Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Klassieke talen op weg naar het einde

Home

Dé Steures

De invoering van de tweede fase pakt voor de leraren klassieke talen uit als de val van Troje. De vaak als enige resterende classicus op scholengemeenschappen bezwijkt onder de toenemende werkdruk en het categoriale gymnasium gaat gebukt onder een onduidelijke status.

In de Aeneïs van Vergilius ontmoet Aeneas tijdens de val van Troje de priester Panthus, die tegen hem zegt: ,,Fuimus Troes. Wij Trojanen zijn er geweest. Neem de goden van de stad mee en sticht elders een stad voor hen.'' Leraren klassieke talen op scholengemeenschappen kunnen zich die woorden aantrekken.

Alleen gezamenlijk optreden van scholengemeenschappen en classici kan misschien voorkomen dat vele gymnasiale afdelingen binnen enkele jaren verdwijnen. Oorzaken zijn de tweede fase en de onverschilligheid van de bedenkers en uitvoerders.

Er zijn in Nederland twee soorten scholen waar klassieke talen onderwezen worden: zelfstandige gymnasia en scholengemeenschappen met een gymnasiumafdeling. Eind 1999 waren er 36 categoriale gymnasia met 21500 leerlingen, en 273 scholengemeenschappen met een gymnasiumafdeling met zo'n 27300 leerlingen.

Zelfstandige gymnasia groeien tegen de verdrukking van overheidsmaatregelen in. Op scholengemeenschappen is de toestand ernstiger.

In het tweedefase-onderwijs, het vernieuwde havo en vwo, worden nu vijftien vakken geëxamineerd. Een van de nieuwe vakken is 'klassieke culturele vorming' (kcv), dat verplicht is voor elke gymnasiast. Classici zijn automatisch bevoegd voor kcv. Het aantal lesuren per dag is op de meeste scholen gedaald, omdat men de leerlingen meestal minstens één uur zelf laat werken. Per saldo zien de vakken die er al waren vóór de tweede fase hun lestijd in de bovenbouw zo dalen tot ongeveer 45 procent.

Van de twee banen voor classici die er bijvoorbeeld op mijn school waren, verdwijnt er uiteindelijk een en staat de oudste classicus er echt alleen voor om Latijn, Grieks en kcv te geven. De resterende uren leveren geen aantrekkelijke baan voor een tweede collega op.

De exameneisen blijven ondanks die urenvermindering nagenoeg gelijk. Velen vragen zich daarom af hoe de leerlingen ooit zelfs maar in de buurt van de exameneisen zullen komen.

De leerlingen worden geacht zelfstandig te werken. Daar krijgen ze studiewijzers voor: zo kunnen ze zelfstandig plannen. De enig overblijvende classicus moet voor zijn drie vakken studiewijzers schrijven. En je kunt heus geen oude of andermans exemplaren gebruiken. De aldus gegroeide berg werk wordt voor gewetensvolle collega's die elk proefwerk nieuw ontwerpen alleen nog maar groter.

Bij de toenemende lasten op scholengemeenschappen voegt zich voor de leraren op de gymnasia de onduidelijkheid over de status van het gymnasium binnen de tweede fase: er is immers niet zoiets als een typisch gymnasiumpakket.

Misschien is er geen verborgen agenda om het gymnasium weg te pesten, maar in de realiteit staan de bedenkers en uitvoerders van de tweede fase onverschillig tegenover het gymnasium. Dat is nog veel erger. Als echte idealisten zijn ze niet geïnteresseerd in hetgeen ze aanrichten. Toen het bestuur van de Vereniging Classici Nederland op het ministerie kwam vragen om beschermende maatregelen, was het antwoord: ,,Tja, lump sum!'' Met andere woorden: ,,de scholen krijgen hun geld van ons ineens; ze zien maar!''

Classici werken steeds harder voor steeds minder leerlingen, doordat calculerende leerlingen in de scholengemeenschappen de gymnasiumvakken steeds meer de rug toekeren omdat die nu eenmaal tot het vrije pakket behoren.

Uiteindelijk zullen we allemaal onze toevlucht zoeken bij zelfstandige gymnasia. Dan hoeven we tenminste niet al het werk in ons eentje te doen. Is dat ons asiel in afwachting van betere tijden? Het gebeurt nu al: bij de vacatures die er de laatste tijd waren op zelfstandige gymnasia solliciteerden opvallend veel ervaren classici die al vele jaren een goedbetaalde vaste baan hadden op een gymnasiumafdeling.

Gymnasiumafdelingen op scholengemeenschappen zullen zonder classici komen te zitten. In elk geval bestaat nu al het gevaar dat niet elke scholier met aanleg een al dan niet zelfstandig gymnasium op fietsafstand vindt. Of zullen de scholengemeenschappen met gymnasiumafdelingen hun eigen belang zien en de krachten bundelen samen met de vereniging van classici? Zullen we voor Aeneas' oude goden nog een veilige stad vinden?



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie