Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Is natuurrubber de oplossing of kunnen we er zelf wat aan doen?

home

Anne Grietje Franssen en Thijs Bentvelzen

Een medewerker van een bandencentrum legt een winterband om een velg. Volgens TNO is rijden met de juiste banden in het juiste seizoen belangrijk om onnodige bandenslijtage te voorkomen. © anp

Ze kan er lang of kort over zijn, maar natuurrubberbanden hebben niet de toekomst. Niet voor personenauto's, tenminste. Dat zegt Anke Blume, hoogleraar rubbertechnologie aan de Universiteit Twente. Ze is gespecialiseerd in de samenstellingen en toepassingen van rubbers, met name in de autobandensector.

Een band moet bestand zijn tegen zo'n hoge snel­heids­li­miet. En als we vervolgens vol op de rem staan, willen we dat een band stopt

Het slijtstof van autobanden draagt sterk bij aan de plastic soep in de oceaan, was gisteren het nieuws. Het rubber van onze banden komt via slijtage in het milieu terecht. En daar blijft het. Want afbreken doet het nauwelijks. Een logische eerste reactie lijkt: kunnen we de synthetische bestanddelen in onze rubberbanden niet vervangen door natuurlijke, biologisch afbreekbare rubbers? Reed vroeger immers niet iedereen op natuurrubberbanden?

Dat klopt, zegt Blume. In veel delen van de wereld wordt nog steeds op natuurrubberbanden gereden. Dit natuurrubber is voornamelijk afkomstig van rubberbomenplantages in Azië. Ook de banden van bijvoorbeeld vrachtwagens en tractoren worden doorgaans van natuurlijke rubbers gemaakt. "Maar met de eisen die we in Europa stellen aan de band van een personenauto is natuurrubber ongeschikt."

Althans, een band van uitsluitend natuurlijke rubbers. Het binnenste gedeelte van een gemiddelde autoband bestaat al uit natuurrubber. Alleen de buitenkant bevat een synthetisch laagje. Volgens Blume is dit een noodzakelijk kwaad.

Rolweerstand
"We kunnen in Europa ongelooflijk snel rijden. Zeker in Duitsland, waar 200 kilometer per uur eerder regel dan uitzondering is. Een band moet bestand zijn tegen zo'n hoge snelheidslimiet. Als we vervolgens vol op de rem staan, willen we dat een band stopt. Niet dat-ie doorrolt. Of afbreekt." Om dat te bereiken, zegt Blume, heeft een band van een personenauto een zekere rolweerstand en stijfheid nodig. En die eigenschappen zijn alleen haalbaar met een synthetische rubbervariant. Vrachtwagens zijn een ander verhaal. Die halen onmogelijk de snelheid van een personenauto, en kunnen daarom prima de weg op met een natuurrubberband.

Maar het zijn niet alleen de gewenste snelheid en remcapaciteit die een natuurrubberbandenrevolutie in de weg staan. Ironisch genoeg is in Europa de overgang naar synthetische rubberbanden gemaakt, juist ook om het milieu te sparen.

Lees verder na de advertentie
Is er dan helemaal geen uitzicht op de verduurzaming van onze autoband? Toch wel

In de jaren negentig is een band ontwikkeld met minder rolweerstand. Een zogeheten 'groene band', aldus Blume. Want minder weerstand betekent minder benzineverbruik. En dus minder uitstoot van broeikasgassen. Binnen de EU werd deze band de norm. Maar voor de productie van een 'groene band' is de toepassing van synthetische rubbers noodzaak.

Twee schadelijke bestanddelen
Is er dan helemaal geen uitzicht op de verduurzaming van onze autoband? Toch wel. Volgens Blume zijn de twee meest schadelijke bestanddelen in het synthetisch rubber de zogenaamde aromatische oliën en zinkoxide.

Die aromatische oliën, of PAKs (polycyclische aromatische koolwaterstoffen), zouden kankerverwekkend zijn. Sinds 2012 rust er binnen de EU een verbod op. In de bandenfabrieken worden deze oliën inmiddels vervangen door een bio-afbreekbare variant.

