Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

In Thailand woedt een schimmige machtsstrijd om een tempel

Home

Arjen van der Ziel

Monniken lopen langs politie-agenten bij de Dhammakaya-tempel ten noorden van de hoofdstad Bangkok. © REUTERS

De jacht op een omstreden monnik laat zien hoe gespannen de sfeer in Thailand is. ‘Religie en staat zijn niet gescheiden. Dat maakt het boeddhisme tot speelbal van mensen die uit zijn op macht.’

Sommigen vermoeden dat hij allang dood is. Anderen denken dat hij al op de eerste dag van de politie-inval is gevlucht. Weer anderen speculeren dat hij zich nog altijd schuilhoudt ergens in een hoekje van het tempelcomplex. Maar feit is dat het militaire bewind in Thailand de afgelopen twee weken, ondanks de inzet van duizenden politiemensen, vergeefs heeft gezocht naar Phra Dhammachayo, de voormalige abt van de grote Dhammakaya-tempel ten noorden van de hoofdstad Bangkok.

Lees verder na de advertentie

Militairen zetten de omgeving van de tempel af met prikkeldraadversperringen en rechercheurs doorzochten het immense complex dagenlang. Daarbij werden de politiemensen tegengewerkt door monniken in saffraankleurige gewaden, die menselijke ketens vormden.

De junta beschuldigt de geestelijk leider onder meer van fraude, corruptie en witwaspraktijken. Maar volgens de Dhammakaya-tempel zijn de aantijgingen louter politiek gemotiveerd. “Het enige wat wij doen is het opleiden van monniken”, aldus Phra Pasura Dantamano, een hoge monnik, tegen persbureau Reuters. “We onderwijzen zelfdiscipline en meditatie. Is dat verkeerd?”

Vliegende schotel

Hoewel de Thaise generaals wel degelijk serieuze aanwijzingen lijken te hebben voor financiële malversaties bij de tempel, gaat achter de politie-operatie ook een machtsstrijd schuil. Want de Dhammakaya-tempel met zijn platte vergulde koepel, die doet denken aan een vliegende schotel, is met zijn miljoenen aanhangers de grootste en invloedrijkste van Thailand. Op zondag komen duizenden volgelingen in witte kleding naar de tempel om te mediteren. De monniken worden hierdoor gezien als een potentiële bedreiging voor het militaire bewind.

Hoewel de economie flink is gegroeid, is de welvaart nog altijd zeer ongelijk verdeeld

Op de achtergrond spelen bovendien grote spanningen tussen de relatief welvarende stedelijke middenklasse en de armere plattelandsbevolking in Thailand. Hoewel de economie van het Zuidoost-Aziatische land de laatste decennia flink is gegroeid, is de welvaart nog altijd zeer ongelijk verdeeld. De generaals beschermen de monarchie en de stedelijke elite, en gebruiken strenge majesteitsschenniswetgeving om critici de mond te snoeren.

Rood- en geelhemden

De grote plaaggeest van de militairen is de zakenmagnaat en populistisch politicus Thaksin Shinawatra, die zich opwerpt als kampioen van de plattelandsbevolking en die in ballingschap buiten Thailand leeft. Partijen van Thaksin wonnen de laatste zestien jaar telkens weer verkiezingen. En het kwam in Bangkok meermaals tot gewelddadige botsingen tussen zogenoemde ‘roodhemden’, die fan zijn van Thaksin, en ‘geelhemden’ die de monarchie en het leger steunen. De laatste burgerregering, die in 2014 werd afgezet door de junta, werd geleid door Thaksins zus Yingluck Shinawatra. De generaals denken dat veel bezoekers van de Dhammakaya-tempel aanhangers van Thaksin zijn.

Het grote probleem is dat religie en staat in Thailand niet gescheiden zijn

Khemthong Tonsakulrungruang

“Het grote probleem is dat religie en staat in Thailand niet gescheiden zijn”, zegt Khemthong Tonsakulrungruang, docent boeddhisme en recht aan de Chulalongkorn Universiteit in Bangkok. “Dat maakt het boeddhisme tot speelbal van mensen die uit zijn op macht. Regeringen proberen het boeddhisme doorgaans te gebruiken om de mensen onder de duim te houden.”

Incasseringsvermogen

Dat de generaals de voormalige abt van de Dhammakaya-tempel nog steeds niet hebben gevonden, plaatst hen voor een lastig dilemma. Want ze kunnen geen geweld gebruiken tegen de weerspannige monniken, omdat dat niet geaccepteerd zou worden in Thailand, waar het boeddhisme diep respect geniet. Maar als de militairen het er bij laten zitten, lijden ze gezichtsverlies.

Sinds hun coup in 2014 hebben de generaals eerder beloofde verkiezingen al meermaals uitgesteld. Inmiddels stellen de militairen dat uiterlijk in 2018 weer verkiezingen worden gehouden.

Er hoeft maar weinig te gebeuren om de vlam weer in de pan te laten slaan tussen de rood- en geelhemden

Volgens wetenschapper Tonsakulrungruang laat de strijd om de tempel zien hoe groot de spanning, ondanks de opgelegde kalmte, nog steeds is. Hij vermoedt dat steeds meer Thai inzien dat het militaire bewind wel rust brengt, maar hun economische problemen niet oplost. Er hoeft volgens hem dan ook weinig te gebeuren om de vlam weer in de pan te laten slaan tussen de rood- en geelhemden. “Wij Thai hebben een groot incasseringsvermogen. We kunnen jarenlang tegenslagen accepteren, maar de junta kan ons niet eindeloos aan het lijntje houden. Er komt een einde aan ons geduld.”

Omstreden monnik met zonnebril

Abt Phra Dhammachayo (72) is te herkennen aan de grote zonnebril die hij doorgaans op heeft. Hij heeft die bril naar eigen zeggen nodig omdat hij sinds zijn jeugd overgevoelig is voor licht.

Tekst loopt door onder afbeelding

De controversiële geestelijke Luang Por Dhammajayo (72) is behalve aan zijn kale schedel en saffraankleurige gewaad te herkennen aan de buiten-formaat-zonnebril die hij doorgaans op heeft. Hij heeft die grote bril naar eigen zeggen nodig omdat hij sinds zijn jeugd overgevoelig is voor zonlicht. © RV

Dhammachayo studeerde in de jaren zestig economie en kreeg onderricht in diepere boeddhistische wijsheden van de non Maechi Chandra, aan wie hij beloofde de rest van zijn leven celibatair te blijven. In de jaren zeventig stichtte hij samen met haar ten noorden van Bangkok de Dhammakaya-tempel.

Die tempel gebruikt gelikte websites en sociale media om volgelingen te werven en incasseert flinke bijdragen van aanhangers, waardoor de tempel relatief rijk is. Critici verwijten Dhammachayo een te commerciële aanpak en vinden dat hij een geperverteerde versie van het boeddhisme verspreidt. Zo heeft Dhammachayo gezegd dat de overleden Apple-oprichter Steve Jobs is gereïncarneerd als een geest die leeft in een kasteel van kristal en wit zilver, vlakbij zijn vroegere kantoor.



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie
Hoewel de economie flink is gegroeid, is de welvaart nog altijd zeer ongelijk verdeeld

Het grote probleem is dat religie en staat in Thailand niet gescheiden zijn

Khemthong Tonsakulrungruang

Er hoeft maar weinig te gebeuren om de vlam weer in de pan te laten slaan tussen de rood- en geelhemden