Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Jos van Rey: 'U weet hoe dat gaat hè, met succes. Dan gaat je hoofd eraf.'

Home

Romana Abels

Jos van Rey © Judith Jockel

Een politieke carrière gaat vaak van lokaal naar nationaal – van raadslid naar Kamerlid. Maar andersom komt óók voor. Deze zomer, tussen de landelijke en gemeentelijke verkiezingen, zoekt Trouw deze politieke doorbijters op. Vandaag Jos van Rey, raadslid Liberale Volkspartij Roermond.

Hij haalt de verslaggever van station Roermond. "Ik zal u iets laten zien", zegt Jos van Rey. In plaats van rechtstreeks naar zijn huis in Herten rijdt hij heel even om: langs het Design Outletcenter waar zoveel om te doen was: "Drieduizend banen", zegt hij. Hij rijdt ook nog even langs het water. Langs de Roer en de plek waar die de Maas instroomt.

Lees verder na de advertentie

Behalve politicus, raadslid voor de Liberale Volkspartij Roermond, lijkt Jos van Rey wel twee mensen. De eerste is een trots man, vol van de dingen die hij als wethouder en als Kamerlid voor stad en regio heeft kunnen doen. Vol van cijfers over nieuwbouwprojecten en werkgelegenheid, over stedenbouw. De man ook die door de stad loopt, links en rechts handen schudt, om zich heen kijkt en zegt: "Ik geloof dat ik nog de enige ben die een kostuum draagt."

De tweede Jos van Rey is gefrustreerd, boos en teleurgesteld. Want nog altijd wordt hij verdacht van corruptie door het Openbaar Ministerie. Hij wacht op het hoger beroep in zijn zaak. Over de eens gevierde VVD-coryfee hangt al sinds 2012 een aureool van foutheid, maar sinds de rechter hem vorig jaar tot enkel een taakstraf veroordeelde, vindt hij dat hij wel kan zeggen dat hij ten onrechte keihard is aangepakt.

In zijn werkkamer hangt bijvoorbeeld de wandbekleding in één hoek nog altijd in flarden. "Kijk! Hebben ze helemaal losgehaald, om te zien of er geld achter zat."

In een kastje in zijn werkkamer heeft hij een stapel kopieën liggen van een column van Folkert Jensma, de vorige voorzitter van de Raad voor de Journalistiek. Van Rey geeft er een aan de verslaggever. "Leest u dit in de trein terug", zegt hij. Het blijkt een oproep aan de gehele Nederlandse pers: Was het nou nodig, achteraf gezien, om de Limburgse politicus af te schilderen als Zonnekoning, als maffiabaas? Zóveel fouten die hem zijn aangerekend, bleken niet bewezen. Ook Trouw huilde met de wolven in het bos, constateert hij. "Het is geweldig uitvergroot."

Wat dat betreft kijkt hij gretig uit naar de publicatie van een boek, in november van dit jaar. Daarin zal alles duidelijk worden. Zijn kant van de zaak. Want, zegt hij overtuigd, deze hele kwestie kwam niet zomaar ineens uit de lucht vallen. Er zijn mensen geweest die erop uit waren hem te beschadigen. Wie, waarom? "U leest het allemaal in het boek."

Op dit moment wordt het geschreven, door André Vermeulen, een freelance-journalist die eerder de geschiedenis van de VVD-fractie beschreef. "Hij was onlangs nog twee dagen hier", vertelt Van Rey. Op de grond in zijn werkkamer staat vanwege dat bezoek nog een verkiezingsaffiche uit 1974, de eerste keer dat Jos van Rey lijsttrekker was in de gemeente Roermond. Hij was nog net geen dertig jaar. Er komt een foto van in het boek.

Misschien beschrijft de schrijver wel hoe dat moment het begin was van een zegetocht: hoe onder leiding van Jos van Rey, slagerszoon zonder noemenswaardige opleiding, de VVD in het katholieke Roermond steeds groter werd. Hoe Van Rey na een wethouderschap vertrok naar de Tweede Kamer, waar hij 14,5 jaar zat, hoe hij daarna terugkeerde naar Roermond. Hoe hij dat alles voor de VVD deed, de partij die hij op zijn negentiende koos. "Als jongen moest ik een keer een half ons zoutloos rookvlees naar een zwangere vrouw brengen. Ik stapte op de fiets en ik kreeg gelijk een bekeuring, want dat mocht niet op zondag. 'Welke idioot bedenkt nou zulke regels?', dacht ik – dat was mijn motivatie om politicus te orden. De VVD was toen al bezig met de zondagsopenstelling van winkels en was ook tegen regels, dus daar was ik thuis. Mijn visie is: hoe minder regels, hoe beter de maatschappij functioneert."