Het tweede ingrediënt dat Blume als zeer schadelijk aanmerkt is zinkoxide. Vooral voor het zeeleven is dit component hooggiftig. Blume en collega's zijn bezig een alternatief voor dat stofje te vinden, of op z'n minst de hoeveelheid zinkoxide in rubberbanden flink te minderen. "Maar zover zijn we nu nog niet."

Zodra deze twee stoffen uit het synthetisch rubber zijn verbannen zijn we, volgens Blume, al een heel eind. "Maar volledig bio-afbreekbaar zijn onze autobanden dan nog altijd niet. En dat zullen ze naar verwachting ook niet worden."

Hoe kun je slijtage aan de banden beperken?

Zijn banden te zacht dan wordt het contactvlak tussen wegdek en band groter en is de drukverdeling slechter waardoor er onnodig veel wrijving ontstaat

De Nederlander verslijt gemiddeld een kilo autoband per jaar. Die autobandslijtage is onvermijdelijk zolang auto's op rubberen banden blijven rijden. Wel kan de automobilist volgens Antoine Schmeitz, groepsleider voertuigdynamica voor onderzoeksinstituut TNO, zelf stappen ondernemen om zijn eigen bandenslijtage tot een minimum te beperken.

1: Matig uw snelheid.
"Een agressieve automobilist die met piepende banden optrekt vreet rubber. Bandenslijtage wordt in de eerste plaats veroorzaakt door wrijving tussen autoband en wegdek. Snel optrekken en hard remmen zorgen voor meer wrijvingsenergie en dus meer slijtage In een scherpe bocht komt daarbovenop dat er zijdelingse krachten en slip tussen band en weg ontstaan om de centrifugale kracht op te vangen. Zonder die krachten zou iedere auto uit de bocht vliegen, maar te veel zorgt dat de auto de bocht door slipt. Ook dat veroorzaakt slijtage. Een automobilist kan er niet voor kiezen om helemaal geen bochten meer te maken, maar een beetje gas teruggeven helpt al een hoop. De snelste manier om bandenslijtage te voorkomen is dan ook simpelweg niet te hard rijden."

2: Een auto in balans heeft minder slijtage
"Slijtage lijkt onvermijdelijk zolang er wrijving is. Maar wanneer een bestuurder tegen stoepranden parkeert of over hoge drempels heen rijdt is dat misbruikslijtage. Autobanden slijten snel door roekeloos rijgedrag. Een band kan beschadigingen oplopen en sneller kapot gaan, maar raakt ook uit balans. Door een harde klap kunnen de wielen scheef komen te staan waardoor de auto gaat slippen. Wat weer voor meer wrijving zorgt. Hoge stoeptegels mijden en anders de auto op tijd naar een garage brengen kan bandenslijtage verminderen."

3: Kies de juiste band voor het juiste seizoen.
"Een gezonde auto is aangepast op het weer. Daalt het kwik flink dan komen de winterbanden uit de kast. Een zachtere rubbersamenstelling en het diepe, grove profiel zorgen dat de auto tijdens de gladde 'r'-maanden geen grip op het wegdek verliest. Winterbanden slijten in de wintermaanden niet meer dan zomerbanden in de zomer. Maar wordt het weer warmer dan slijt dat zachte rubber een stuk sneller. Om onnodige bandslijtage te voorkomen is rijden met de juiste band in het juiste seizoen belangrijk."

4: Te volle of lege banden slijten sneller.
"Zijn banden te zacht dan wordt het contactvlak tussen wegdek en band groter en is de drukverdeling slechter waardoor er onnodig veel wrijving ontstaat. Hetzelfde geldt voor te zwaar beladen auto's. Zijn banden te hard dan wordt het contactvlak juist te klein waardoor de auto gaat slippen en extra hard op dat kleine contactvlak slijt. Kortom: bandenspanning moet overal gelijk en goed zijn. Een gezonde auto staat stevig op alle vier de banden."

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.

Deel dit artikel

Advertentie
Een band moet bestand zijn tegen zo'n hoge snel­heids­li­miet. En als we vervolgens vol op de rem staan, willen we dat een band stopt

Is er dan helemaal geen uitzicht op de verduurzaming van onze autoband? Toch wel

Zijn banden te zacht dan wordt het contactvlak tussen wegdek en band groter en is de drukverdeling slechter waardoor er onnodig veel wrijving ontstaat

Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang tot Trouw.nl.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.