Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

In Iowa wordt biologie gegeven volgens de gereformeerde regels uit Dordrecht

Home

Gerrit-Jan Kleinjan

© gemma pauwels
Reportage

In de zoektocht naar de sporen van de Reformatie zijn we bij een gereformeerd college op het Amerikaanse platteland. Hier gebeurt alles in de geest van de Reformatie. Deel 17 van een serie.

De geluidsinstallatie is al bijna goed afgestemd. Uit de speakers klinkt de stem van de zangeres die over Jezus zingt. Een jongeman in de zaal luistert kritisch hoe haar stemgeluid overkomt in de zaal. Na wat gedraai aan knopjes knikt hij goedkeurend. Terwijl de zangeres doorzingt, dragen drie andere studenten hun gitaren en een luidspreker naar het podium.

Lees verder na de advertentie

In de kantine van Dordt College worden de laatste voorbereidingen getroffen voor de wekelijkse praise- en worship-avond. In afwachting van de happening happen een paar studenten nog een pizzapunt weg. Een paar minuten later is de zaal gevuld met studenten. Zojuist zaten ze nog in de collegezaal, nu zingen ze over het verlossende werk van Jezus Christus.

Dit is Dordt College, een faith based onderwijsinstelling in de Amerikaanse staat Iowa, vergelijkbaar met een hbo-opleiding of universiteit in Nederland. In zijn werkkamer, een paar verdiepingen hoger, vertelt bestuurder Eric Forseth dat zijn instelling onderwijs geeft dat 'geheel in overeenstemming is met de gereformeerde beginselen zoals die in de tijd van de Reformatie zijn vastgelegd'. "Ons onderwijs is gebaseerd op een drievoudig snoer", zegt Forseth. Hij somt op: "De Bijbel is ons wetenschappelijke fundament, de gereformeerde leer is ons uitgangspunt en we willen het leven van onze studenten en medewerkers blijvend veranderen, zodat ze hun leven in dienst van God en Jezus Christus willen stellen."

Er zijn zelfs mensen die er geen problemen mee hebben om ongehuwd samen te wonen

Hannah Klos (20)

De campus ligt aan de rand van Sioux Center, een stadje zoals er zoveel zijn op het oneindige platteland in het midwesten van de Verenigde Staten. Langs de hoofdstraat onderbreken tal van fastfoodketens het ritme van de houten villa's. Hier en daar wappert een Amerikaanse vlag. Bij sommige huizen staat een molentje in de tuin. In deze regio streken tot en met de jaren vijftig heel wat Nederlanders neer. Gereformeerden vooral, die om economische en ook religieuze redenen vertrokken naar de andere kant van de wereld. Nog altijd telt de plaats heel wat gereformeerde kerken van uiteenlopende signatuur.

Dordt College werd in 1955 opgericht door leden van de Christian Reformed Church, een gereformeerd kerkgenootschap opgericht door Nederlandse emigranten. De naam Dordt herinnert de studenten en medewerkers aan de christelijke uitgangspunten en hun Nederlandse calvinistische oorsprong. Dordt is een verwijzing naar de zogeheten Synode van Dordrecht, een belangrijke kerkvergadering waar in 1618 en 1619 de gereformeerde leer in Nederland voor het eerst officieel op papier werd vastgelegd.

Fries-Groningse stamboom

In de kantine legt Hannah Klos (20) haar benen op een stoel. Ze is een student die van ver komt. Haar ouders wonen in de staat Washington, een paar uur vliegen hiervandaan. Klos vertelt dat ze in Iowa is om een opleiding tot basisschooldocent te volgen. Ze klapt haar laptop open om de geschiedenis van haar familie te laten zien. Er verschijnt een stamboom op haar scherm. Haar grootouders vertrokken in de jaren vijftig vanuit Groningen en Friesland naar de VS.

