Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Kan YouTube de televisie vervangen?

Home

Kristel van Teeffelen

Enzo Knol filmt zichzelf overal waar hij komt. Zoals bij de YouTubepromotiebus van Google. © Ernst van Deursen

Terwijl de publieke omroep worstelt om jongeren te bereiken, is YouTube enorm populair. Kan het online videokanaal de televisie vervangen? Het toverwoord is interactie.

Televisie kijken? Ik heb niet eens een tv." De 20-jarige Enzo Knol brengt het als een vanzelfsprekendheid. Naar programma's en video's kijkt hij via internet. Daar kan hij zien wat hij wil en wanneer hij wil. En niet onbelangrijk: hij kan er zelf aan bijdragen.

Knol is één van de vele jongeren met een eigen youtubekanaal. Dagelijks publiceert hij daarop twee video's. Populair bij zijn volgers - zo'n 170.000 jongeren tussen de acht en achttien jaar - zijn de filmpjes waarin hij een samenvatting van zijn dag laat zien. "Ik film mezelf overal waar ik kom. Op straat, in de winkel, bij de dokter. Het is een soort soap van mijn leven."

Echt
Dat Knol, die zijn kanaal in zijn eentje runt, met de video's zoveel fans heeft gekregen, is best opvallend. Vooral als je bedenkt dat de publieke omroep al jaren worstelt om jongeren te bereiken. Om een voorbeeld te geven: de BNN-soap 'Startup' werd van Nederland 3 geschrapt, omdat het programma op veel dagen nog geen 50.000 mensen wist te bekoren.

Waarom kijken jongeren liever naar een video over het leven van Knol dan naar een soap gemaakt door een heel team professionals? Knol zelf verklaart zijn succes zo: "Mijn filmpjes zijn echt, ze gaan over iets wat ik meemaak. Daarnaast heb ik lef, ik film overal." En op het moment dat hij niets spannends beleeft op een dag? "Zelfs dat vinden mijn fans leuk om te zien. Sommigen volgen mij sinds het begin, dat zijn al 260 dagen. Ik film bijvoorbeeld altijd in mijn straat. Als ik opeens in een andere omgeving sta, vinden ze het al spannend: wat doet hij daar en wat gaat er gebeuren?"

Maar dat is het niet alleen. Als je de youtubers mag geloven, is interactie het toverwoord. Traditionele tv-programma's zijn wat dat betreft ouderwets: bedacht in de kamers van productiemaatschappijen, op een bepaald tijdstip te zien vanwege uitzendschema's, terwijl je als kijker enkel ontvanger bent en vrijwel geen invloed hebt op de inhoud.

Commentaar
Nee, dan YouTube. Op elk moment van de dag kun je kiezen uit miljoenen filmpjes over de meest uiteenlopende onderwerpen. De kijker doet mee door direct onder de video te reageren. Een beetje succesvol youtubekanaal doet ook echt iets met dat commentaar. Zo voert Knol regelmatig de ideeën van zijn volgers uit. Hij heeft niet te maken met producenten of minimale kijkcijfers. Hij kan experimenteren, iets nieuws testen. Werkt het niet? Dan krijgt hij dat meteen te horen.

Lees verder na de advertentie
BNN-soap 'Startup' werd van Nederland 3 geschrapt omdat het programma op veel dagen nog geen 50.000 mensen wist te bekoren

In de YouTube-promotiebus. © Ernst van Deursen

Dat de kwaliteit van veel online video's het lang niet haalt bij een professioneel gemaakt programma, lijkt de jongeren niet uit te maken. Op YouTube verwacht de kijker iets eigens: een sketch, een parodie, een grappig fragment, een persoonlijk filmpje.

Fan zijn van een bepaalde youtuber is zelfs een statement geworden. Knol wijst naar zijn trui, waar in witte letters op staat: Knolpower. Zijn volgers vroegen erom, dus besloot hij de truien te maken. Inmiddels zijn er al driehonderd van verkocht. Knolpower is zijn handelsmerk, hij roept het regelmatig in zijn filmpjes.

