Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Kenia jaagt met een eigen dopinglab op zijn valsspelende atleten

Home

Ilona Eveleens

Jemima Jelagat Sumgong won in 2016 de olympische marathon in Rio. Een jaar later werd ze geschorst wegens dopinggebruik. © ANP

Kenia, een land dat geurt naar doping, heeft nu zijn eigen antidopinglaboratorium. Dat helpt in de pittige strijd tegen naïeve zondaars.

In een wijk vol ziekenhuizen en medische faciliteiten in de Keniaanse hoofdstad Nairobi bevindt zich sinds kort een antidopinglaboratorium. Samen met Egypte het enige in Afrika. De Lancet laboratoriumgroep is geaccrediteerd door Wada, het mondiale antidopingbureau.

Lees verder na de advertentie

“Het waren negen lange en soms zware maanden van leren, aanpassen en controles. Maar nu zijn we trots dat het gelukt is en we een bijdrage kunnen leveren aan de strijd tegen doping”, zegt een glunderende dokter Ahmed Kalebi, hoofd van Lancet laboratoriumgroep in Oost-Afrika.

Atleten in Kenia zijn weinig op de hoogte
van doping en blind voor de consequenties

Antidopingbureau Wada

Dopinggebruikers in alle takken van sport proberen elk gaatje in het systeem te benutten om ongemerkt te gebruiken. In Kenia, waar ’s werelds beste midden- en lange afstandslopers vandaan komen, zijn talloze atleten betrapt op dopinggebruik. Een onderwerp waar de atleten niet over willen praten.

Een onderzoek van Wada laat zien dat tussen 2004 en augustus dit jaar 138 Keniaanse sporters op dopinggebruik zijn betrapt; 126 van hen waren atleten. Kenia staat bekend als een uiterst corrupt land. Samen met de universiteit van het Zwitserse Lausanne dat Wada steunt, is er alles aan gedaan om gesjoemel in de testprocedure te voorkomen.

“Ons laboratorium, inclusief mijn kantoor en andere ruimten, worden door camera’s bewaakt”, vertelt Kalebi. Als er bloed- en urinemonsters arriveren in het laboratorium worden ze ogenblikkelijk in ontvangst genomen en verwerkt, of het nu weekend of midden in de nacht is. “We checken dan of de veiligheidszegels niet verbroken zijn en dan gaat de monsters in de machine. Het resultaat gaat rechtstreeks de computer in en wordt gestuurd naar het hoofdkwartier van Wada in Zwitserland”, legt Kalebi uit. “Dus eigenlijk komt er bij de resultaten geen mensenhand meer aan te pas.”

Naïviteit

Het dopinggebruik onder Keniaanse atleten wijst op naïviteit, aldus een onderzoek van Wada. Een derde van de atleten die werden betrapt, gebruikte nandrolon, een middel dat spierversterkend werkt. Wada concludeert: “Het dopinggebruik in Kenia is drastisch anders dan in andere delen van de wereld. Atleten in Kenia zijn weinig op de hoogte van doping en blind voor de consequenties.”

Toch heeft de internationale atletiekfederatie Kenia onder strengere controle gezet. Samen met Ethiopië, Oekraïne en Wit-Rusland moeten de Keniaanse atleten binnen tien maanden voor Olympische Spelen of wereldkampioenschappen drie keer worden getest buiten wedstrijden om.

Jack Tuwei, voorzitter van de Keniaanse atletiekbond, wil zelfs dat dopinggebruik door rechtbanken als misdaad wordt bestraft. Veel van de atleten werken in het leger, bij de politie of het gevangeniswezen. “Ook zouden ze ontslagen moeten worden als dopinggebruik is bewezen”, aldus Tuwei.

Niet ver van het Lancet laboratorium zit Adak, het antidopingagentschap van Kenia, in een hoog glazen gebouw. De organisatie is een soort antidopingpolitie. Een deel van ons team gaat bij wedstrijden of trainingen urine en bloed afnemen”, vertelt Adak-directeur Japhter Rugut. “De monsters krijgen geen naam maar een code zodat niet te achterhalen is van wie ze zijn. De monsters worden verzegeld en gaan per auto naar Nairobi waar bij het laboratorium de ontvanger zich moet verzekeren dat de zegels niet zijn verbroken.”

Feestje

Bij Adak werd een feestje gevierd toen het Lancet laboratorium werd geaccrediteerd. Voorheen was de speurtocht naar doping een nachtmerrie. Goed gekoeld blijven urine en bloed ongeveer 36 uur bruikbaar. De meeste atleten trainen in Iten, in de westelijke hooglanden, zo’n zeven uur per auto van Nairobi. “Als de monsters dan eindelijk hier waren moesten ze worden ingeklaard voor een acht uur durende vlucht, meestal naar Europa”, zegt Rugut, voorheen een provinciale bestuurder. “Soms weigerden luchtvaartmaatschappijen ze mee te nemen en moest een van ons meevliegen. Dat bracht exorbitant hoge kosten met zich mee.”

Adak werd in 2016 opgezet met overheidsgeld, maar het budget is nu al door de regering verlaagd wegens budgettaire tekorten bij de overheid. Rugut, die samen met zijn organisatie is uitgemaakt voor bemoeial, wil niet alleen eerlijkheid in de sport. “We houden atleten ook voor wat dopinggebruik later voor hun gezondheid kan betekenen. Er heerst zoveel onwetendheid.”

Lees ook:

Waarom geven we doping niet vrij?

Wada zet de deur weer open voor Russische atleten. Onwenselijk, vinden critici. Het werkt doping in de hand. Als een dopingvrije sport toch een illusie is, waarom geven we het dan niet gewoon vrij?

Bizar, hoe we sporters aan een gedateerd dopingbeleid onderwerpen

Worden met het anti-dopingbeleid de echte gebruikers gepakt? Dat is volgens de Britse wetenschapper Paul Dimeo maar zeer de vraag. Volgens hem vallen er regelmatig onschuldige slachtoffers.

Deel dit artikel

Atleten in Kenia zijn weinig op de hoogte
van doping en blind voor de consequenties

Antidopingbureau Wada