Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Hoogleraar Den Heyer: Jezus-volgens-Verhoeven is meeslepend gedreven

Home

Lodewijk Dros

Dat een boek van Cees den Heyer in de literatuurlijst van Verhoevens Jezusbiografie voorkomt, vindt de auteur ’wel grappig’. „Het toont aan dat Verhoeven veel heeft gelezen en weet waar hij het over heeft.”

Volgens Den Heyer, emeritus hoogleraar Nieuwe Testament en gespecialiseerd in het Jezus-onderzoek van de laatste anderhalve eeuw, is filmmaker Verhoeven geen beroepstheoloog, maar een amateur wil hij hem zeker niet noemen. „Hij praat mee in het Jesus Seminar, een gerenommeerde club van nieuwtestamentici die uitgebreid debatteren over bijbelteksten en dan met gekleurde papiertjes peilen of er consensus is over de vraag of een passage over Jezus historisch is. Verhoeven heeft daar stemrecht, en dat krijg je niet zomaar.”

Het grote pré van Verhoevens boek is dat het leest als een roman. Den Heyer: „Spannend, hier schrijft een filmer, je wilt zijn boek úitlezen.”

De kracht zit ’m in de schets van Jezus – zoon van Maria die verkracht is (’niet onwaarschijnlijk’).

Wat Den Heyer aanspreekt is de gedrevenheid die Verhoeven in ’zijn’ Jezus legt. „Volgens hem wordt Jezus een rebel tijdens zijn leven, hij radicaliseert en wil zelfs zijn leven geven voor het al aangebroken koninkrijk Gods.”

Is dat niet een al te zeer op de moderne tijd geschilderde Jezus, na de aanslagen op 11 september 2001, en met radicaliserende landgenoten?

Cees den Heyer: „Ik ben beïnvloed door Albert Schweitzer die in zijn tijd Jezus reconstrueerde. Schweitzer had op zijn tijdgenoten tegen dat die de neiging hadden om Jezus te moderniseren. Dat bezwaar kun je ook tegen Paul Verhoeven aanvoeren, met alles wat hij psychologiseert over Jezus, en met zijn ideeën over diens radicalisering.”

Als er iets amateuristisch aan het boek is, dan is het volgens de hoogleraar dat Verhoeven ’zoveel wéét’. „Ik ben juist heel terughoudend en zie zaken die Verhoeven uit de evangeliën als historisch opdist als latere bewerkingen van evangelisten. Verhoeven is er net als ik van overtuigd dat Jezus mens was, met geen spoortje Zoon van God, en dan valt het me op dat hij juist zo hangt aan het evangelie van Johannes dat zo hoog opgeeft van Jezus, hem ophemelt. De meeste nieuwtestamentici hechten voor de historie meer waarde aan de synoptische evangeliën, die van Mattëus, Lucas en vooral Marcus.”

Voor ’liefhebbers van Jezus-alsZoon-van-God’ is Verhoevens biografie niet geschikt, meent Den Heyer, maar ook niet voor hen die vooral de Joodse achtergrond van Jezus benadrukken. „Dat vindt Verhoeven maar modieus gedoe, en dat vind ik niet. Maar wie wil lezen, nee, beléven wie Jezus werkelijk was, raad ik Verhoevens boek aan. De verfilming schijnt al door het papier heen.”

Deel dit artikel