Adverteerders
Ondertussen neemt de kwaliteit van youtubevideo's wel degelijk toe. Dat komt deels door de techniek. Zo heeft de gemiddelde smartphone tegenwoordig een prima camera. Daarnaast heeft het te maken met adverteerders, zegt Eugène Hendrikx van Divimove, een bedrijf dat youtubers helpt bij het maken van hun video's en het verdienen van geld daarmee. "Sommige adverteerders spelen graag op safe en willen dat de video's in een professionele studio opgenomen worden. Daar staat goede apparatuur, waardoor de kwaliteit toeneemt."

Is YouTube de concurrentieslag van de televisie aan het winnen? Groter dan de online platforms van tv-zenders, is YouTube al lang. Volgens gegevens van Comecast had YouTube vorige maand ruim acht miljoen unieke bezoekers uit Nederland. Uitzendinggemist, het online kanaal van de publieke omroep, kreeg er in dezelfde maand 1,5 miljoen.

Toch zegt Jelle-Jan Bruinsma van YouTube Benelux liever dat tv en YouTube elkaar aanvullen in plaats van beconcurreren. "Je ziet in Amerika al dat steeds meer gevestigde tv-persoonlijkheden YouTube inzetten om de interactie met hun publiek te vergroten. Jimmy Fallon bijvoorbeeld, die zijn kijkers opriep filmpjes te maken waarin ze hun kinderen voorhielden dat ze al het Halloween-snoep hadden opgegeten."

Fan zijn van een bepaalde youtuber is een statement geworden

In Nederland is er wat dat betreft nog veel te winnen, stelt Bruinsma. Al zie je volgens hem ook hier dat zenders YouTube steeds meer gaan omarmen. RTL Late Night bijvoorbeeld, dat laatst het succesvolle youtubeduo Cinemates een filmpje liet maken. Of het 101-kanaal van BNN, dat een groot online succes is.

Kleine productiemaatschappij
Maar het werkt ook andersom: youtubers kijken het kunstje af van traditionele tv. Zo publiceert Knol zijn filmpjes altijd op hetzelfde tijdstip: om vier uur 's middags en zeven uur 's avonds. Niet alle youtubers hebben zo'n strikt schema, maar Knol merkt dat het de aandacht voor zijn video's goed doet. "Vier uur is echt zo'n moment dat mensen uit school zijn en achter de computer zitten."

Ondertussen zijn er youtubers die zo populair zijn dat ze mensen in dienst hebben, waardoor ze net een kleine productiemaatschappij lijken. David Harms bijvoorbeeld, die met zijn gamekanaal zo succesvol is (meer dan 400.000 abonnees) dat hij mensen inhuurt om bijvoorbeeld de IT-zaken te regelen, of de content die verschillende mensen aanleveren te begeleiden.

Google, eigenaar van YouTube, is zich ervan bewust dat het sociale effect van tv kijken nog altijd belangrijk is. Gezellig samen op de bank zitten, is een belangrijke reden dat mensen naar tv kijken. Televisietoestellen met toegang tot internet, maken het steeds makkelijk ook youtubefilmpjes op die manier te beleven.

En wie niet bij elkaar zit, kan in een zogenoemde 'hangout' - een soort privé-chatroom - tegelijkertijd naar hetzelfde filmpje kijken. Ondertussen kun je met elkaar praten. Zo lijkt het net of je toch een beetje samen bent.

Google, eigenaar van YouTube, is zich ervan bewust dat het sociale effect van tv kijken nog altijd belangrijk is

Deel dit artikel

BNN-soap 'Startup' werd van Nederland 3 geschrapt omdat het programma op veel dagen nog geen 50.000 mensen wist te bekoren

Fan zijn van een bepaalde youtuber is een statement geworden

Google, eigenaar van YouTube, is zich ervan bewust dat het sociale effect van tv kijken nog altijd belangrijk is