"Ik ben er inmiddels overheen, hoe de VVD me behandeld heeft", zegt hij. Maar zeer deed het zeker. Vanwege de aansluiting bij een nieuwe provinciale partij werd hij na een lidmaatschap van 53 jaar geroyeerd. Hij moest eerder al zijn senaatszetel en wethouderschap opgeven. "Toen hij nog VVD-voorzitter was zat Henry Keizer daar, in de stoel waar u nu zit, te vertellen dat hij het ook heel spijtig vond, maar dat het nou eenmaal moest. Nu heeft hij zelf problemen. Nee, ik heb geen contact met hem gehad sinds hij van zelfverrijking wordt beschuldigd, maar ik zal hem eerdaags eens een sms sturen. Want los van wat er allemaal wel en niet gebeurd is, zoiets is voor een mens allemaal erg heavy hè? Gelukkig is een goede karaktereigenschap van mij dat ik altijd iemand help die in de penarie zit."

Moederziel alleen

Hij vertelt over een inmiddels overleden CDA-Gedeputeerde die eens moest aftreden. "Toen ben ik na tien minuten eens naar die man toegegaan. Zat hij moederziel alleen op zijn kamer een sigaartje te roken. Ik ben bij hem blijven zitten."

"Soms moet je ruzie maken in dit land om dingen voor elkaar te krijgen", zegt hij een paar keer. Met die instelling althans bedreef hij politiek. Dat hij er vijanden mee maakte, is hem inmiddels genoegzaam bekend. Net als dat anderen het soms wel anders doen. "Sinds dit college er zit, is er niets gebeurd in de stad. De werkloosheid loopt op. En alle bouwkranen die u nu nog ziet, zijn van besluiten van voor 2012. Alleen maar visies krijgen we te lezen, die maskeren dat er niets gebeurt."

Het contrast met zijn eerdere bestaan als VVD-wethouder kon amper groter zijn. Vijf keer op rij werd zijn partij de grootste, ook de laatste keer, toen hij uit de VVD was gezet en zijn eigen partij had opgericht. Maar groot of niet, de LVR kwam niet in het college. "We worden behandeld zoals de PVV eerder in de Staten werd behandeld. We worden actief tegengewerkt."

"Hoe? Vragen van ons worden niet eens beantwoord, of veel te laat. Vragen stellen is ons recht. Maar op vragen uit oktober kregen we pas onlangs antwoord."

Toch doet hij in 2018 opnieuw mee aan de verkiezingen. Net als in 2014 is hij lijstduwer. "Je moet bezig blijven. Ik heb menig vriend na zijn pensioen echt oud zien worden. Het enige waar ik op moet letten is dat ik gezond blijf."

Jos van Rey zwemt, loopt, werkt. Sinds twee jaar is hij ook Statenlid, in een eenmansfractie. Er komt 'geweldig veel' op hem af. Er zijn de komende verkiezingen, maar belangrijker vindt hij eerherstel. Het boek. "Ik heb fouten gemaakt, natuurlijk. Iedereen maakt fouten. Ik had dingen achteraf gezien anders moeten doen. Ik had toen ik bijvoorbeeld werd gescreend voor wethouder, mijn hele financiële hebben en houden niet alleen naar de selectiecommissie moeten sturen, maar naar de hele gemeenteraad. Dan had ik misschien nog iets kunnen voorkomen."

Misschien. Want inmiddels is hem ook duidelijk dat het de keerzijde is van zijn welslagen. "U weet hoe dat gaat hè, met succes. Dan gaat je hoofd eraf. Ik heb dat onvoldoende beseft."

De rest is beeldvorming. "Ik heb in de Tweede Kamer wel eens meegemaakt dat van iemand een beeld werd gevormd dat absoluut niet strookte met de werkelijkheid. Willem Vermeend van de PvdA was de meest luie politicus ooit, maar die kreeg het imago een heel slimme snelle jongen te zijn. Dat kan ook."

'Geweldig spijt' heeft hij ook van het telefoontje dat hij voerde met burgemeesterskandidaat Ricardo Offermans. Van Rey zat in de benoemingscommissie, Offermans was een van de burgemeesterskandidaten namens de VVD. "Ik heb met die man drie van de 27 vragen van de sollicitatiecommissie doorgesproken. Twee zijn er gesteld. Dat had ik achteraf natuurlijk niet moeten doen, die man was intelligent genoeg, maar het is staande praktijk. Klankborden heet het. Het gebeurt overal. Ook bij een benoeming van een lid van de Rekenkamer, ook bij een lid van de Hoge Raad. Dan wordt er in de partij afgestemd. Ik heb het de laatste 25 jaar misschien wel tien of twintig keer gedaan. Dan werd gevraagd: 'Wie klankbordt er van de VVD-kandidaten?'