Twee generaties later is de herinnering aan Nederland voor het grootste deel vervaagd. Ze spreekt geen woord Nederlands. Maar ze gelooft wél, net als haar ouders en grootouders. "Ik wil mijn leven integreren met mijn geloof", zegt ze. Haar droom is om docent te worden op een openbare lagere school. "Daar zijn wij christenen nodig. Jullie denken in Nederland misschien dat Amerika zo christelijk is. Van wat ik gehoord heb van mijn grootouders is het hier nog niet zo erg als in Nederland, maar we zijn wel hard op weg." Ze noemt een voorbeeld uit haar omgeving. "Lang niet iedereen neemt de kerk nog serieus. Er zijn zelfs mensen die er geen problemen mee hebben om ongehuwd samen te wonen."

De campus is tiptop onderhouden. De grasvelden tussen de rode bakstenen gebouwen - collegezalen, een sporthal, studentenkamers - zijn zorgvuldig gemaaid. Op de parkeerplaatsen staan grote pickup-trucks uit heel Amerika en Canada.

Abraham Kuyper

In de bestuurskamer van Forseth hangt een indrukwekkende hoeveelheid diploma's en oorkondes aan de muur. Hij vertelt over de Nederlandse theoloog en staatsman Abraham Kuyper. Niet zonder trots merkt hij op dat zijn 'grand-grand-grandfather', Henry Hospers, Kuyper ontmoette toen deze op zijn Amerikaanse tournee het nabijgelegen Orange City bezocht. In 1898 maakte Kuyper een reis door de Verenigde Staten om persoonlijk te zien hoe de gereformeerden overzee zich redden.

Abraham Kuyper is hier nog steeds aanwezig

Erik Forseth, bestuurder

Forseth loopt naar zijn boekenkast en wijst op al de boeken die over de Nederlandse staatsman en theoloog gaan. Forseth, trots: "Kuyper is hier nog steeds present."

'Soevereiniteit in eigen kring', een belangrijke principe van Kuyper, mag dan in Nederland vergeten zijn, hier kan het alom rekenen op instemmend geknik. 'Sphere Sovereignty', noemt Forseth het. Hij legt uit wat hij bedoelt: "Het geloof heeft betrekking op alle sferen van het leven. Alleen op deze manier, dus door de levenssferen van gezin, kerk en onderwijs gereformeerd in te vullen, kunnen we ons blijvend presenteren in de Amerikaanse samenleving." Ooit waren Nederlandse gereformeerden net zo strikt in de leer als hier in de Verenigde Staten. Dat veranderde een aantal generaties geleden. Zo kwam in Nederland de opvatting dat de Bijbel op de meest letterlijke manier waar was, vanaf de jaren zestig op lossere schroeven te staan. Ook raakten de opvattingen van Abraham Kuyper in vergetelheid. Forseth schudt zijn hoofd: "Wie de autoriteit van de Bijbel loslaat, holt zijn geloofwaardigheid uit. De gereformeerden in Nederland hebben hun identiteit verloren."

Forseth spreekt zonder een spoortje twijfel als hij vertelt over de inzichten die de gereformeerde opvattingen het hoger onderwijs in zijn ogen te bieden heeft. Ook in de 21-ste eeuw kan wetenschap nog altijd zonder problemen met een orthodoxe visie op de Bijbel in overeenstemming worden gebracht, zegt hij.

Andere perspectieven

Hij noemt als voorbeeld de studie biologie. Anders dan bij reguliere onderwijsinstellingen is in Dordt College de evolutietheorie van Darwin niet leidend. Ook het zogeheten creationisme, de door Amerikaanse christenen bedachte theorie dat er een 'scheppende macht' achter de kosmos zit, staat hier op het programma. Ook de opvatting dat de aarde in zes keer 24 uur geschapen is, wordt hier serieus genomen. "Hier reiken we studenten andere perspectieven aan. Bijvoorbeeld dat de aarde niet vele miljoenen jaren oud is, maar nog maar enkele duizenden jaren bestaat."

