer dan luizen in de pels van Heineken (inclusief Amstel en Brand), Grolsch, Bavaria en Interbrew (Dommelsch en Oranjeboom), die samen ruim 95 procent van het Nederlandse bier brouwen.

Veel bierdrinkers beschouwen de grotere variatie waarvoor de stadsbrouwerijen zorgen, wel als een zegen. “De kleintjes geven toch een beetje sjeu aan de Nederlandse biercultuur”, meent voorzitter Frank Boogaard van Pint, de vereniging van bierliefhebbers. Al maakt Boogaard ook een kanttekening: de kwaliteit bij de kleine brouwerijen loopt nogal eens uiteen.

In het Utrechtse stadskasteel Oudaen draait al weer zeven jaar de Utrechtse Stoombier Brouwerijen, die zijn naam dankt aan de stoom die wordt gebruikt voor de verhitting. De voormalige ridderzaal is omgetoverd tot proeflokaal. Hier verdwijnt bijna tachtig procent van de wekelijkse 2500 liter bier in de kelen van bezoekers, onder wie veel toeristen.

Helemaal onomstreden is de Utrechtse brouwerij annex proeflokaal niet, omdat de gemeente Utrecht de nodige subsidie heeft verstrekt, tot woede van de concurrentie. Eigenaar Nico Derks denkt nu aan uitbreiding op eigen kracht. “We zijn begonnen met een authentieke brouwinstallatie met roodkoperen ketels. Dat kostte anderhalf miljoen en eigenlijk hebben we een beetje overgeïnvesteerd.” Voor de uitbreiding zoekt Derks een goedkopere oplossing.

Misschien wel de grootste en meest commerciële stadsbrouwerij is St. Christoffel in Roermond. Het succes wordt geïllustreerd door de recente verhuizing naar een pand buiten het stadscentrum. “Wij hebben gekozen voor een commerciële aanpak”, zegt Leo Brand, naast eigenaar-directeur tevens brouwmeester en marketingmanager.

St. Christoffel is ook een van de weinige stadsbrouwerijen die geen eigen proeflokaal hebben. “Wij zijn geen horeca-mensen: ik wil om zes uur de deur achter me dicht kunnen trekken. Daarom doen wij alleen flessenbier via de groothandel.” Aan de levensvatbaarheid van veel nieuwe stadsbrouwerijen twijfelt Brand: “Bier maken kunnen heel veel mensen, maar bier verkopen is vers twee.”

Lees verder na de advertentie

Trouw.nl is vernieuwd. Ter kennismaking mag u nu gratis onze artikelen lezen.

Deel dit artikel

Advertentie