Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Is mediteren gezond? De wetenschap is er nog niet uit

Home

Robin de Wever

© anp

Het lijkt meer dan logisch: wie af en toe de tijd neemt om te mediteren, voelt zich prettiger en heeft minder last van stress. Toch is er maar weinig bewijs voor de heilzame effecten van meditatie. Alleen mindfulness heeft goede papieren.

Die conclusie trekt een groep onderzoekers onder leiding van internist Madhav Goyal van de Johns Hopkins University in Baltimore. In een maandag verschenen artikel in het wetenschappelijke tijdschrift JAMA Internal Medicine vergelijken ze zo'n 47 eerdere onderzoeken naar de effecten van meditatie.

Volgens Goyal en zijn collega's is er geen reden om aan te nemen dat meditatie in het algemeen pijn en stress kan verminderen. Mindfulness, waarbij je probeert om sterk te focussen op één gedachte, is een uitzonderingsgeval. Die vorm kan zorgen voor een 'kleine, maar mogelijk belangrijke dosis ontspanning'. Bij gevallen van lichte depressie kan mindfulness zelfs een alternatief zijn voor antidepressiva. De effecten zijn volgens Goyal vergelijkbaar.

Nog geen harde conclusies
Verder is het nog maar de vraag of mediteren helpt tegen slaap-, eet- en gewichtsproblemen. Ondanks de vele claims is er volgens de onderzoekers nog nauwelijks wetenschappelijk bewijs. Overigens is er ook geen reden om aan te nemen dat meditatie slecht is voor een mens.

Dat de groep rond Goyal weinig heilzame effecten heeft gevonden, hoeft niet te betekenen dat ze er niet zijn. De 47 studies zijn maar een klein deel van de totale stapel waar de onderzoekers zich doorheen werkten. Ze lieten bijna 19 duizend onderzoeken links liggen, omdat die niet aan hun strenge wetenschappelijke eisen voldeden of omdat ze draaiden om een specifieke leeftijdsgroep.

Op veel onderzoeken valt wel iets af te dingen
Alle geselecteerde studies maakten gebruik van zogeheten controle-onderzoek: ze vergeleken een groep mediterende mensen met groepen die op een andere manier streefden naar meer gezondheid (zoals medicatie, een placebo of onderwijs). Volgens Goyal zijn studies zonder controle-onderzoek meestal positiever over de effecten van meditatie.

Naar mantra-meditatie, waarbij iemand telkens een bepaalde term of zin uitspreekt, is nog te weinig onderzoek gedaan. Ook zou het kunnen dat meditatie wel degelijk gezond is, maar dat wetenschappers te snel conclusies trekken. In een reactie op de analyse in JAMA wijst Harvard-medicus Allan Goroll op de duur van de onderzoeken: deelnemers kregen meestal 30 tot 40 uur meditatie-training. Goroll: 'Misschien duurt het wel langer om dit onder de knie te krijgen.'

Lees verder na de advertentie

 
Mindfulness kan zorgen voor een kleine, maar mogelijk belangrijke dosis ontspanning
Internist Madhav Goyal en zijn collega-onderzoekers

Deel dit artikel