"Alleen weet minister Plasterk dat niet. Die man heeft nooit in een vertrouwenscommissie gezeten. Hij moest erover getuigen en hij zei: 'Nee, dat gebeurt niet'. Hij staat absoluut niet in de werkelijkheid. Je mag ook niet door rood licht rijden. Dat doet u toch ook wel eens? Word je gegrepen dan ben je de pineut. Zo is het ook hiermee. Iedereen doet het. Het kan toch niet anders?

Grote mond

"Er zat natuurlijk iets anders achter. Offermans en ik waren te lastig, denk ik. Te lastig voor de krant. U zult het allemaal in het boek lezen, want daarin komt een heel hoofdstuk over de krant. In Limburg zijn twee titels: Dagblad de Limburger en het Limburgs Dagblad, maar dat is in feite hetzelfde. Die hebben een monopoliepositie. Heb je een grote mond tegen de krant, wat ik al vijftien jaar heb, dan ben je het haasje. Degene die mij te grazen heeft genomen is bij de redactievergadering van de Limburger geweest. Dezelfde persoon heeft valse verklaringen tegen mij afgelegd.

"Ik ben wel gewaarschuwd geweest, maar ik heb dat niet serieus genoeg genomen. In 2012 zou ik Gedeputeerde worden. Dat ging niet door, omdat mijn vrienden van het CDA dat blokkeerden. Toen heeft het bureau integriteit Nederlandse gemeenten een screening gemaakt. Wacht, ik pak hem er even bij. Kijk, hier is het, er staat dat 'personen mogelijk meer zullen ondernemen om de reputatie van de heer Van Rey ter discussie te stellen'. Dat heb ik toen onvoldoende in de gaten gehad.

"Ik ben gewoon wethouder in Roermond gebleven. Later ben ik nog wel eens gewaarschuwd door vrienden: 'Jos, luister, je gaat een keer voor de bijl, ze zoeken een stok om je te raken'. Ook toen heb ik niet beseft wat er kon gebeuren.

"Nu kan ik zeggen: ik kan me voorstellen dat de druk zo groot wordt dat je een moord bekent die je niet hebt gepleegd. Het Openbaar Ministerie heeft absoluut geen idee wat een inval of een verdenking voor impact heeft. Niet alleen op de persoon, maar ook op diens omgeving. Daar is niks christelijks aan hoor.

"Als je dan weet dat alleen al vorig jaar 6200 mensen ten onrechte in voorlopige hechtenis zijn genomen, moet u zich eens voorstellen wat dat betekent voor mensen. Huwelijken in de vernieling, gezinnen uit elkaar.

"Mind you, ik heb in 1998 keurig gemeld dat ik privé op vakantie zou gaan met mijn vriend Piet van Pol, wat we al dertig jaar deden. En dan ineens is het niet goed. Achteraf denk ik: ik had het destijds beter niet kunnen zeggen."

Verdacht van corruptie, veroordeeld en in hoger beroep

De 72-jarige Jos van Rey was achtereenvolgens raadslid, wethouder, Statenlid, Tweede-Kamerlid, Statenlid, opnieuw wethouder en Eerste Kamerlid voor de VVD. In 2012 legde hij zijn partijpolitieke functies neer.

Toen hij in 2015 aankondigde te willen deelnemen aan de gemeenteraadsverkiezingen, werd hij uit de partij gezet. De haastig opgerichte Liberale Volkspartij Roermond, met daarin naast van Rey een flink deel van de voormalige VVD-raadsleden, werd vervolgens de grootste partij van Roermond.

Hij wordt sinds 2012 verdacht van allerlei vormen van corruptie. Hij zou bijvoorbeeld hebben gelekt naar kandidaat-burgemeester Ricardo Offermans van Roermond, steekpenningen hebben aangenomen en ook omgekocht zijn door zijn vriend Piet van Pol, de plaatselijke projectontwikkelaar.

Het Openbaar Ministerie eiste een celstraf van 24 maanden tegen hem, maar Van Rey werd veroordeeld tot een taakstraf van 240 uur. De rechtbank vond zijn handelen bij de burgemeestersvacature laakbaar en ook dat hij zich had laten fêteren met reisjes naar beurzen en voetbalwedstrijden.

Maar het feit dat Van Rey als publiek persoon veel te verduren had en dat herhaling niet aannemelijk is, maakten de straf fors lager dan geëist.

Zowel het OM als Van Rey is in hoger beroep gegaan.

Lees ook:
Van Pol en Van Rey: de twee dure vrienden van Roermond
Corruptie is in Nederland een taboe


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel