Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Is de bitcoin een luchtbel? Moet u nu instappen? 9 vragen

Home

Robin de Wever

© getty

De waarde blijft maar stijgen en de critici roepen steeds luider dat het verkeerd zal aflopen. Is de bitcoin straks weer net zo waardeloos als een jaar geleden? En wat maakt de digitale munt nu zo kostbaar?

Wat is de bitcoin?
Een digitale munteenheid, bestaand uit een stukje software. U kunt er op een groeiend aantal websites mee afrekenen, maar vanwege de rap stijgende waarde wordt het ook veel gebruikt voor speculatie. Donderdagmiddag kostte één bitcoin ongeveer 800 euro. In oktober was dat 100 euro en in januari slechts een paar tientjes.

U bewaart de bitcoin in een digitale portemonnee, een zogeheten wallet. Zo'n 'wallet' heeft wel iets weg van een e-mailprogramma: u maakt een account aan bij een online walletdienst of installeert een walletprogramma op uw computer of telefoon. Vervolgens stuurt u het bedrag naar het adres van die wallet. Als u het wilt uitgeven, maakt u de bitcoins vanuit de wallet over naar het adres van, bijvoorbeeld, de winkel.

Waar komen bitcoins vandaan?
Dat weet bijna niemand. De munt is een jaar of vier geleden uitgevonden door een persoon die zich Satoshi Nakamoto noemt. Nakamoto (hoogstwaarschijnlijk een pseudoniem) laat nooit van zich horen, maar zijn uitvinding gaat de wereld over.

Om heel kort te gaan: computers kunnen zelf bitcoins genereren door mee te helpen een extreem complexe rekensom op te lossen. Het resultaat van dat rekenwerk is een nieuwe bitcoin, die wordt uitgereikt aan een van de deelnemende computers. In tegenstelling tot de meeste andere munten verloopt de uitgifte bitcoin dus decentraal. Er bestaat niet zoiets als De Nederlandse Bank voor bitcoins.

Gebruikers kunnen dus zelf bitcoins maken?
Ja. Maar dat betekent niet dat iedereen zijn eigen geld kan drukken. Het proces, 'mining', kost bijzonder veel rekenkracht en wordt steeds een beetje complexer. De afgelopen jaren was mining nog lucratief, maar inmiddels ligt de lat erg hoog. Miners moeten speciale apparatuur aanschaffen en hebben zo'n hoge energierekening dat het proces net de kosten dekt.

Kun je er al iets mee kopen?
Ja. Een klein maar groeiend deel van de (web)winkels accepteert bitcoins. Het bekendste Nederlandse voorbeeld is Thuisbezorgd.nl. Ook andere bekende websites, zoals de blogdienst Wordpress en de Amerikaanse datingsite okCupid, doen mee. De komende maanden en misschien jaren moet blijken of het als betaalmiddel een blijvertje is.

Lees verder na de advertentie

 
Gebruikers kunnen zelf geld bitcoins genereren, maar dat betekent niet dat iedereen zijn eigen geld kan drukken

De waarde van de bitcoin in de afgelopen twee maanden. Rechts ziet u de prijs in euro. © Bitcoincharts

Hoe kom je aan bitcoins?
U kunt ze kopen bij speciale wisselkantoren op internet. Websites als Bitonic.nl ruilen uw euro's tegen bitcoins en laten u afrekenen met iDeal. Als u ze niet direct wil uitgeven, kunt u ze toevoegen aan uw wallet. Eventueel kunt u voor het kopen van bitcoins ook terecht op Marktplaats of een andere advertentiesite.

Is de bitcoin veilig?

De munt zit vernuftig in elkaar. Zo lang u het juiste adres opgeeft kan er bij het overmaken van bitcoins weinig misgaan. Geeft u echter een verkeerd adres op of heeft u later spijt van een aankoop, dan heeft u een flink probleem. En net als bij muntgeld en geld op een bankrekening loopt u altijd risico op diefstal.

