Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Is PSV de kampioen van het collectief?

Home

Henk Hoijtink

PSV-trainer Phillip Cocu nam een nat pak in ontvangst na het binnenhalen van de 24ste landstitel tegen Ajax. © ANP
Analyse

Voetbal hoeft niet van de mooiste of de beste soort te zijn om intense vreugde te kunnen verschaffen, misschien juíst wel niet. Eindhoven, dat in het begin van het seizoen her en der zijn bedenkingen had, bij de ploeg en bij de trainer, omarmde PSV zondag als een in een bepaald opzicht toch bijzondere kampioen. 

Een kampioen die niet zo mooi voetbalde en kon voetballen, het grootste deel van het seizoen althans niet, maar die – hoe zoet in Brabant – beter was, gewoon beter dan Ajax, met een voorsprong van niet minder dan tien punten.

Lees verder na de advertentie

Winnen met de beste of mooiste voetballers, het kan voetbal zijn om je aan te vergapen. Maar is er in de kern iets mooier dan het bundelen van niet de grootste krachten, in het steeds sterkere besef dat ze niet de grootste zijn, en zó winnen? Dat deed PSV in 2017-2018, aan de vaste hand van Phillip Cocu, de onverstoorbare trainer die dat als eerste besefte en dat inzicht (en de consequenties ervan voor de manier van voetballen) bij zijn ploeg liet indalen.

Cocu maakte de ploeg beter, hechter, en daarmee steeds indringender toch ook zijn spelers

PSV en Cocu werden voor de derde keer in de laatste vier jaar kampioen, en deze titel mag bij uitstek die van de trainer worden genoemd. Dit is een bewijs van hoe groot de invloed van een trainer kan zijn, in een andere richting dan die waarin in Nederland gauw wordt gedacht. Cocu maakt geen spelers beter, heette het nog lang dit seizoen, ingegeven door het beeld van het nu eenmaal niet swingende PSV. Maar Cocu maakte de ploeg beter, hechter, en daarmee steeds indringender toch ook zijn spelers.

Reddeloos Ajax

Sterker, tegen het einde speelde PSV op momenten wel degelijk ook attractief, tegen de beste tegenstanders in Nederland ook: vorige week bij AZ (2-3) en zondag tegen Ajax, dat veel meer pijn werd gedaan dan alleen met de al ontluisterende 3-0 nederlaag. Het in zijn denken zo hardleerse Ajax werden de lessen van teamsport geleerd. Ajax, dat altijd maar de betere spelers denkt te hebben, verschrompelde tot niet alleen een reddeloze ploeg, maar meer een gedesoriënteerde club.

Je moet lessen ook kúnnen leren, ter harte kunnen nemen. Maar zie Ajax: volledig gevloerd op al drie ronden voor het einde, in Eindhoven met negen man overgebleven na twee rode kaarten, de veronderstelde spelmaker Ziyech gewisseld, trainer Erik ten Hag hulpeloos langs de lijn. Ajax kan er na de trainerswissel halverwege dit seizoen met goed fatsoen niet weer een trainer uitgooien, al mag er al aan worden getwijfeld of de samenwerking met Ten Hag een gelukkige kan zijn. Hij wil de ‘overlevingsdrang’ en de ‘mentaliteit’ van PSV op Ajax overbrengen, zei hij zondag, maar heeft hij daarvoor nog de zeggingskracht en, misschien nog wel meer, zal Ajax dat ooit ten diepste willen?

Heeft Ten Hag, kan ook een vraag zijn, de typische Ajax-spelers al niet te veel lof toegezwaaid?

Heeft Ten Hag, kan ook een vraag zijn, de typische Ajax-spelers al niet te veel lof toegezwaaid? Natuurlijk, een trainer wil zijn spelers vertrouwen geven. Maar jongens die hebben gehoord hoe goed ze kunnen voetballen, ineens gaan voorhouden dat het anders moet en dat er nogal wat aan ontbreekt, kan dat nog werken?