Beneden in de kantine vertelt Renee Ewald dat ze precies om deze reden aan haar opleiding biologie is begonnen. "Op een algemene universiteit staan geloof en wetenschap tegenover elkaar. Daar is het creationisme versus evolutie", zegt de 21-jarige studente. "Hier leren we hoe die twee samen kunnen gaan." Ze krijgt bijval van haar tafelgenoot Tairin van Tol (20). "We spreken over teksten van creationisten en van atheïsten, maar praten daarbij ook altijd over de visie van de Bijbel."

(tekst loopt door onder de afbeelding)

© Gemma Pauwels

Ook in het mensbeeld dat het college propageert werkt een orthodox-gereformeerde interpretatie van de Bijbel door. Forseth slaat zijn benen over elkaar: "Na de zondeval zoals die beschreven staat in het bijbelboek Genesis is de wereld imperfect geworden. Je ziet het overal. Het gaat erom dat we dit bijbelse principe vertalen naar het nu. Dat betekent dat we de studenten erop wijzen niet te zeer met hun uiterlijk bezig te zijn. Je ziet mensen die zalf op hun huid smeren en excessief met sport bezig zijn. Allemaal het gevolg van de zondeval. Veel mensen maken heden ten dage een afgod van hun uiterlijk."

'De meeste waarheid'

In de hal staat een groepje van zes jongemannen in druk gesprek bijeen. Een van hen, Joshua Dorsett (19), houdt een bijbel vast en leest een psalm voor. Even later vertelt hij dat de traditie van de Reformatie voor hem 'de meeste waarheid' bevat. Terwijl hij zijn vinger plant op de opengeslagen Bijbel haalt hij een uitspraak van hervormer Maarten Luther aan: "Sola Scriptura, alleen de Schrift, dat is waar het op aan komt." De anderen knikken. Al snel valt ook hier de naam van Abraham Kuyper. "We discussiëren veel, ook tijdens college, en altijd met zijn ideeën in ons achterhoofd", zegt Josh van Gorp (22).

Toch zien de jongemannen iets veranderen - en niet ten goede. Want zo vanzelfsprekend als het geloof was voor hun ouders en grootouders, is het voor hun generatie niet meer. "Velen vinden het stoffig en droog om het over de leer te hebben", zegt Marshal Fynaardt (23). "Veertig, vijftig jaar geleden wist iedereen waarnaar Dordt verweest. Dat is nu veel minder geworden."

Dorsett, theologiestudent, kijkt zijn studiegenoten indringend aan: "Op een bepaalde manier zijn wij een uitzondering aan het worden."

Sporen van de Reformatie

De Reformatie, die in 2017 500 jaar geleden begon, was een keerpunt in de geschiedenis. Het begon met Maarten Luther, die in 1517 in opstand kwam tegen het kerkelijk gezag. Trouw reist de wereld over om de sporen van de Reformatie in beeld te brengen. Wat was de invloed van deze beweging op ons denken, op de kunsten, op taal, op wetenschap en op politiek? En wat zien we daar nu nog van? De vorige aflevering verscheen op 9 juni.

Doe de Lutherquiz

"Hier sta ik, ik kan niet anders." Heeft Maarten Luther dit echt gezegd? Trouw heeft speciaal voor de herdenking van 500 jaar Reformatie dit jaar een citatenquiz gemaakt met uitspraken van Maarten Luther. Of waren ze toch van Johann Sebastian Bach, Isaac Newton of André Hazes? Ontdek het zelf en test uw kennis van de grote kerkhervormer Maarten Luther. Wie weet wint u er de prachtig geschreven Lutherbiografie van Lyndal Roper mee.

Deel dit artikel

Er zijn zelfs mensen die er geen problemen mee hebben om ongehuwd samen te wonen

Hannah Klos (20)

Abraham Kuyper is hier nog steeds aanwezig

Erik Forseth, bestuurder