De bitcoin heeft op dat gebied geen beste reputatie. De meeste online wallets en wisselkantoren kunnen qua beveiliging niet tippen aan gevestigde banken en zijn, zeker sinds de koersstijgingen, doelwit van criminelen. Bijna wekelijks is er wel een wallet- of wisselsite in het nieuws vanwege een bankroof.

Gerenommeerde walletsites als Coinbase lijken relatief goed bestand tegen aanvallen, maar ook zij lopen risico. Wat dat betreft verschillen ze weinig van traditionele banken. Hun systemen voor internetbankieren liggen ook voortdurend onder vuur. Aan de andere kant: de kans dat ING of Rabo u na een geslaagde aanval compenseert, lijkt veel groter.

© De waarde van de bitcoin in de afgelopen vijf dagen

De Nederlandsche Bank waarschuwt voor de risico's. Waarom?
'De wisselkoers is volatiel', waarschuwde de centrale bank dinsdag. Daarmee zei ze geen woord te veel, want de koers is inderdaad veranderlijker dan het weer. De afgelopen jaren was dat vooral een voordeel. De vraag naar bitcoins is sterk gestegen en dus is de waarde flink toegenomen.

Vroege gebruikers die een paar jaar geleden voor een appel en een ei bitcoins aanschaften, hebben nu voor duizenden euro's aan munten in hun wallet. De koersstijgingen leidden de afgelopen maanden tot goudkoorts: iedereen wil bitcoins, voor het geval de prijs opnieuw over de kop gaat.

Critici als de DNB vrezen een terugval. Misschien blijkt over een paar maanden dat de munt toch niet aanslaat en gaan gebruikers hun voorraden massaal wisselen voor euro's en dollars. Dan kan de waarde net zo snel dalen als hij is gestegen.

Ook waarschuwt de DNB dat de munt geen centrale uitgever heeft die aansprakelijk gesteld kan worden. Verder is 'regulier' geld beschermd door het depositogarantiestelsel (de garantie dat u altijd een deel van uw spaargeld terugkrijgt). Bitcoins kent die garantie niet.

Is de bitcoin-hype een luchtbel?
Ach ja, wisten we het maar. Sceptici wijzen op de prijs: er is volgens hen geen enkele reden dat een bitcoin 800 euro waard moet blijven (op het moment van schrijven hangt de prijs rond dat bedrag). De munt heeft geen intrinsieke waarde en vooralsnog kun je er relatief weinig mee. Volgens critici zal uiteindelijk blijken dat je weinig aan een bitcoin hebt en zal de prijs kelderen.

Bitcoin-optimisten denken dat het reuze zal meevallen. De munt heeft inderdaad geen intrinsieke waarde, zeggen zij, maar dat heeft de euro ook niet. Een biljet van 20 euro is alleen iets waard omdat we dat hebben afgesproken. En stel dat de bitcoin ingeburgerd raakt als betaalmiddel - dan zal de vraag minstens zo groot zijn als nu.

Is het slim om nu bitcoins te kopen?
Dat ligt eraan wat u ermee wilt doen. Als betaalmiddel is hij nog niet ideaal; zijn koers is grillig koers en het aantal (web)winkels dat bitcoins accepteert is gering. Speculatie ligt meer voor de hand. De bitcoins die u vandaag voor 50 euro koopt, kunnen volgende maand 500 euro waard zijn. Of 5000 euro. Of 5 cent.

Ondanks de hoge prijs is er nog genoeg groeipotentieel. De bitcoin is bijvoorbeeld nog geen massaproduct. Wat als het kopen van bitcoins straks zo eenvoudig is dat niet-techneuten het ook gaan doen? En wat als de bitcoin ook buiten de westerse wereld aanslaat? Aan de andere kant: wat als we over een tijdje op de bitcoin zijn uitgekeken? Risico's, risico's, risico's.

Nout Wellink, voormalig president van De Nederlandsche Bank. Hij noemde de opkomst van de bitcoin woensdag erger dan de 'tulpenmanie'. Tijdens die periode in de 17e eeuw werd de prijs van tulpenbollen dramatisch opgedreven door grootschalige speculatie. © anp

Deel dit artikel