Wat was ook daarin – Ten Hags voorganger Marcel Keizer sprak evenzeer in de ‘Ajax-gedachte’ – het verschil groot met Cocu. Wat Cocu van zichzelf moest doen, deed denken aan wat Louis van Gaal voor en tijdens het WK 2014 deed: spelers duidelijk maken dat ze niet zo goed zijn en dat ze daarom moeten spelen, zoals de trainer het zal opdragen. Dat is een delicaat evenwicht: de trainer moet en wil zijn spelers de waarheid vertellen en hij mag tegelijkertijd hun vertrouwen niet breken. Daarin schuilt vooral het knappe van de prestatie van Cocu, waarbij die van hem in een bepaald opzicht die van Van Gaal nog overtreft: hij moest het veel langer volhouden, lang ook nog tegen de stroom in van de kritiek op het spel.

Tekst loopt door onder de afbeelding

Steven Bergwijn van PSV (onder) viert de 3-0 met Marco van Ginkel en Santiago Arias (links). © ANP Pro Shots

Collectief

Daarbij wist Cocu ook dondersgoed dat hij niet alles in de hand kon hebben. Wie niet zo mooi speelt en toch 26 van de 31 wedstrijden wint, elf keer met één doelpunt verschil, zou als een zakelijke kampioen kunnen worden gezien. Maar dat zou toch te veel eer zijn: daar zou te veel de suggestie van controle door PSV inzitten. Daarvoor vielen er nog lang ook tegen kleinere tegenstanders te veel gaten. In een voetballand in verval zijn er nu eenmaal niet meer de controlerende kwaliteiten als die in Cocu’s eigen tijd als speler – en toch, langzamerhand konden zijn spelers het steeds iets beter, met de uitbarsting van zondag als climax.

Wetend natuurlijk ook dat Nederlandse trainers in het buitenland voorlopig niet vooraan kunnen staan, wil Cocu hier blijven

Is dit het kampioenschap van het collectief? Cocu gebruikte het woord, noemde het subtiel van meer belang uiteindelijk dan individuele kwaliteiten. Maar in wezen is natuurlijk elke kampioen er één van het collectief. Dat het in Nederland extra moet worden benoemd, is misschien wel het meest tekenende bij deze titel van 2018.

Wetend natuurlijk ook dat Nederlandse trainers in het buitenland voorlopig niet vooraan kunnen staan, wil Cocu hier blijven. Denkend aan hem kun je je afvragen wat hij nog kan winnen, maar voor het land blijft een prediker van het collectief behouden – hij gelooft er heilig in, zei hij zondag.

De vraag aan Cocu was of dit de meest bijzondere van de drie titels is, omdat hij er zo heel veel voor heeft moeten doen. Nee, dat zal hij zelf niet zeggen, dat moeten anderen doen.

We hadden niet één grote leider, maar we hebben een groep geformeerd.

Phillip Cocu

Hierbij dus.

Uitstraling

“De spelers hebben hun ware gezicht laten zien”, zei trainer Cocu na de kampioenswedstrijd van PSV tegen Ajax. “Er waren goede goals, er was uitstraling, sfeer met het publiek. Dat geeft energie en imponeert een tegenstander. Dit is een titel van het collectief, van teamgeest. Ik geloof daar heilig in. Dan kun je wel veel individuele kwaliteiten hebben, maar dat is de basis.”

“Elke titel is bijzonder. Dat houd ik mijn spelers ook voor. Het betekent heel veel om met een team kampioen te worden. We hadden niet één grote leider, maar we hebben een groep geformeerd. Dat hebben de spelers zelf ook moeten leren."

Lees ook: Wat is de kracht van PSV?


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel

Cocu maakte de ploeg beter, hechter, en daarmee steeds indringender toch ook zijn spelers

Heeft Ten Hag, kan ook een vraag zijn, de typische Ajax-spelers al niet te veel lof toegezwaaid?

Wetend natuurlijk ook dat Nederlandse trainers in het buitenland voorlopig niet vooraan kunnen staan, wil Cocu hier blijven

We hadden niet één grote leider, maar we hebben een groep geformeerd.

Phillip Cocu